Crazy Horse

Crazy Horse (Çılgın At) en ünlü Kızılderili savaşçılarından biri. Yıkandığı bir derenin ona ölümsüzlük kazandırdığına inanır. Savaş sırasında gösterdiği cesaret buradan gelir.

Crazy Horse1877 yılı Crazy Horse'a ait olduğu sanılan resim

Crazy Horse hakkında ansiklopedik bilgi

Crazy Horse (Tashunca-uitco) Tashunkewitko, (1849-1877) Oglala-Sioux kabilesine mensuptur. Crazy Horse geleceği görme gücüne sahip bir liderdi. Lakota halkının gelenek ve değerlerinin yaşamasına çok önem vermişti.

Genç bir erkekken dahi ünlü bir savaşçıydı. 13 yaşından daha önce düşmanları Crow kızılderililerinden ilk atını çaldı. (Kızılderililerde düşmana sezdirmeden yanaşabilmek iyi bir savaşçı olmanın ilk şartıydı). 1865-1868’de Oglala şefi Red Cloud ile Amerikalı yerleşimcilere karşı Wyoming’de savaştı. 1867’de J. Fettermen’ın birliklerinin Fort Phil Kearny’ de yenilmesinde kilit rolü oynadı. Crazy Horse gözüpekliği ve cesaretiyle haklı bir üne sahipti ama bu özellikleri yanında inançlarına sıkı sıkıya bağlılığıyla da tanınırdı. Örneğin fotoğrafının alınmasını her zaman şiddetle reddetmişti.

Hükümet Lakota kamplarına rezervasyonlara dönmelerini emrettiği zaman onlara karşı büyük bir direniş başladı. Crazy Horse bu direnişin lideri idi. İlk evliliğini bir Cheyenne kadınıyla yaptı. 1200 Lakotalı ve Cheyenne ile büyük bir güç oluşturdu. Custer’ın Sitting Bull’un kabilesine yaptığı saldırıya bir karşı saldırı yapıp Custer’ın yedinci süvari alayını bozguna uğrattı. Crazy Horse Amerikalıları kuzeyden ve batıdan, Şef Gall’ın önderliğindeki Hunkpapa savaşçıları ise güney ve doğudan kuşattı.

Lakotalıların Little Bighorn’daki zaferinden sonra Sitting Bull ve Gall Kanada’ya geçti. General Nelson Miles tarafından Lakotalılar ve onlarla birlik olan yerlilere karşı acımasız bir takip sürdürdü. 1876-77. Bu amansız takip ve buffalo nüfusunun sürekli azalması Crazy Horse’u 6 Mayıs 1877de teslim olmak zorunda bıraktı.

Yenilgiye rağmen o hep özgür ruhunu korudu. Hasta karısını ailesinin yanına götürmek için rezervasyonu izinsiz terkederken General George Crook onu tutukladı. Bu Crazy Horse için yeniden mücadelenin başlangıcı oldu. Tutuklamaya başlangıçta itiraz etmeyen Crazy Horse ilk fırsatta yeniden mücadeleye başladı. Bir askerin süngüsüyle öldüğü zaman silahsızdı.

Ekşi Sözlükten

Crazy Horse (Çılgın At) en ünlü Kızılderili savaşçılarından biri. Yıkandığı bir derenin ona ölümsüzlük kazandırdığına inanır. Savaş sırasında gösterdiği cesaret buradan gelir.

Kusursuz bir vücuda sahip olduğu söylenir (bu yüzden mi bu isimde bir striptiz klübü var acaba) adı oglala dilindeki adı tashunkewitko'dur. (atı çılgın adam'a yakın bir anlamı var). Çocukluk adı curly'dir. ilk bufalosunu 12 yaşında öldürmüş ve ilk atını bu sayede almıştır. 20'li yaşlarda babasının adını alıp savaş şefi olur. Little Big Horn Savaşı başta olmak üzere bir çok savaşa katılır.

Çocukluğunda gördüğü bir rüyada gördüğü savaşçı gibi giyinir. Taştan bir küpe takar, şimşek şeklinde bir savaş boyası sürer. Saçlarını asla toplamaz. Kafa derisi yüzmez. bu şekilde savaşta her zaman başarılı olacağına inanır. (Aslında katıldığı ilk savaşta iki kafaderisi yüzer ama bacağından yaralanır. Rüyasında gördüğü savaşçı kafaderisi yüzmediği için yaralanmasını buna bağlar ve bu huyundan vazgeçer.)

33 yaşında aldığı süngü yarası ile ölür. ölümüne neden olan olayın nasıl geliştiği bilinmemektedir.

Kaynak: Ekşi Sözlük

Crazy Horse Resimleri


  • 1877 yılı Crazy Horse'a ait olduğu sanılan resim



Yorumlar - Lütfen konu (Crazy Horse) ile ilgili faydalı olabilecek bilgilerinizi yazarak internette Türkçe bilginin gelişmesine katkıda bulunun. Teşekkür vb. yorumlar yayınlanmamaktadır. Hata bildirme ve diger mesajlariniz için bu linki kullaniniz.

Impetus: amerikan yerli tarihinin en büyük kahramanlarının başında gelen çılgın at 1841 yılında kara tepeler'in doğusunda ki rapid creek'de doğmuştur.o bir lakota'dır ve teton siox kolundandır. çocukluğunda saçlarının görünümümden dolayı " parlak saçlı çocuk" yada" kıvırcık " diye çağrılıyordu . babasının adı da çılgın at'dır. annesi brule sioux'larından büyük reis benekli kuyruk'un kızkardeşidir.

...

onu mücadelesindeki cesaretiyle anıyoruz. çılgın at, lakota yerlilerinin hayatı içerisinde ileriyi gören düşsel bir efsane vede gelenekleri koruyan değerli bir yer edinmiştir. çok genç yaşında efsanevi bir savaşçı olmuştu. henüz 13 yaşına gelmeden crow' ların atlarını çalıyordu . yirmi yaşına gelmeden ilk savaşına katılmıştı bile. çılgın at 1865-68 savaşında oglala' ların reisi kızıl bulut'un yanında wyoming amerikan yerleşimlerine karşı savaştı ve william j.ferrerman'in fort phil kearny'deki birliğinin yok edilmesinde çok önemli bir görev ve rol oynadı (1867) .

çılgın at lakota'lar arasındaki ününü yalnızca savaşlardaki cesareti ve hünerleriyle değil aynı zamanda azimli ve kararlı tutumuyla halkının geleneksel yaşam tarzını savunması ve korumasıyla kazandı.örnegin ; o asla fotoğrafının çekilmesine müsade etmemiştir. 1868 yılındaki amerikan ordusunun lakota ülkesindeki fort larime bölgesini işgalinde saldırıları önlemek için savaştı , 1873'de

general custer' da saldırıya yardım amacıyla kara tepeler'e yardım grubu gönderdi.

1876 yılındaki lakota rezarvasyonuda kurulan savaş komitesinde çılgın at direniş lideri oldu. cheyenne'lerle müttefik oldukları için ilk evliliğini cheyenne bir kadınla yaptı . çılgın at , oglala ve chayenne' lerden oluşan 1200 savaşçı topladı. 17 haziran 1876'da general crook geri döndüğünde oturan boğa'nın küçük büyük boynuz ' daki kampına gitmek için rosebud deresine doğru harakete geçti.

buradaki oglala' ların zaferinden sonra çılgın at , oturan boğa'nın güçlerine katıldı. 25 haziran da o' nun öncülüğündeki birlik general custer' ın 7. süvari alayına saldırdı ve amerikalıları kuzeyden ve batıdan kuşattı ve reis gall öncülüğündeki hunkpapa savaşçılarıda güneyden ve batıdan hücüma kalktılar.

küçük büyükboynuzdaki bu lakota zaferinden sonra oturan boğa ve gall kanada' ya geri çekildiler. fakat çılgın at, general nelson miles ile savaşmak için kanada' ya gitmeyi reddetti. 1876-77 kişi boyunca amerikan askerlerinin sioux 'ları amansız takibi devam etti. askerlerin bu kararlı ve usandırıcı takibi sonucunda buffallo ulusunun ve çılgın at' ın savaşçıları 6 mayıs 1877' de teslim oldu. oturan boğa ve gall hariç , o son ve önemli teslim olan reisti.

bu bozgunda bile çılgın at' ın ruhu teslim alınamadı . 1877 eylül'ünde rezervasyondan izinsizce hasta karısı ve ailesiyle ayrıldı. general crook hemen o nun yakalanması için bir grup gönderdi.bu kaçış savaşı geri getirmişti. çılgın at bu gelen ( sayıları çok fazla ) ilk birliğe direnmedi fakat yaşamının sonuna

geldiğini kavramış olduğunda son savaşına ( askerlere karşı direndi , savaştı ...) başladı ve görevli askerlerin kendisini yakalayıncaya dek savaştı ve özgürce döğüştü , ta ki bir askerin elleri baglı bağlı haldeyken koşarak gelip aniden onu süngülemesine dek . 28 yaşında lakota ve amerikan yerli tarihinin en büyük özgürlük savaşçısı kutsal beyaz bufalloyu gördü. - 8 yıl, 8 ay önce yazıldı.