Latince deyişler listesi

??B u sayfa yalın bir şekilde yaygın kullanılan veya zaman içinde önemli bir konuma getirilmiş Latince deyişlerin ("veni, vidi, vici..") listesidir. Bu deyişlerden bir kısmı
Latin Dili ve Edebiyatı ile Yunan Dili ve Edebiyatı iç içe iki ana bilim dalıdır ve Klasik filoloji olarak bilinmektedir. Latince'nin günümüzdeki önemi bilim dalı olmasıdır; bu nedenle batı dillerinin ve yazınlarının yanı sıra Eskiçağ ve Ortaçağ Tarihi, felsefe tarihi, epigrafi, tiyatro tarihi, Roma Hukuku gibi bir çok alanda, ayrıca Osmanlı arşivlerinde bulunan Latince yazılmış belgeler üzerinde bilimsel araştırma yapmak için gereklidir.
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
Yunanca deyişlerin Latince çevirileridir, bunun en büyük nedeni
Yunan dili. 3000 yıllık bir geçmişi olan Hint-Avrupa dil ailesine ait bir dildir. Antik Yunanca Klasik Yunan uygarlığının dili olarak kullanılmıştır. Modern Yunanca Antik Yunancadan oldukça farklı olmakla beraber köken olarak ona dayanır. Yunanca, Yunan alfabesi kullanılarak yazılır. Modern Yunanca dünyada, çoğu Yunanistan'da yaşayan yaklaşık 12 milyon kişinin anadilidir.
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
Yunanca'nın Antik Roma'da
Yunan dili. 3000 yıllık bir geçmişi olan Hint-Avrupa dil ailesine ait bir dildir. Antik Yunanca Klasik Yunan uygarlığının dili olarak kullanılmıştır. Modern Yunanca Antik Yunancadan oldukça farklı olmakla beraber köken olarak ona dayanır. Yunanca, Yunan alfabesi kullanılarak yazılır. Modern Yunanca dünyada, çoğu Yunanistan'da yaşayan yaklaşık 12 milyon kişinin anadilidir.
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
retorik ve edebiyat gelişmeden çok önceleri retorik ve edebiyat açısından gelişmiş olmasıdır.

A

A bene placito

Memnun edilmiş birinden

A bove ante, ab asino retro, a stulto undique caveto

Öküzün önünde, eşeğin arkasında, aptalın her tarafında hazırlıklı ol

Ab ovo usque ad mala

Yumurtadan elmalara (Baştan sona anlamında: Romalıların geleneksel yemek sırasından esinlenerek, Horatius, Satir 1.3)

Absentem lædit, qui cum ebrio litigat

Sarhoşla kavga eden, yerinde olmayan birini döver (Publius Syrus, Sentences)

Ab uno disce omnes

Bir şeyden herşeyi öğren (Bir tek örnekle ya da gözlemle çıkarımlarda bulunulabileceği anlatılır, Virgilius,

Aeneid)

Abusus non tollit usum

Suistimal düzgün kullanmayı iptal ettirmez. (yani bir şey suistimal edilince onun düzgün kullanımını

etkilememelidir)

Ab imo pectore

Kalbin derinliklerinden (dürüstlükle)

Ab inconvenienti

Uygun olmayan bir şeyden

Ab initio

Başlangıçtan

Ab Jove principium

Jüpiter''le başlayalım

Abyssus abyssum invoc

Uçurum uçurumu çağırır. (Bir hata diğerlerinin doğmasına sebep olur)

A cane non magno saepe tenetur aper

Yabandomuzu hep kendinden küçük köpeklere yem olur

Accipe Hoc

Bunu al.

Acta est fabula

Oyun bitti (Caesar Divi Filius Augustus''un son sözleri)

Acta non verba

Hareket, söz değil. (ABD Ticari Deniz Akademisi mottosu)

Actibus immensis urbs fulget massiliensis

Marsilya şehri, müthiş eylemlerle ışıltı saçıyor.

Ad astra

Yılıdızlara doğru

a Deucalione

Dökalyon''dan beri (çok uzun zamandan beri anlamında)

A divinis

Kutsal şeylerin dışında

Ad augusta per angusta

Doruklara doğru dar yollardan (Başarı kolay kazanılmaz) (Hernani, Victor Hugo - sahne IV)

Adequatio intellectus et rei

Aklın ve gerçeğin uyumu (Gerçekin bir tanımı.)

Ad libitum

Kendi isteğine bağlı olarak (ad lib. olarak kısaltılır)

Ad gloriam

Zafer için

Ad hoc

Belli bir amaca yönelik

Ad hominem

Bir argümana cevap verirken argümanı eleştirmekten ziyade argümanı yapan kişiye saldırmak.

Ad impossibilia nemo tenetur

Hiç kimse yapamayacağı şeyler için söz vermemelidir.

Ad majorem Dei gloriam

Tanrı''nın ihtişamlı görkemi için (Haçlıların, Cizvitlerin ve Şikago Üniversitesinin mottosu)

Ad kalendas graecas

Grek Kalendasta. (Kalendaslar Romalıdır, bu yüzden bu deyim var olmayan bir tarihi belirtir: çıkmaz ayın son

çarşambası)

Ad litteram

Harfi harfine

Ad multos annos !

Nice yıllara!

Ad nauseam

Miğde bulandırana kadar (kabak tadı vermek)

Ad oculos

Kendi gözlerinle (Bariz, herkesin gözü önünde anlamında)

Ad patres

Eskilerin yanına (Ad patres''e göndermek: öldürmek)

Ad perpetuam memoriam

Sonsuz anısına (Genelde-nın sonsuz anısına olarak kullanılır ve adı anılan kişinin ölümünden uzun yıllar sonra

dahi hatırlanması dileğidir)

Adsum

Buradayım (Absumun zıddı)

Adversus solem ne loquitor

Güneş aleyhinde konuşma (Açık ve belli şeyleri tartışma)

Ad vitam æternam

Sonsuz bir hayat için

Addendum, çoğul addenda

Eklenecek şey(ler)

Ad victoriam

Zafere (Daha çok zafer için olarak tercüme edilir, Romalılar savaşta böyle bağırırlardı.)

Ægroto dum anima est, spes est

Hasta nefes aldıkça, umut vardır. (Erasmus, Adages, 2.4.12)

A.E.I.O.U. (« Austria Est Imperare Orbi Universo. »)

(5 sesli harf) Avusturya tüm dünyayı yönetmeli (Habsbourg mottosu ; Almancası: « Alle Erde Ist Oesterreich

Untertan. »)

Ære perennius (exegi monumentum aere perennius)

Tunçtan daha sağlam bir yapı diktim. (Horatius, Odes, III, 30)

Age quod agis !

Ne yapıyorsan onu yap!

Agnus Dei

Tanrı''nın kuzusu (İsa için kullanılır)

Alea iacta est

Zarlar atıldı. (Jül Sezar)

Alibi

Başka yerde (Hukuk terimi: Zanlının suçun işlendiği tarihte başka bir yerde olduğunu göstermesiyle yaptığı savunma)

Alis grave nil

Hiçbir şey kanatları olandan daha hafif değildir. (Pontifical Katolik Üniversitesi dövizi)

Alis volat propris

Kendi kanatlarıyla uçar (Oregon''un dövizi. Alis volat propriis olarak da söylenir.)

Alma mater

Süt annesi

Alter ego

Bir başka kendi

A mari usque ad mare

Bir denizden diğer denize (Kanada''nın resmi mottosu)

Amantes amentes

Aşık olmak deliliktir.

Amicus certus in re incerta cernitur

Arkadaşlar kötü günde belli olur.

Amor est vitae essentia

Aşk hayatın özüdür. (Robert B. Mackay)

Amor omnia vincit

Aşk her güçlüğü yener.

Amor patriæ nostra lex

Vatan sevgisi kuralımızdır/yasamızdır

A posteriori

Deneysel verilerden yola çıkarak

A priori

Deneyden önce

Aquila non capit muscas

Kartallar sinek avlamazlar. (Erasmus, Adages, 3.2.65)

Argumentum baculinum

Sopa argümanı (tehdit ya da güçle ikna etmek) (bkz. Molière, Scapin''in Dolapları)

Ars gratia artis

Sanat için sanat (MGM film şirketinin mottosu)

Ars longa, vita brevis

Sanat uzun, yaşam kısa

Ars similis casus

Sanat tesadüfe benziyor (Ovide)

Asinus asinorum in sæcula sæculorum

Yüzyılların gördüğü eşeklerin en eşeği.

Asinus asinum fricat

Eşek eşeğe sürtüyor (birbirlerine aşırı iltifat edenlere söylenir)

Asinus equum spectat

Eşek ata bakıyor.

Audaces fortuna juvat

Talih cesaret edene güler.

Audemus jura nostra defendere

Hakkımızı aramaya cesaret ediyoruz. (Alabama şehir mottosu, 1923)

Audere est facere

Cesaret etmek, yapmaktır. (Tottenham Hotspur Futbol Klübü)

Audi, vide, tace, si vis vivere

Dinle, gör, sus, eğer yaşamak istiyorsan

Audiatur et altera pars

Diğer tarafı da dinleyelim (Mahkeme gibi yerlerde söylenir)

Auri sacra fames

Altına duyulan tiksinç açlık (Virgilius, Énéide, III, 57)

Aut Cæsar, aut nihil

İmparator ya da hiç! (Cesar Borgia mottosu)

Aut disce aut discede

Ya öğren, ya terket.

Ave Cæsar, morituri te salutant

Selamlar Sezar, ölecekler seni selamlıyor! (Dövüşten önce gladyatörlerin selamı, bkz. Suétone, Claude, 21)

Avaro omnia desunt, inopi pauca, sapienti nihil

Cimrinin herşeyi, fakirin bazı şeyleri eksiktir, bilgin''in ise hiçbirşeyi eksik değildir.

Ave Europa nostra vera Patria

Selam Avrupa! Gerçek anavatanımız! (Pan-Avrupa görüşü mottosu)

Ave Maria

Selam Meryem (Roma Katolik Duası, İsanın annesi Meryeme.)

B

Barba non facit philosophum

Sakal felsefe yapmaz (Plütark''tan alıntı)

Barbarus hic ego sum quia non intellegor ulli

Beni burda barbar sayıyorlar, çünkü beni anlamıyorlar.

Beati pauperes spiritu

Ruhu kutsanmış olanlar fakirlerdir (Matta İncili)

Bellum omnium contra omnes

Herkesin herkesle savaşı (Thomas Hobbes, devletin doğasını açıklamak için kullanılan kelime grubu)

Bene diagnoscitur, bene curatur

İyi teşhis etmek, iyi tedavi etmektir.

Beneficium accipere libertatem est vendere

Yapılan iyiliği kabul etmek özgürlüğünü satmaktır.

Bis dat, qui cito dat

Hızlı vermek, iki defa vermektir. (Desiderius Erasmus, Adages, 1.8.91)

Bis repetita placent

Tekrar eden baştan çıkartır.

Bis repetita non placent

İki kez tekrar eden artık baştan çıkarmaz. (Horatius, Şiir Sanatı, 365. dize)

Bona diagnosis, bona curatio

İyi teşhis, iyi ilaç.

Bona fide

İyi niyetle

Bona valetudo melior est quam maximæ divitiæ

Sağlıklı olmak en iyi zenginliklere bile yeğdir.

Bonitas non est pessimis esse meliorem

İyi olmak en kötüden daha iyi olmak anlamına gelmez.

Bonum commune communitatis

Toplumun ortak çıkarı

Bonum vinum lætificat cor hominum

İyi şarap, insanı neşelendirir (tam tercümesi kalbini neşelendirir)

Brevitatis causa

Kısaca söyle

C

Cacoethes scribendi

Kötü yazma alışkanlığı (kötü kelimesi, alışkanlıkı niteler, yazmaktan vazgeçememek demektir)

Camera obscura

Karanlık oda (fotoğrafçılık/yeni Latince)

Canis Canem Edit

Köpek, köpek yer. (Kimsenin güvende olmadığı durumlar için kullanılır)

Canis sine dentibus vehementius latrat

Dişsiz köpek daha kuvvetli havlar (havlayan köpek ısırmaz)

Carpe diem

Anı yaşa, günü yakala

Carpe diem, quam minimum credula postero

Günü yakala, yarına olabildiğince az güven.(Horatius, Carmina, 1.11.8)

Carthago delenda est

Kartaca''yı yıkmak gerek.

Castigat ridendo mores

Adetleri gülerek düzeltiyor (Comédie-Française mottosu, Jean de Santeuil''den alıntı)

Casus belli

Savaş nedeni (savaşı tetikleyecek durum)

Causa mortis

Ölüm nedeni

Cave canem

Dikkat, köpek var. (Pompei''de bir evin girişinde mozayik üzerinde bulunan yazı)

Caveat emptor

Alıcı uyanık olsun!

Cave ne cadas

Düşüşe hazırlıklı ol (gelenek olarak bir zafer sırasında imparatorun arkasında duran kölenin söylediği sözler)

Cessante ratione legis cessat ipsa lex

Yasanın mantığı bittiyse, yasa bitti demektir. (Yasanın uygulama mantığı bittiyse ya da çağdaş koşullara artık cevap vermiyorsa yasa yararsız hale gelir.)

Cetera quis nescit?

Gerisini kim bilmez?

Cibi condimentum est fames

Açlık her yemeğin baharatıdır. (Marcus Tullius Cicero, De Finibus, 2.90)

Citius, Altius, Fortius

Daha hızlı, daha yukarı, daha güçlü (olimpik motto)

Coelum non animum mutant qui trans mare currunt

Denizi aşan insanlar ruhlarını değil, (üzerlerindeki) gökyüzünü değiştirirler.

Cogitationis poenam nemo meret

Kimse düşüncesinden dolayı cezayı haketmez.

Cogito ergo sum

Düşünüyorum, o halde varım (Descartes, Felsefenin Prensipleri, 1.7.10)

Collige virgo rosas

Topla, genç kız, çiçekleri. (bkz. Carpe diem)

Concordia civium murus urbium

Vatandaşlar arasında uyum, işte bir şehrin surları budur.

Condemnant quod non intellegunt

Anlamadıklarını mahkum ederler.

Conditio sine qua non

Gerekli şart

Confer

-e danışın, -e başvurun (cf. diye kısaltılır)

Contraria contraiis curantur

Zıtlar zıtlara iyi gelir.

Consuetudinis vis magna est

Adetlerin önemi büyüktür.

Consuetudo altera natura est

Adetler (alışkanlıklar) ikinci bir doğadır. (Marcus Tullius Cicero, Tusculanes, 2.17.40)

Contraria contrariis curantur

Karşıtlıklar karşıtlıklara iyi gelir (çivi çiviyi söker)

Corpus delicti

Mağdurun cesedi (bir cinayet işlendiğinde)

Credo quia absurdum est

İnanıyorum, çünkü saçma. (Tertullianın yanlış anlaşılmış sözü. Orijinali: et mortuus est Dei Filius prorsus

credibile quia ineptum est Tanrı
nın oğlu öldü, kısacası, inanılabilir çünkü uygunsuz. Yani Tanrı''nın oğlunun

ölmesi o kadar saçmadır ki bu mantığa sığmaz, ancak inanca dayanabilir.)

Cui bono ?

Ne çıkarla? (Cinayet kime yarar?, Marcus Tullius Cicero, Pro Milone, 12.32)

Cuius regio, eius religio

Öyle prens, öyle din. (halkının dinine karar verebilen prensler için)

Cuiusvis hominis est errare

Yanılmak tüm insanlara özgüdür. (Marcus Tullius Cicero, Philippiques, 12.2.5) (cf. Errare humanum est)

Cura ut valeas!

Kendine özen göster!

Curriculum vitæ

Yaşam yolu (CV)

D

Dabit deus his quoque finem

Bu da geçer. (Vergillius)

Damnant quod non intelligunt

Anlamadıkları şeyleri kınarlar

De facto

Fiilen

De gustibus et coloribus,non disputandum

Zevkler ve renkler tartışılmaz.

De jure

Hukuken

De minimis non curat prætor

Preator''lar küçük şeylerle ilgilenmezler.

De mortuis nihil nisi bene

Ölüler hakkında yalnızca iyi şeyler konuşulmalıdır.

De omni re scibili et quibusdam aliis

Bütün bilinebilir ve bazı diğer şeyler hakkında(15.yy. İtalyan okulu)

De profundis clamavi

Uçurumun dibinden haykırdım!

Decet imperatorem stantem mori

İmparator ayakta ölmelidir.(Vespasien)

Delicta juventutis meæ

Gençlik hatalarım

Deliriant isti Romani

Bu Romalılar deliler!(Asterix ve Obelix çizgi romanlarında kullanılır.)

Deo juvante

Tanrı''nın yardımıyla(Monako dövizi)

Desipere est juris gentium

Ölçüsüzlük insanların hakkıdır.

Deus ex machina

Makinadan çıkan Tanrı(Tiyatroda sahneye tepeden inen ve bir anda tüm problemleri çözen Tanrı figürü için kullanılır.)

Dictum meum pactum

Sözüm sözdür.

Diem perdidi

Günümü kaybettim(Roma İmparatoru Titus)

Dies irae

Kızgınlık günü

Disce quasi semper victurus vive quasi cras moriturus

Hep yaşayacakmış gibi öğren,yarın ölecekmiş gibi yaşa.

Divide et impera

Böl ve yönet(Başka biçimi:Divide ut imperes,yönetmek için böl)

Dixi

Dedim(Söyleyeceklerim bu kadardı anlamında sözün sonunda söylenen popüler söz)

Docendo discitur

Öğreten öğrenir.

Docendo disco,scribendo cogito

Öğreterek öğreniyorum,yazarak düşünüyorum.

Doctus cum libro

Kitabıyla bilgin(Kendileri bir şey bilmeyip,hazır bilgiyi sunmaya çalışanlar için kullanılır.)

Dominus vobiscum

Senyör sizinle olsun

Dona nobis pacem

Bize barış/huzur ver!

Draco dormiens nunquam titillandus

Uyuyan ejderhaya asla dokunulmaz.(Harry Potter serisindeki Hogwarts Okulu''nun dövizi)

Ducunt volentem fata,nolentem trahunt

Kader,onu kabul edene yol verir,reddedeni ezer geçer.(Kader hakkında tipik stoacı söylem)

Dulce et decorum est pro patria mori

Vatan için ölmek tatlı ve güzeldir.(Horatius)

Dum spiro,spero

Nefes aldığım sürece umut ediyorum.

Dum vivimus servimus

Yaşadığımız sürece hizmet ederiz(Presbiteryen Kolej dövizi)

Duo testis bene benedata!

İki adet testisi var, uygundur! (Papa seçiminden önce en yaşlı Kardinalin Papa adayının kadın olmadığını kesinleştirmek için delikli sandalyede testislerini muayene ettikten sonra sarfettiği söz.Bu adet 9.yydan beri uygulanıyor 1)

Duos habet et bene pendentes!

İki tane var ve düzgün sarkıyorlar.(Bayan Papa Jeannedan beri yeni Papa seçilirken yapıldığı söylenen cinsiyet kontrolünde Papanın bayan olmadığını doğrulayan söz.)

Dura lex, sed lex

Kurallar katıdır,ama kuraldır.

E

E fructu arbor cognoscitur

Ağaçlar meyvelerinden tanınır.

Ego primum tollo,nominor quoniam leo

En büyük parçayı ben alıyorum,çünkü benim adım arslan(Phaedrus)

E pluribus unum

Birlik çeşitlilikten gelir ya da birlik güçtür(ABD arması üzerinde)

Ecce homo

İşte insan(Ponce Pilate,İsa''yı kalabalığa takdim ederken)

Editio princeps

Birinci baskı

Errare humanum est

Hata insana mahsustur.

Errare humanum est,perseverare diabolicum

Hata insana mahsustur,ancak hata yapmakta diretmek şeytancadır.(Lucius Annaeus Seneca)

Esse quam videri

Öyle görünmek değil, öyle olmak. (Sallust)

Est quaedam flere voluptas

Ağlamak da bir zevktir.(Ovidius)

Et alii

Ve diğerleri(et al. veya e.a. diye kısaltılır.)

Et cætera

Ve diğer şeyler(etc.diye kısaltılır.)

Ex abstracto

Soyuttan yola çıkarak

Ex falso sequitur quodlibet

Yanlıştan yola çıkıp her istediğimiz sonuca varırız.(Yanlış önermeden yola çıkarak herhengi bir önermeye varılabileceğini söyleyen mantık kuralı)

Ex nihilo

Hiçbir şeyden yola çıkarak

Ex nihilo nihil fit

Hiçlikten hiçlik çıkar. (Lucretius)

Ex oriente lux

EIşık doğudan yükselir (Işık''tan kültür kastedilmiştir)

Experto crede

Ehil olana güven

Göz At

  • Latince deyişler

  • Latince kısaltmalar listesi

    F

    Faber est suae quisque fortunae

    Herkes kendi kaderini yazar. (Appius Cladius Caecus)

    Fabricando fit faber

    Pratik mükemmelleştirir.

    Facilius est multa facere quam diu

    Birçok şey yapmak hayat boyu sadece bir şey yapmaktan daha kolaydır.

    Facito aliquid operis, ut semper te diabolus inveniat occupatum

    Hep çalışın ki şeytan geldiğinde sizi meşgul görsün. (Aziz Jerome)

    Fac simile

    Benzer bir şey yap. (Faks sözcüğü burdan türemiştir)

    Felix culpa

    Mutlu hata

    Felix qui potuit rerum cognoscere causas

    "Şey"lerin derinliklerine inebilenlere (nedenleri anlayabilene) ne mutlu! (Virgilius)

    Fere libenter homines id quod volunt credunt

    Kural olarak, insan olmasını umduğu şeye inanır.

    Festina lente !

    Yavaşça acele et!

    Fiat lux !

    Işık olsun! (Dünyanın yaratılması sırasındaki ilahi emir)

    Fide, sed cui vide

    Güven, ancak önlemini de al. <İtimat kontrole mani değildir.>

    Finis coronat opus

    Sonuç, araçları meşru kılar. (Başarı için her yol mubahtır gibi)

    Flagrante delicto

    Suçüstü

    Florebo quocumque ferar

    Taşındığım her yerde çiçek açacağım.

    Fluctuat nec mergitur

    Yalpalar, ama asla batmaz (Paris şehrinin mottosu)

    Fortes fortuna juvat ou Audaces fortuna juvat

    Şans ancak cesurlara yardım eder.

    Fraus latet in generalibus

    Genellemeden hata doğar.

    G

    Gladius legis custos

    Kılıç yasanın koruyucusudur. (Paris Adalet Sarayı''nın girişinde kazılı döviz, silahlı kuvvetlerin hukuk için çalışması gerektiğini anlatır)

    Grammatici certant

    Bilginler kendi aralarında bu konuda anlaşamamışlardır.

    Gutta cavat lapidem non vi, sed sæpe cadendo

    Suyun taşı delmesi gücünden değil sürekliliğindendir.

    H

    Habeas corpus

    Vücudun senindir (Hukuk yasası)

    Habemus papam

    Bir papamız var

    Habent sua fata libelli

    Kitaplar kendi kaderlerine sahiptir

    Hannibal ante portas ya da Hannibal ad portas

    Hannibal kapıda (Tartışmaya zaman yok, savaşmalı anlamında)

    Hic et nunc

    Burada ve şimdi

    Hic et ubique terrarum

    Burada ve dünyanın her yerinde (Sorbonne dövizi)

    Hic Rhodus, hic salta

    İşte Rodos, atla!

    Hoc signo vinces

    Bu işaret sayesinde galip geleceksin (Milvius Köprüsü Savaşı öncesi I. Constantinus''a iletildiğine inanılan ilahi görünüm)

    Hodie mihi, cras tibi

    Bugün benim, yarın senin için

    Homines quod volunt credunt

    İnsanlar inanmak istediklerine inanırlar.

    Homo homini lupus

    İnsan insanın kurdudur.

    Homo sum, humani nil a me alienum puto

    İnsanım, ve insani olan hiçbirşey bana yabancı değildir.

    Hora fugit, stat jus

    Zaman geçer, hukuk kalır.

    Horribile dictu

    Söylemesi korkunç

    Humanius est deridere vitam quam deplorare

    Hayata gülmek hayat için ağlamaktan daha insani bir davranıştır.

    I

    Ibidem

    Aynı yerde

    Id est

    Yani

    Idem

    Aynı şey

    Id est genus hominum

    İşte insan cinsi böyledir (Terentius)

    Ignorantia iuris nocet

    Hukuk bilmemek zarar verir.

    Ignorantia juris neminem excusat

    Hukuk bilmemek özür olamaz.

    Ignorantia legis non excusat

    Kuralları bilmemek özür olamaz.

    Ignoti nulla cupido

    Bilmediğimizi arzulamayız (Ovidius''un dizesi)

    In dubio pro reo

    Şüphe zanlıya yarar.

    In medio tutissimus ibis

    Orta yol en güvenlisidir (Ovidius)

    In extenso

    Tam içerikle

    In fine

    Sonunda

    In girum imus nocte et consumimur igni

    Gecenin içinde dönüyoruz, ateş bizi yutuyor (Lat. sağdan ve soldan okunuşu aynı)

    In medias res

    Şeylerin ortasından (Edebiyat, film gibi alanlarda anlatıma olayın ortasından başlama tekniği)

    In medio stat virtus

    Erdem ortada durur, uçlarda değildir. (Yedi Bilge Tapınağı''nın kapısında yazılı aşırıya kaçmamayı öğütleyen söz)

    In partibus

    Aslı: "in partibus infidelium" (sadık olmayanların şehrinde)

    In silico

    20. yy.''da ortaya çıkan terim, bilgisayarla yapılan anlamında. (Zıt: in vivo, in vitro)

    In situ

    Aynı yer üzerinde

    Inventas vitam iuvat excoluisse per artes

    Bırakın sanat ve bilimle hayatı güzelleştirelim/geliştirelim. (Vergil, Nobel Madalyası)

    In vino veritas

    Gerçek şaraptadır.

    In vitro

    Deney yapılan ortamda, laboratuvarda.

    In vivo

    Canlı içinde, yaşamın içinde

    Incredibile dictu

    Söylemesi inanılmaz

    Inter alia

    Diğer şeylerin yanısıra / diğer şeylere ilaveten

    Inter arma silent leges

    Savaş zamanında yasalar sessiz kalır.

    Inter fæces et urinam nascimur

    Dışkı ve sidiğin arasından doğarız (Aziz Augustine)

    Intra muros

    Sur içi

    Intuitu personae

    İnsana bağlı (sözleşme)

    Ipso facto

    Kendiliğinden olan

    Ipsa scientia potestas est

    Bilgi tek başına güçtür (Sir Francis Bacon)

    Ira furor brevis est

    Kızgınlık kısa deliliktir.

    Irritare crabrones

    Eşekarılarını rahatsız etmek

    Is fecit, cui prodest

    Bunu yapan, bundan çıkarı olandır. (Suçluyu bulmak için bundan kimin çıkarı olduğuna bakın)

    I tego arcana dei

    Git, ben tanrının öğretisine sahibim. (Et in arcadia ego ''nun anagramı)

    Iunctis viribus

    Birleşmiş güçler tarafından (Birlikten güç doğar)

    Iurare in verba magistri

    Efendinin sözüne bakarak yargılamak

    Iustitia omnibus

    Herkes için adalet (District of Columbia''nın mottosu).

    Iuventus stultorum magister

    Gençler delilerin öğretmenidir.

    L

    Labor omnia vincit improbus

    Güçlü bir çalışma/emek herşeyin üstesinden gelinir. (Virgilius)

    Laborare est orare

    Çalışmak ibadettir.

    Lacrimis struit insidias cum femina plorat

    Kadın ağlarken, gözyaşlarıyla tuzak hazırlar. (Caton)

    Lapsus calami

    Kalemin sürçmesi

    Lapsus linguæ

    Dilin sürçmesi (genelde sadece "lapsüs" olarak kullanılır)

    Liberate me ex inferis

    Beni cehennemden kurtarın!

    M

    Macte animo ! Generose puer, sic itur ad astra

    Cesaret soylu evlat! Ancak bu şekilde yıldızlara doğru yükselinir.

    Magnum opus

    Bir Şaheser

    Major e longinquo reverentia

    Uzaktan, beğeni daha çok olur. (Davulun sesi uzaktan hoş gelir)

    Mala gallina, malum ovum

    Kötü yumurta kötü tavuktan çıkar (Anasına bak kızını al)

    Mala malus mala mala dat

    Kötü ağaç kötü elma verir.

    Mali principii malus finis

    Kötü başlayan kötü biter

    Manu militari

    Silahlı kuvvetlerin yardımıyla (cf. Manus milites)

    Manus dei

    Tanrı''nın eli

    Manus manum lavat

    El eli yıkar.

    Manus milites

    Askeri el tarafından

    Margaritas ante porcos

    Domuzların önündeki inciler (Sanat eserlerinin cahiller tarafından yorumlanması için kullanılır)

    Mater artium necessitas

    İcatlar ihtiyaçlardan doğar. (Apuleius)

    Mea culpa

    Benim hatam!

    Medice,curate ipsum

    Doktor,sen önce kendini iyileştir.

    Medicus curat, natura sanat

    Doktor tedavi eder, doğa iyileştirir.

    Memento mori

    Ölümlü olduğunu unutma

    Memento audere semper

    Her zaman cesaret etmeyi/denemeyi unutma.

    Memento quia pulvis es

    Toz olduğunu unutma

    Mendacem memorem esse oportere

    Yalancının hafızası güçlü olmalıdır. (Quintilian)

    Mens sana in corpore sano

    Sağlam kafa sağlam vücutta bulunur. (Juvénal)

    Militat omnis amans

    Her aşık bir savaşçıdır (Ovidius)

    Minimum minimorum

    En küçüklerin en küçüğü

    Missi dominici

    Senyörün delegesi/elçisi

    Modus operandi

    Hareket etme tarzı (cinayet romanlarında suçluların ortak davranışları için kullanılır)

    Modus vivendi

    Yaşam tarzı

    Mors Certa, vita Incerta

    Ölüm kesindir,hayat değil.

    Multi sunt vocati, pauci vero electi

    Çoğu çağırılan, azı seçilen

    Mutatis mutandis

    Değişmesi gerekeni değiştirerek

    N

    Nam et ipsa scientia potestas est

    Bilgi Güçtür.

    Natura abhorret a vacuo

    Doğa boşluktan korkar

    Ne(non) bis in idem

    Bir nedenden iki kere hüküm giyilmez (eski ceza hukukundan)

    Ne Jupiter quidem omnibus placet

    Tanrı bile herkesi memnun edemez.

    Ne nuntium necare

    Haberciyi öldürme. (Elçiye zeval olmaz)

    Nec verbum verbo curabis reddere fidus interpres

    Gerçek bir çevirmen sözcük sözcük çevirmez (Horatius)

    Nec Hercules contra plures

    Herkül bile düşman ordusuna karşı duramaz.

    Nec Jactantia Nec Metu

    Ne övün ne de yerin.

    Nec plus ultra

    Daha da iyisi yok.

    Nec pluribus impar

    Herkese benzemez/herkesten üstün (Louis XIV mottosu)

    Ne humanis crede

    İnsana inanma.

    Nemo auditur propriam turpitudinem allegans

    Kimse kendi kanunsuzluğundan faydalanamaz. < Haksızlıktan hak çıkarılamaz.>(Hukuk terimi)

    Nemo censetur ignorare legem

    Kanunu bilmemek mazeret olamaz.

    Nemo enim est tam senex qui se annum non putet posse vivere

    Hiç kimse bir yıl daha yaşayamayacağını düşünecek kadar yaşlanmaz (Marcus Tullius Cicero)

    Nemo est liber qui corpori servit

    Bedenine hizmet eden kişi özgür olamaz (Sénèque le Jeune)

    Nemo sine vitio est

    Hiç kimse hatasız değildir.(Seneca)

    Neque ignorare medicum oportet quæ sit ægri natura

    Doktor, hastalığın doğasını es geçmemelidir.

    Nescire autem antequam natus sis quid acciderit, id est semper esse puerum

    Doğduğundan önce olanları bilmemek, hala çocuk kalmaktır. (Marcus Tullius Cicero)

    Nihil est ab omni parte beatum

    Her güzelin bir kusuru vardır (Her gülün bir dikeni vardır)

    Nihil lacrima citius arescit

    Hiçbir şey gözyaşından daha hızlı kurumaz.

    Nihil novi sub sole

    Güneşin altında (yeryüzünde) yeni bir şey yok.

    Nihil obstat

    Sakıncası yok

    Nil desperandum

    Asla vazgeçme.

    Nomen est omen

    İsim bir işarettir.

    Non fui, fui, non sum, non curo

    Yoktum, varım, olmayacağım, umrumda değil. (Mezartaşlarında bulunan epiküryen felsefeden etkilenmiş yazılar, kısaltma: NFFNSNC)

    Non licet omnibus adire Corinthum

    Korint''e gitmek herkese serbest değildir. (Antik Yunan zamanı Korint çok pahalı bir şehirdi ve herkes orda yaşayamazdı.)

    Non nobis, Domine, non nobis, sed Nomini Tuo da gloriam

    Bizim değil, efendim, bizim değil, ama sizin, yalnızca, zafer. (Tapınak Şövalyeleri kendileri için değil, yalnızca efendileri için zafer kazanırlardı)

    Non omnia possumus omnes

    Herkes herşeyi yapamaz.

    Non scholæ, sed vitæ discimus

    Okul için değil, hayat için öğreniyoruz.

    Non semper ea sunt quae videntur

    "Şey"ler çoğu zaman göründükleri gibi olmazlar.

    Non ut edam vivo, sed ut vivam edo

    Yemek için yaşamıyorum, yalnız yaşamak için yiyorum.

    Non vestimentum virum ornat, sed vir vestimentum

    Elbise insanı güzelleştirmez, insan elbiseyi güzelleştirir.

    Non vini vi no, sed vi no aquæ

    Şarap sayesinde değil, su sayesinde yüzüyorum (sözcük oyunu)

    Nondum amabam, et amare amabam

    Henüz sevmiyordum, ama sevme isteğiyle yanıp tutuşuyordum.

    Nosce te ipsum

    Kendini tanı

    Nota bene (N.B.)

    Önemli not

    Nulla dies sine linea

    Birşeyler yazmadan geçen gün gün değildir. (Émile Zola mottosu)

    Nulla est medicina sine lingua latin

    Latince bilmeden hekimlik olmaz. (Hekimlik için Latince gereklidir anlamında, aynı zamanda: Açıklaması olmadan ilaç faydasızdır)

    Nulla poena sine lege

    Kanun olmadan ceza olmaz. (Açıkça kanunlarda belirtilmiş olmadıkça kimseye ceza verilemeyeceğiyle ilgili hukuk kuralı)

    Nulla regula sine exceptione

    İstisnasız kural olmaz

    Nulla res tam necessaria est quam medicina

    Hekimlikten daha gerekli bir şey yoktur.

    Nulla tenaci invia est via

    Hiçbir yol aşılmaz değildir.

    Nullum magnum ingenium sine mixtura dementiae fuit.

    Hiçbir deha yoktur ki içine biraz delilik karışmamış olsun. (Sénèque le Jeune)

    Nunc aut numquam

    Ya şimdi ya hiçbir zaman

    Nunc est bibendum

    Şimdi, içelim! (Horatius)

    Numero deus impare gaudet

    Tanrılar tek sayıları sever. (Virgile, Les Bucoliques, VIII, 75)

    O

    Obscuris vera involvens

    Gizlilik gerçeği örter.

    Odi profanum vulgus et arceo

    İnsan sürüsünden nefret ediyorum ve uzak duruyorum. (Horatius)

    O tempora, o mores

    Oh zaman, oh adetler! (Marcus Tullius Cicero) (daha çok farklı zaman, farklı adetler anlamına gelir)

    Oculi plus vident quam oculus

    Birçok göz, bir gözden daha iyi görür.

    Oculos habent et non videbunt

    Gözleri var ama göremiyorlar.

    Oderint, dum metuant

    Benden nefret etsinler yeter ki benden korksunlar. (Seneca, De clementia ve Cicéron, De officiis)

    O miseri! Quorum guadia crimen habent.

    Ah zavallılar, sevinçlerini suç sayanlar. (Gallus)

    Omne ignotum pro terribili

    Bilinmeyen bir şeyin altında kötülük yatar.

    Omnes homines sibi sanitatem cupiunt, sæpe autem omnia, quæ valetudini contraria sunt, faciunt

    Tüm insanlar sağlıklı olmak isterler ama çoğu zaman buna aykırı davranırlar.

    Omnes viae Romam ducunt

    Bütün yollar Roma''ya çıkar

    Omnes vulnerant, ultima necat

    Her geçen dakika yaralar, sonuncusu öldürür

    Omnia mea mecum porto

    Bütün her şeyi yanımda taşıyorum.

    Omnia vincit amor

    Aşk, her şeye üstün gelir.

    Omnibus viis Romam pervenitur

    Tüm yollar Roma''ya çıkar.

    Omnis homo mendax

    Tüm insanlar yalancıdır.

    Omnium artium medicina nobilissima est

    Tüm sanatlar içinde hekimlik en soylu olandır.

    Omnium rerum principia parva sunt

    Her şeyin küçük bir başlangıcı vardır.

    Optimum medicamentum quies est

    En iyi ilaç dinlenmektir.

    Ora et labora

    Dua et ve çalış.

    Orbis Unum

    Bir(tek) dünya (bkz. Zorro Efsanesi)

    Ordo ab chao

    Düzensizlikten doğan düzen

    Otium sine litteris mors est

    Edebiyatsız geçen zaman ölümcüldür.

    Göz At

  • Latince deyişler

  • Latince kısaltmalar listesi

    P

    Pacem in Terris

    Dünyada barış.

    Pacta sunt servanda

    Antlaşmaya uyulmalıdır.

    Panem et circenses

    Ekmek ve sirk oyunları (Roma plebini sakin tutan etmenler) (Juvénal)

    Para bellum

    Savaşa hazırlan. (Parabellum bir silah markasıdır)

    Parva leves capiunt animos

    Küçük şeyler küçük ruhları esir alır. (Ovidius)

    Pax melior est quam iustissimum bellum

    Barış, en haklı savaştan daha iyidir.

    Pecunia non olet

    Paranın kokusu yoktur (Vespasien)

    Peior est bello timor ipse belli

    Savaşın korkusu savaşın kendisinden daha kötüdür.

    Per aspera ad astra

    Zorlu yollardan yıldızlara (Aynı anlamda: « Ad augusta per angusta » ve « Per ardua ad astra ».)

    Per inania regna

    Gölgeler imparatorluğunda

    Per scientiam ad salutem ægroti

    Hastanın iyileşmesinin yolu bilimdedir.

    Perinde ac cadaver

    Kadavra gibi (Cizvit disiplininden)

    Persona non grata

    İstenmeyen insan

    Philosophum non facit barba

    Sakal adamı filozof yapmaz.

    Piscem natara doces

    Balığa yüzme öğretiyorsunuz.

    Piscis primum a capite foetet

    Balık baştan kokar.

    Plenus venter non studet libenter

    Tok karna eğitim olmaz.

    Plures crapula quam gladius perdidit

    Sarhoşluk, kılıçtan daha çok kayba sebep oldu.

    Plus ultra

    Daha ötesi (İspanyol mottosu)

    Poeta nascitur, non fit.

    Şair olunmaz, doğulur.

    Possunt quia posse videntur

    Yapabilirler, çünkü yapabileceklerini düşünüyorlar.

    Post cenam non stare sed mille passus meare

    Yemekten sonra oturup kalma, hatta bir mil yürü.

    Post Tenebras Lux

    Karanlıktan aydınlığa

    Post hoc non est propter hoc

    Bundan sonra ama bu yüzden değil (bkz. Sofizm: iki olayın üst üste gelmesi birbiriyle neden sonuç ilişkisine girmeleri anlamına gelmez anlamında)

    Post mortem nihil est

    Ölümden sonra hiçbir şey yok.

    Post scriptum (P.S.)

    Sonradan yazıldı (ek metin)

    Potius sero quam numquam

    Hiç olmamaktansa geç olsun.(Geç olsun güç olmasın)

    Præsente medico nihil nocet

    Doktor buradaysa tehlike yok demektir.

    Primas sum, primatum nil a me alienum puto

    Primatım ve primattan gelen hiçbir şey bana yabancı değildir.(Earnest Albert Hooton)

    Primum non nocere

    Öncelikle, zarar verme (hekimlik kuralı)

    Primus inter pares

    Eşitler arasında birinci

    Pro tempore

    Belli zaman için

    Q

    Quae nocent docent

    Yaralayan şey öğreticidir.

    Qualis artifex pereo !

    Ne kadar güzel (sanatsal) ölüyorum! (Neron''un intihar etmeden önceki son sözleri)

    Qualis pater, talis filius

    Böyle babanın böyle oğlu

    Qui audet vincit

    Cesaret eden kazanır.

    Qui bene amat, bene castigat

    Seven döver. (Tartışmalı konu: eğitimde ceza gerekli midir?)

    Qui dormit non peccat

    Uyuyan günah da işlemez.

    Qui nescit dissimulare, nescit regnare

    (Gerçekleri) Saklamayı bilmeyen yönetmeyi bilemez.

    Qui non proficit, deficit

    İleri gitmeyen geri kalır.

    Qui rogat, non errat

    Soru sormak hata değildir.

    Qui scribit, bis legit

    Yazan iki kere okumuş sayılır.

    Qui tacet, consentire videtur

    Sessiz kalan onaylıyor demektir.

    Qui timide rogat docet negare

    Çekinerek isteyen reddi çabuklaştırır.

    Quia pulvis es et in pulverem reverteris

    Çünkü sen tozsun ve toza geri döneceksin.

    Quid me nutrit, me destruit

    Beni besleyen şey aynı zamanda beni yok ediyor

    Quid pro quo

    Bir şey için bir şey (Sen benim için yaparsan ben de senin için yaparım)

    Quidquid agis, prudenter agas, et respice finem !

    Ne yaparsan yap, ihtiyatla yap ve sonunu gözden kaybetmeden.

    Quidquid discis, tibi discis

    Ne öğrenirsen kendin içindir.

    Quidquid latine dictum sit, altum viditur

    Latince söylenen kulağa derin gelir.

    Quis custodiet ipsos custodes ?

    Koruyucuları kim koruyacak? (Juvénal)

    Quo fata ferunt

    Kader nereye götürürse

    Quo vadis?

    Nereye gidiyorsun

    Quod erat demonstrandum (Q.E.D.)

    Tanıtlanması gereken de bu idi (Tanıtlamanın sonunda kullanılır)

    Quod licet Iovis, non licet bovis

    Jüpiter''e serbest olanın öküze de serbest olması gerekmez.

    Quod medicina aliis, aliis est acre venenum

    Bazılarının ilacı kimileri için zehirdir.

    Quod nocet, saepe docet

    Zarar veren şey genelde öğretir de.

    Quosque tandem abutere, Catilina, patientia nostra

    Ne zamana kadar sabrımızı suistimal edeceksin Catalina? (Marcus Tullius Cicero)

    Quot capita, tot sententiæ

    Var olan insan kadar farklı fikir vardır.

    R

    Reddite ergo quæ Cæsaris sunt Cæsari et quæ Dei sunt Deo

    Sezara Sezarın olanı, Tanrıya Tanrının olanı verin. (Yuhanna İncili, İsa''nın sözü)

    Radix malorum est cupiditas

    Açgözlülük bütün kötülüklerin anasıdır.

    Reddite ergo quae sunt Caesaris, Caesari

    Sezarın hakkı Sezara.

    Reductio ad absurdum

    Olmayana ergi (mantıkta bir metod)

    Rem acu tetigisti

    Üzerine parmağınızı koydunuz (Tam üstüna bastınız, doğru tahmin anlamında)

    Repetitio est mater studiorum

    Tekrar öğrenmenin anasıdır.

    Requiescat in pace (R.I.P.)

    Barış (nur) içinde yatsın.

    Res ipsa loquitur

    Halin icabından anlaşılabileceği gibi (Hukuk terimi: yani bir şey söylemeye gerek yok, olay kendi kendini anlatacak kadar açık)

    Rigor mortis

    Ölüm katılığı (Bütün dillerde adlî tıpta halen kullanılan bir terim)

    Roma die uno non aedificata est

    Roma bir günde kurulmadı

    S

    Sæpe morborum gravium exitus incerti sunt

    Çoğu zaman ağır hastalıkların sonucu belirsiz olur.

    Salus ægroti suprema lex

    Hastanın iyiliği en üstün yasadır.

    Sapiens dominabitur astris

    Bilge kişi yıldızlara hükmeder.

    Sapientia est potentia

    Bilgelik güçtür.

    Scio me nihil scire

    Bildiğim tek şey hiçbir şey bilmediğimdir.(Socrates)

    Semper fidelis

    Her zaman sadık (ABD Deniz Birlikleri dövizi) - çoğu zaman semper fi olarak kısaltılır

    Senatus Populusque Romanus (S.P.Q.R.)

    Senato ve Roma Halkı

    Sine qua non

    Olmazsa olmaz

    Si tacuisses, philosophus mansisses

    Eğer sessiz kalmış olsaydın, bir filozof olarak kalabilirdin.

    Si vales, valeo

    Sen iyiysen ben de iyiyim.

    Si vis amari, ama

    Sevilmek istiyorsan önce sev.

    Si vis pacem, para bellum

    Eğer barış istiyorsan savaşa hazırlan.

    Si vis pacem, para iustitiam

    Eğer barış istiyorsan adalet hazırla (üsttekine gönderme)

    Sic

    Yani, böylece (basımda kullanıldığında dizgi hatası ya da yanlışlık olmadığını belirtir.)

    Sic ad nauseam

    Bıkana kadar böyle.

    Sic transit gloria mundi

    İşte dünyanın ihtişamı böyle geçiyor. (yeni Papa ilan etme törenlerinde söylenir)

    Silent leges inter arma

    Savaş olduğunda kanunlar susar.

    Similia similibus curantur

    Benzer benzerini iyileştirir.

    Sine die

    Belli bir tarih belirtmeksizin.

    Sine labore non erit panis in ore

    Çalışmadan ağzında ekmek olmaz.

    Sine scientia ars nihil est

    Bilgi olmadan sanat bir hiçtir.

    Si vis amari, ama

    Sevilmek istiyorsan sev.

    Solem lucerna non ostenderent

    Güneş fenerle gösterilmez (bariz olaylar için)

    Soli sol soli

    Yeryüzünün tek güneşine (Louis XIV-Güneş Kral-''a ithafen)

    Sotto voce

    Alçak sesle

    Spes salutis

    Kurtuluş umudu

    Spoliatis arma supersunt

    Yağmalananın kalan tek şeyi silahlarıdır.

    Statu quo

    Daha önce içinde bulunulan durum

    Statu quo ante bellum

    Savaştan önce içinde bulunulan durum

    Sui generis

    Kendine özgü

    Summum ius summa inuria.

    Ne kadar çok kanun,o kadar az adalet (Cicero)

    Summum jus, summa injuria

    Aşırı doğruluk, aşırı haksızlık getirir.

    Summum jus, summa injuria

    Hukukun zirvesi, haksızlığın zirvesidir. (Kurallar çok katı uygulandığında söylenir)

    Sursum corda!

    Kalpler yukarı! (cesaretlendirme amacıyla söylenir)

    Sutor, ne supra crepidam

    Ayakkabıcı, ayakkabının daha yukarısı değil! (Bilmediğimiz şeyler hakkında konuşmamalıyız anlamında. Apelle (Yunan ressam) çizmekte olduğu ayakkabı hakkında bir ayakkabıcıya danışır. Ayakkabıcı resmin geri kalanı hakkında da yorum yapmaya başlayınca Apelle onu nazikçe sınırları aşmaması için uyarır)

    Her zaman sadık (ABD Deniz Birlikleri dövizi) - çoğu zaman semper fi olarak kısaltılır

    Senatus Populusque Romanus (S.P.Q.R.)

    Senato ve Roma Halkı

    Sine qua non

    Olmazsa olmaz

    Si tacuisses, philosophus mansisses

    Eğer sessiz kalmış olsaydın, bir filozof olarak kalabilirdin.

    Si vales, valeo

    Sen iyiysen ben de iyiyim.

    Si vis amari, ama

    Sevilmek istiyorsan önce sev.

    Si vis pacem, para bellum

    Eğer barış istiyorsan savaşa hazırlan.

    Si vis pacem, para iustitiam

    Eğer barış istiyorsan adalet hazırla (üsttekine gönderme)

    Sic

    Yani, böylece (basımda kullanıldığında dizgi hatası ya da yanlışlık olmadığını belirtir.)

    Sic ad nauseam

    Bıkana kadar böyle.

    Sic transit gloria mundi

    İşte dünyanın ihtişamı böyle geçiyor. (yeni Papa ilan etme törenlerinde söylenir)

    Silent leges inter arma

    Savaş olduğunda kanunlar susar.

    Similia similibus curantur

    Benzer benzerini iyileştirir.

    Sine die

    Belli bir tarih belirtmeksizin.

    Sine labore non erit panis in ore

    Çalışmadan ağzında ekmek olmaz.

    Sine scientia ars nihil est

    Bilgi olmadan sanat bir hiçtir.

    Si vis amari, ama

    Sevilmek istiyorsan sev.

    Solem lucerna non ostenderent

    Güneş fenerle gösterilmez (bariz olaylar için)

    Soli sol soli

    Yeryüzünün tek güneşine (Louis XIV-Güneş Kral-''a ithafen)

    Sotto voce

    Alçak sesle

    Spes salutis

    Kurtuluş umudu

    Spoliatis arma supersunt

    Yağmalananın kalan tek şeyi silahlarıdır.

    Statu quo

    Daha önce içinde bulunulan durum

    Statu quo ante bellum

    Savaştan önce içinde bulunulan durum

    Sui generis

    Kendine özgü

    Summum ius summa inuria.

    Ne kadar çok kanun,o kadar az adalet (Cicero)

    Summum jus, summa injuria

    Hukukun zirvesi, haksızlığın zirvesidir. (Kurallar çok katı uygulandığında söylenir)

    Suum cuique

    Herkes hak ettiğini bulur.

    T

    Tarde venientibus ossa

    Geç kalanlara, kemikler. (Yemeğe geç kalanlar için söylenir.)

    Tempora mutantur et nos mutamur in illis

    Zaman hareket ediyor, biz de onunla birlikte değişiyoruz.

    Tempori servire

    Şartlara uyum sağlamak

    Tempus fugit, aeternitas manet

    Zaman uçar,sonsuzluk kalır.

    Testis unus, testis nullus

    Tek şahit, hiç şahit (tek şahit bir olayı kanıtlamak için yeterli olmaz anlamında)

    Timendi causa est nescire

    Korkunun sebebi cehalettir. (Seneca)

    Timeo Danaos et dona ferentes

    Yunanlardan korkuyorum, özellikle hediye getirdikleri zaman. (Virgilein kitabından alıntı. Şehirdekilerin Truva Atı''nı şehre sokmak istemesi üzerine Laocoon tarafından söylenmiştir. İçten pazarlıklı birinin size belirgin bir sevgiyle yaklaşması durumunda söylenir.)

    Timeo hominem unius libri

    Tek kitabı olan insandan korkarım.

    Tres faciunt collegium

    Topluluk için üç kişi gerekir

    Tu quoque mi fili

    Sen de mi oğlum? (Shakespeareden alıntı, Jül Sezarın Decimus Junius Brutus''ten yediği darbe ile düşmesi sırasında söylediği düşünülür)

    Tu secanda marmora. Locas sub ipsum funus, et sepulchri. Immemor, struis domos

    Ölüm karşına gelmiş. Sen mezarını düşünecek yerde mermer yontturup evler yaptırmaktasın. (Horatius)

    U

    Ubi bene, ibi patria

    Neresi güzelse, orası vatandır.

    Ubi concordia, ibi victoria

    Nerde dirlik varsa orda zafer vardır.

    Ubi fumus, ibi ignis

    Duman varsa ateş de vardır. (Ateş olmayan yerden duman çıkmaz)

    Ubi tu Gaius, ibi ego Gaia

    Sen nerde olursan, Gaius, ben de Gaia, orada olacağım. (Romalıların evlilik sırasındaki ettiği bağlılık yemini)

    Ultima cave

    Sonuncuya hazırlıklı ol (Saatten bahsediyor. Güneş saatleri üzerine yazılan geleneksel yazı)

    Ultima ratio regum

    Kralların son çaresi (Cardinal de Richelieu tarafından silahların üzerine yazdırılmıştır)

    Ultra posse nemo obligatur

    Kimse yapabileceğinin ötesinde zorlanamaz.

    Ulula cum lupis, cum quibus esse cupis

    Kurtlarla dolaşan ulumayı öğrenir.

    Unum castigabis, centum emendabis

    Bir hatanın önüne geçmek yüz tanesini engellemektir.

    Urbi et orbi

    Şehir (Roma) için ve dünya için

    Usus magister est optimus

    Tecrübe (ya da pratik) en iyi öğretmendir. (Yani teorik olarak öğrenilen bir ders alıştırmalarla desteklenmelidir.)

    Ut ameris, amabilis esto

    Sevilmek için sevecen ol.

    Ut sis nocte levis, sit cena brevis

    Eğer iyi bir gece geçirmek istiyorsan, akşam yemeğini kısa tut.

    Ut supra

    Yukarıdaki gibi

    Uti, non abuti

    Kullan ama suistimal etme

    V

    Vade mecum

    sen

    Vade retro satana

    Geri çekil, şeytan!

    Væ victis!

    Yazık yenilenlere (altta kalanın canı çıksın)! (Brennus, Galya komutanı, Roma''yı aldıktan sonra)

    Vasa vana plurimum sonant

    En fazla sesi boş çanaklar çıkarır.

    Veni vidi vici

    Geldim, gördüm, yendim (Jül Sezar)

    Verba docent, exempla trahunt

    Kelimeler öğretir, örnekler yol gösterir.

    Verba volant, scripta manent

    Söz uçar, yazı kalır.

    Verbatim

    Kelimesi kelimesine.

    Veritas odium parit

    Dürüstlükten nefret doğar. (her doğru söylenmek için uygun değildir anlamında)

    Veritas odium parit, obsequium amicos

    Dürüstlük düşmanları, yalakalık dostları doğurur.

    Veritatem dies aperit

    Zaman gerçeği açığa çıkarır.

    Versus

    ..e doğru.(İngilizce''de yanlış olarak "karşısında" anlamında kullanılır.kısaltması: vs.)

    Veto

    Engelliyorum!

    Vi Veri Veniversum Vivus Vici

    Gerçeğin gücü evreni fethettirir.

    Vice versa

    Karşılıklı olarak

    Vide supra

    Daha yukarsını gör.

    Video meliora proboque deteriora sequor

    İyi yolu görüyor ve takdir ediyorum, ancak kötü yolu seçiyorum. (Ovidius, Dönüşümler ; Médée''ye verilen söz)

    Vinum aqua miscere

    Şarabına su katmak

    Vir prudens non contra ventum mingit

    Akıllı adam rüzgara karşı işemez.

    Vir sapit qui pauca loquitur

    Geçek bilge az konuşandır.

    Virtus post nummos

    Erdemden önce para

    Visita Interiora Tellus Rectifacando Inveniens Occultam Lapidem. (VITRIOL)

    Dünyanın merkezini ziyaret et, orada gizli taşı bulacaksın (her insanın hakikati kendi içinde bulacağını anlatır)

    Volens nolens

    İsteniyor mu istenmiyor mu

    Vox clamans in deserto

    Çölde haykıran bir ses (Jean le Baptiste tarafından "Kimsin?" sorusuna cevaben söylenmiştir)

    Vox populi vox dei

    Halkın sesi tanrının sesidir.

    V.S.L.M

    «Votum Solvit Libens Merito »nun kısaltılmışı. Adağını yerine getirdi, isteyerek, ve olması gerektiği gibi.

    Vulgum pecus

    Ortalama/bayağı insanlar

    Vulnerant omnes, ultima necat

    Her geçen dakika yaralar, sonuncusu öldürür. (Saatten bahsediyor. Güneş saatleri üzerine yazılan geleneksel yazı)

    Vulpes pilum mutat, non mores

    Tilkinin derisi değişir huyu değişmez

    Göz At

  • Fikirleri, düşünceleri en iyi bir biçimde ifade etme, etkili konuşma dili mahkemede adaleti gerçekleştirmek, politikada yarar sağlamak vb, temelde ikna etmek etkili ve cezbedici bir biçimde kullanma sanatı.
    ...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
    Latince kısaltmalar listesi


    Bu sayfa, online kullanıcı topluluğu tarafından oluşturulan ve düzenlenen özgür ansiklopedi projesi Wikipedia'nın Türkçe versiyonu Vikipedi'deki maddesinden faydalanılarak veya ilgili madde birebir kopyalanarak hazırlanmıştır. Bu makale, GNU Özgür Belgeleme Lisansı ilkeleri kapsamında, Vikipedi sitesindeki ilgili madde kaynak gösterilerek özgürce kullanılabilir.
    Latince bir zamanlar Avrupa'nın ortak akademik dili idi. 18. yüzyıldan itibaren yazarlar eserlerinde ana dillerini kullanmaya başladılar. Ancak Latince'de kullanılan birçok kısaltma olduğu gibi kaldı. Bunun sebeblerinden biri Latince'nin basitliğidir, ancak asıl önemli sebep Latince'nin hala kültür dili olmasıdır. Latince kısaltmalar günümüzde halen kullanılmaktadır.
    ...Tümünü okumak için linke tıklayınız.



    Yorumlar - Lütfen konu (Latince deyişler listesi) ile ilgili faydalı olabilecek bilgilerinizi yazarak internette Türkçe bilginin gelişmesine katkıda bulunun. Teşekkür vb. yorumlar yayınlanmamaktadır. Hata bildirme ve diger mesajlariniz için bu linki kullaniniz.