Etabli Sorunu

Etabli Sorunu, Türk ve Yunan Ahalinin Mübadelesine İlişkin Sözleşme’nin nasıl uygulanacağına ilişkin, 1923 yılında Türk ve Yunan hükûmetleri arasında ortaya çıkan anlaşmazlığa verilen isim. Lozan Barış Antlaşması’nda o çıkan bu soruna Fransızca etabli kelimesinden dolayı bu isim verilmiştir. 1923 tarihli Konuyla ilgili olarak, sözleşmenin ikinci maddesine göre, İstanbul’da oturan Rumlar ile Batı Trakya’da oturan Türklerin yerlerinde kalacakları kararlaştırılmıştı.

Etabli Sorunu, Türk ve Yunan Ahalinin Mübadelesine İlişkin Sözleşme’nin nasıl uygulanacağına ilişkin, 1923 yılında Türk ve Yunan hükûmetleri arasında ortaya çıkan anlaşmazlığa verilen isim. Lozan Barış Antlaşması’nda o çıkan bu soruna Fransızca etabli kelimesinden dolayı bu isim verilmiştir. 1923 tarihli Konuyla ilgili olarak, sözleşmenin ikinci maddesine göre, İstanbul’da oturan Rumlar ile Batı Trakya’da oturan Türklerin yerlerinde kalacakları kararlaştırılmıştı. Mübadeleyi uygulamakla yükümlü komisyonda söz konusu madde görüşülürken, Türkiye ve Yunanistan temsilcileri bu durumu farklı yorumladılar. Türk temsilcilerine göre, Fransızca metindeki “etabli” (yerleşmiş) deyimi, Türk yasalarına göre, İstanbul’da oturduğu kanıtlanabilen kayıtlı Rumları içeriyordu. Yunan tezine göre ise, bu deyim, fiili olarak İstanbul’da oturmak anlamındaydı. Sorun, 1924’te Uluslararası Adalet Divanı’na gönderildi. Divanın 21 Şubat 1925 tarihli kararında, İstanbul halkı sayılmak için, kentin belediye sınırları içinde 30 Ekim 1918’den önce yerleşmiş bulunmak ve sürekli oturmayı kabul etmiş olmak gerektiği belirtildiyse de uyuşmazlık ortadan kalkmadı. İki devlet arasında sürüncemede kalan değişim sorunları, ancak 1 Aralık 1926’da imzalanan Atina Antlaşması’yla ortadan kaldırılabildi.
Önceki Paylaşımlar