Sanayi Mal, hizmet ve gelir kaynağı üreten veya sağlayan teşebbüsler veya teşkilatlar grubu. Bu manasıyla, genelde sanayinin dışında düşünülen, resmi istatistiklerde de böyle sınıflandırılan tarım ve hizmet sektörlerini de içine alır. Endüstri olarak da bilinir. Sanayileşme, bugünkü manasıyla olmamakla beraber, ilk insan olan adem aleyhisselamla birlikte var olmuştur. Allahü teala, Cebrail aleyhisselam vasıtasıyla gönderdiği kitapta adem aleyhisselama çeşitli dini konuların yanında fiz

SANAYI (türkçe) anlamı
1. San'atlar
SANAYI (türkçe) anlamı
2. Ham maddeleri işlemek
3. enerji kaynaklarını yaratmak için kullanılan yöntemlerin ve araçların bütünü
4. işleyim
5. endüstri
SANAYI (türkçe) ingilizcesi
1. adj. industrial
2. n. industry,
SANAYI (türkçe) fransızcası
1. industrie [la]
SANAYI (türkçe) almancası
1. n. Industrie
2. Gewerbe

Sanayi hakkında bilgiler

Sanayi mal, hizmet ve gelir kaynağı üreten veya sağlayan teşebbüsler veya teşkilatlar grubu. Bu manasıyla, genelde sanayinin dışında düşünülen, resmi istatistiklerde de böyle sınıflandırılan tarım ve hizmet sektörlerini de içine alır. Endüstri olarak da bilinir.

İnsan nüfusunun artmasıyla birlikte, her işi yapan insanların ve teknik bilgi kapasitesi çok yüksek elemanların sayıları az olduğundan ihtiyaca cevap verilemedi. Üretimin ihtiyaçlara cevap verememesi de zamanla sadece bir işi yapabilen uzman zanaatçıların ortaya çıkmasını sağladı. Bu ise ürünlerde önemli verimlilik artışlarına sebep oldu. Başlangıçta tüketim araçları kategorisi birkaç maddeden meydana gelirken, zanaatların da kendi içinde sınıflara ayrılmasıyla bir kısım zanaatçılar üretim araçlarını, bir kısmı ise tüketim araçlarını üretmeye başladı. Böylece ağır sanayi-hafif sanayi ayırımının çekirdeği ortaya çıktı. Bu uzmanlaşma alanları arasındaki bağlantılar alışveriş, ticaret, para ve meta dolaşımı aracılığıyla kurulur oldu. 18-19. yüzyılın sanayi devrimi, el zanaatlarından makinalı üretime geçişle sanayinin bütün maddi temelini değiştirdiği gibi, piyasa ilişkilerinin sınırlarını da alabildiğine genişletti. Modern sanayinin ürettiği her çeşit aracın tarıma girmesiyle, tarım da sanayileşti. Bu gelişme, meta ve para gibi piyasa kategorilerinden yola çıkan iktisat biliminde, her türlü üretim süreci, emek, sermaye ve toprak gibi temel üretim faktörlerinin bir araya gelmesi olarak düşünüldü. Bu düşünceye bağlı tarım işletmeleriyle sanayi işletmeleri arasında teorik olarak fark görülmemeye başlandı. Tarım ve karmaşık pazar ekonomisinin gerekli kıldığı bütün hizmetlerin birer sanayi kolu olarak ele alınması eğilimi ortaya çıktı. Günümüzde sanayiler; birincil, ikincil, ve üçüncül diye sınıflandırıldı.

Birincil sanayi

Bugün bir ülke ekonomisinin birincil sanayi sektörü, tarım, ormancılık ve balıkçılığın yanında ikincil sanayilere hammadde sağlayan madenciliği, petrol ve doğal gaz çıkarılmasını içine alır. Bunlardan birinciler, üretim esnasında insan müdahalesi yoluyla arttırılabilen hammaddelerin üretimini; genel olarak madenciliğin sınırları içine giren ikincilerse insan eliyle çoğaltılamayan tükenebilir hammaddelerin üretimini ihtiva eder.

İkincil sanayi

Ağır ve hafif sanayi olarak ikiye ayrılır. Ağır sanayi, genellikle fabrika ve makinalara yoğun sermaye yatırılmasını gerektirir. Çok miktarda mamül üretir, diğer imalat sanayilerini de içine alan geniş ve çeşitli bir piyasaya hizmet verir. Karmaşık bir teşkilatlanmaya ve genellikle uzmanlaşmış kadrolara ihtiyaç duyar. Petrol arıtımı, demir-çelik, motorlu araç ve ağır makina, çimento, demirdışı metal ve hidroelektrik enerji üretimiyle, et paketleme ağır sanayi örnekleri arasındadır.

Hafif sanayi, dayanıksız tüketim mallarının üretimine yöneliktir. Daha küçük sermaye yatırımını gerektirir. Dokumacılık, konfeksiyon, gıda işleme, plastik imalatı, fabrikasyon mobilya gibi düşük vasıfta işçiliğe ihtiyaç duyan işlerin yanında, elektronik, bilgisayar, ölçü aletleri imalatı, değerli taşkesme gibi yüksek vasıfta işçilik gerektiren işler de vardır.

Üçüncül sanayi

Hizmet sanayisi olarak da bilinen bu sektör hizmetler veya elle tutulmaz yararlar sağlayan, fakat müşahhas (somut) mal üretmeyen sanayileri ihtiva eder. Bankacılık, maliye, sigortacılık yatırım ve emlak hizmetleri, toptan ve perakende ticaret, ulaşım, haberleşme hizmetleri, mesleki, hukuki ve şahıslarla ilgili hizmetler, turizm, otel, lokanta ve ağırlama hizmetleri, bakım ve onarım hizmetleri, eğitim ve öğretim, sağlık, sosyal güvenlik, yönetim, polis, güvenlik ve savunma hizmetleri üçüncül sanayi sınırları içindedir.

Kaynak: Rehber Ansiklopedisi
İlgili Konu Başlıkları Tümü

Sanayi İnkılabı

23 Nisan 1920 de Ankara'da toplanan Türkiye Büyük Millet Meclisi, 2 Mayıs 1920'de 11 bakandan oluşacak hükümetin kurulması ile ilgili 3 numaralı kanunu kabul etmişti. Bu hükümette bir de İktisat Bakanlığı bulunmaktaydı. Hükümetin programında mali ve ekonomik meseleler ...

Sanayi İnkilabı

23 Nisan 1920 de Ankara'da toplanan Türkiye Büyük Millet Meclisi, 2 Mayıs 1920'de 11 bakandan oluşacak hükümetin kurulması ile ilgili 3 numaralı kanunu kabul etmişti. Bu hükümette bir de İktisat Bakanlığı bulunmaktaydı. Hükümetin programında mali ve ekonomik meseleler ...

Gıda Sanayi

Gıda sanayi Dünyanın en büyük sanayilerinden biridir. Toplanan sebze, meyve ve tahıllar, çeşitli kaynaklardan sağlanan etler, süt, yumurta ve benzeri gıda maddeleri fabrikalarda değişik şekilde işlenmekte, ambalajlanmakta ve piyasaya arz edilmektedir. Gıda sanayisinin faaliyetleri ...

Sanayi-i Nefise Mektebi

Sanayi-i Nefise Mektebi, 1 Mart 1883'de kurulmuş ve bugünkü Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi adıyla eğitime devam eden sanat okuludur (akademi).Sanayi-i Nefise Mektebi, Paris'te hukuk ve resim öğrenimi görmüş Osman Hamdi Bey'in, II.Abdülhamit tarafından Sanayi-i Nefise Mektebi ...

Sanayi Ve Ticaret Bakanlığı

Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ülkenin yurt içi ve yurt dışı sanayi ve ticaret hizmetlerini, günün şartlarına göre yürütmek için kurulmuş bakanlık. 1920 yılında “İktisat Vekaleti” adı altında kurulan bakanlık, 1983 yılına kadar değişik bakanlıklarla birleştirilerek ...

Tusaş Havacılık Ve Uzay Sanayi

Tusaş Havacılık ve Uzay Sanayi (TAI), Türkiye’de hava platformlarının tasarımı, geliştirilmesi, imalatı, entegrasyonu, modernizasyonu ve satış sonrası hizmetleri alanlarında ki teknoloji merkezi.

Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı

Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı, Türkiye`nin kalkınması ve sanayi altyapısını geliştirmesi için 1933-1937 yılları arasında uygulanan proje.

Sanayi-i Nefise Mekteb-i Alisi

Sanayi-i Nefise Mektebi, 1 Ocak 1882'de kurulmuş ve bugünkü Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi adıyla eğitime devam eden sanat okuludur (akademi). Sanayi-i Nefise Mektebi, Paris'te hukuk ve resim öğrenimi görmüş Osman Hamdi Bey'in, II.

Sanayi Nefise Mektebi

Sanayi-i Nefise Mektebi, 1 Ocak 1882'de kurulmuş ve bugünkü Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi adıyla eğitime devam eden sanat okuludur (akademi). Sanayi-i Nefise Mektebi, Paris'te hukuk ve resim öğrenimi görmüş Osman Hamdi Bey'in, II.

Sanayi Teşvik Kanunu

Kanun, sanayi yatırımı yapacak işletmelere muafiyet-imtiyaz ve teşvik sağlamıştır. Ancak özel sektör başarılı olamamıştır.