Ege bölgesinde bilhassa Aydın, Muğla, Denizli, Manisa, İzmir yörelerinde köy ve çiftliklerde yaşıyan Türklere verilmiş bir isim. Din, karakter, örf ve âdetlere bağlılık yönünden tamâmen Türk köylüsünün aslıdırlar. Mert ve cesur, mazlumun dostu kimselerdir. Bunlar tek tek olduğu gibi gruplar hâlinde de yaşarlar.

ZEYBEK (türkçe) anlamı
1.
2. 1 . Batı Anadolu efesi:
Bizim de kalbimizi kımıldatır yerinden / Toprağa diz vuruşu dağ gibi bir zeybeğin- F. N. Çamlıbel.
3. 2 . Ege yöresine özgü bir müzik veya oyun türü
4. zeybek havası.

Zeybek hakkında bilgiler

Ege bölgesinde bilhassa Aydın, Muğla, Denizli, Manisa, İzmir yörelerinde köy ve çiftliklerde yaşıyan Türklere verilmiş bir isim. Din, karakter, örf ve adetlere bağlılık yönünden tamamen Türk köylüsünün aslıdırlar. Mert ve cesur, mazlumun dostu kimselerdir. Bunlar tek tek olduğu gibi gruplar halinde de yaşarlar. Aralarından her hususta liderlik yapabilecek olanı başkan seçerler. Buna efe denir (Bkz. Efe). Efenin yanında çalışanlara da kızan denir. Kızanlar efeye itaat ve bağlılıkta çok samimi olup, aksi harekette bulunanların o toplulukta bulunamayacağı anlayışındadırlar.

Zeybek kıyafeti; diz altına kadar şalvar, kuşak, üstte işlemeli cepken, başta fes üzerine sarılmış telli çevre veya börk, silahlık, ayakta desenli yün çorap, yemeni veya çizme şeklindeydi. Koyu renklerin yanında sarının da kullanıldığı bu giyim kuşam Türk yiğidinin ince zevkinin bir ifadesini gösteriyordu.

Osmanlıların son zamanlarında bozulan asayişten istifade ederek dağlara çıkan zeybekler efelik karakterini tamamen zedelediler. Devletin zaptiye kuvvetleri ile çarpışacak kadar ileri gidenler, yakalandıkça cezaya çarptırıldılar. İstiklal Harbinde düşmana karşı yaptıkları savaşlarla eskiden kaybolan itibarlarını kazandıkları gibi kendilerini de affettirdiler. Yunanlılara aman vermeyen çete muharebelerine savaş sonuna kadar devam eden efeler ve zeybekler cumhuriyetten sonra tamamen ortadan kalktılar. Zeybekler, tarihi bir hatıra olarak milli bayramlarda görülmekte, oynadıkları zeybek oyunları ile eski günleri hatırlatmaktadırlar. Oynanan meşhur zeybek oyunları: Çakıcı zeybeği, dağlı zeybeği, Yörük Ali zeybeği, ikili-dörtlü zeybek, alıdaverin zeybeği, soğukkuyu zeybeği, harmandalı zeybeği, ortaklar zeybeği, bulanık zeybeği, seğmen sekmesi zeybeği, alaylar zeybeği.

Şarkı Sözleri

Yarkin Turk Ritm Grubu tarafından Ten albümünde söylenen Zeybek adlı şarkının sözleri.


Bosphorus tarafından söylenen Zeybek adlı şarkının sözleri.

sobalarında kuru da meşe yanıyor efem
yanıyar ya mehmet ağam üşümüş de donuyor
boncuklu gelin ortalıkta dönüyor ya dönüyor
aslanım da efeler vay vay

kar mı yağıp da yaren gömenin dağına efem
mehmet ağam da oturuda vermiş efelerin de sağına
çıktım ha ben de şu dağların başına ya başına
aslanım da efeler vay vay

Yusuf Gül tarafından söylenen Zeybek adlı şarkının sözleri.

sarı zeybek aman şu dağlara yaslanır aman
yağmur yağar silahları efem ıslanır
bir gün olur aman deli gönül uslanır aman

eyvah olsun tellide doru efem şanına
eğil bir bak mor cepkenin efem kanına

karşı dağı aman duman duman bürüdü aman
üçyüz atlı beş yüz yaya efem yürüdü
sarı zeybek aman şu cihanda biridi aman

eyvah olsun tellide doru efem şanına
eğil bir bak mor cepkenin efem kanına
İlgili Konu Başlıkları Tümü

Zeybek (oyun)

"Zeybek Kıyafeti" tamlamasında olduğu gibi Zeybeklere has oyun anlamında Zeybek Oyunu denilebiliyorsa da, oyun kelimesi katılmaksızın Zeybek kendi oyun çeşitlerinin toplu adıdır. Mesela: Sarı Zeybek, Bergama Zeybeği, Zeybek Osman denildiği zaman, bu tamlamalara ayrıca oyun ...

Zeybek (unvan)

Zeybek sözcüğünün kökeni konusunda bilim adamları ve araştırmacılar arasında birçok değişik, hatta karşı karşıya duran görüşler vardır.Bugün için eldeki verilerle sorunu çözümlemek doğrultusunda bir görüş birliğine varmak da olası görünmemektedir.Onur Akdoğu ...

Namık Kemal Zeybek

Namık Kemal Zeybek (d. 1944, Bayburt, Türkiye), Türk siyasetçi.

Emrullah Zeybek

Emrullah Zeybek, (d. 1930 Boyalıca, İznik Türkiye) - (ö. 25 Aralık 2007), Türk bürokrat.

Ağır Zeybek

Ağır Zeybek veya Aydın Zeybeği Ege Bölgesi'nde erkekler tarafından son derece yavaş bir tempoda oynanılan bir zeybek çeşidinin adıdır. Genellikle şu türkü eşliğinde oynanılır :

Halil Zeybek

Halil Zeybek (d. 23 Ağustos 1985, Üsküdar, İstanbul) Türk futbolcu. Süper Lig ekiplerinden Bursaspor'da oynamaktadır.

Çetin Zeybek

Çetin Zeybek (d. 23 Ekim 1930, Bandırma, Balıkesir - ö. 10 Kasım 1990) Türk eski millî futbolcu. Feriköy ve Kasımpaşa'nın eski futbolcularındandır. 1954 FIFA Dünya Kupası finallerine katılan kadroda yer aldı. Aktiv futbol hayatindan sonra memleketine geri döndü ve burada ...

Kamalı Zeybek

''Kamalı Zeybek'', başrollerinde Yılmaz Güney ve Nebahat Çehre'nin oynadığı yönetmenliğini ise Nuri Akıncı'ın yaptığı 1964 yapımı Türk filmidir.

Bengi

Bengi Balıkesir ova köylerinde ve özellikle Pamukçu kasabası çevresinde oynanan hızlı ritmli Zeybek oyunlarına verilen isimdir. Bengi, "sonsuzluk, ebedi" anlamına gelmektedir.

Oyun

Türk Dil Kurumu Tanımı1 . Vakit geçirmeye yarayan, belli kuralları olan eğlence. 2 . Kumar:"Bazıları oyun başından kalkar kalkmaz her şeyi unuturlar."- P. Safa. 3 . Şaşkınlık uyandırıcı hüner. 4 . Tiyatro veya sinemada sanatçının rolünü yorumlama biçimi. 5 . Müzik ...

Seymen

Seymen, seğmen ya da seyman, eski Türk boylarında göçebe kervanlarını koruyan silahlı birlik, kolcu. Yerleşik hayata geçilmesiyle Anadolu'da köyden köye gelin almaya giden damat tarafının atlı, davullu, zurnalı, silahlı ve cepken giyinmiş delikanlı alayına dönüşmüştür..

Efe

Efe özellikle Batı Anadolu köy yiğidi,zeybek topluluklarının başkanına verilen isim.

Aydın

Aydın Ege bölgesinde "Efeler Diyarı" olarak tanınan ve dünyanın en iyi incirinin yetiştiği il. Ege denizi, Muğla, Denizli, Manisa ve İzmir ile çevrilidir. Türkiye'nin en dağlık illerinden biridir. 37°30' ve 38°03' kuzey enlemleri ile 27°00' ve 28°57' doğu boylamları arasında ...