çini

Çini, toprağın pişirildikten sonra şekil verilip kap-kacak, tabak, vazo, sürahi vb. eşyalar üretilmesine dayalı bir el sanatıdır.

Çini

} thumb|100x100px thumb|100x100px thumb|100x100px thumb|100x100px thumb|100x100px

İZNİK ÇiNi SANATI

Türk Çini Sanatının tarihi ilk müslüman Turk devletlerinden Karahanlılara kadar dayanmaktadır. Bu da çini sanatının bin yılı aşkın bir geçmişe sahip olduğunu göstermektedir.

Büyük Selçuklular ve Anadolu Selçukluları çiniyi mimari süslemelerde sıkca kullanmış Anadolu Selçuklu Devletinin dağılmasından sonra, çini sanatında Osmanlı Devletinin kuruluşuyla yeni bir dönem başlamıştır.

İlk Osmanlı dönemi İznik çinileri, Bursa Yeşil Cami ve Türbesinde (1421), Bursa Muradiye Camiinde (1426), Edirne Muradiye Camiinde (1433) ve Çinili Köşk`te (1472) görülebilmektedir. Bunlar genellikle mozaik veya sırlı boya tekniği ile üretilmiş çinilerdir. Bu dönem çinilerinde lacivert, mavi, turkuaz, siyah ve daha çok geometrik desenler kullanılmıştır.

16. yy`da İznik`te üretilen çinilerde gerek kalite ve gerekse desen üretiminde büyük gelişmeler olmuş ve Türk Çini Sanatı en parlak dönemine yaşamıştır. Osmanlı, mozaik gibi teknikleri bırakmış, sır altı boya ve sır tekniğini geliştirmiştir. Bunun yanı sıra saray nakkaşhanesinde yeni motifler geliştirilmeye ve üretilmeye başlanmıştır. Kırmızı, yeşil, mavi, lacivert, turkuaz ve kahverenkleriyle İznik çinilerinde yeni bir devir yaşanmaya başlanmıştır.

Osmanlı Devrindeki duraklama dönemiyle birlikte, İznik Çini üretim faaliyetini 17.yy. sonlarına doğru tamamen durdurmuş ve çinicilik Kütahya`ya kaymıştır. Lale Devri diye anılan dönemde, İznik çini sanatı yeniden canlandırılmaya çalışılsa da çabalar uzun ömürlü olamamıştır.

Kaynaklar

Vikipedi

çini

duvarları kaplayıp süslemek için kullanılan, bir yüzü sırlı, geleneksel motiflerle bezeli, pişmiş levha.
sırlı ve süslü, pişmiş balçıktan yapılmış olan.

çini

1 . Duvarları kaplayıp süslemek için kullanılan, bir yüzü sırlı ve genellikle çiçek resimleriyle bezeli, pişmiş, balçık levha, fayans:
"Bizi sarar bir sülüs yazı görsek duvarda / Bize heyecan verir bir parça yeşil çini."- F. N. Çamlıbel.
2 . sıfatSırlı ve süslü, pişmiş balçıktan yapılmış olan:
"Çini sobayı gürültü etmemeye çalışarak yakardı."- R. H. Karay.
Atasözü, deyim ve birleşik fiiller
çini döşemek

çini

Türkçe çini kelimesinin İngilizce karşılığı.
[Cini] n. genie, demon, sprite, clever person, gin, white satin, elf, Geneva, gnome, goblin, gremlin, hob, hobgoblin, Hollands, jinnee, puck
n. China
adj. ceramic, China

çini

Türkçe çini kelimesinin Fransızca karşılığı.
faïence [la]

çini

Türkçe çini kelimesinin Almanca karşılığı.
n. Fayence, Majolika, Steingut

İlgili konuları ara

Yanıtlar