Şahkulu isyanın önderi. Babası Hasan Halife ile birlikte İran’a giderek Şah İsmail’in babası Şeyh Haydar’ın hizmetine girdi. Sonra memleketi olan Teke’ye döndü. Antalya’da Yalınlı Köyü yakınlarında bir mağaraya çekilerek ibadetle ve Şiilik propagandasıyla uğraştı; büyük ün kazandı. II. Bayezid kendisine her yıl 6000-7000 akçe gönderirdi. Anadolu’da şehzadeler mücadelesinden ve Teke sancağı tımarlı sipahilerinin huzursuzluklarından yararlanarak çok sayıda taraftar kazandı ve isyan etti

Şahkulu İsyanı

'Şah Kulu Baba Tekeli İsyanı'; 1511de gerçekleşmiş; Şah İsmaili kurtarıcı olarak kabul eden Kırşehir, Tokat, Amasya, Yozgat ve Çorum çevresindeki Aleviler tarafından Osmanlı İmparatorluğu karşısında II. Bayezid döneminde gerçekleşmiş bir isyandır. Gökçay Meydan Muharebesi adı verilen savaşta Osmanlı Ordusu Kızılbaş adı verilen Alevi Türkmenleri yenmiş ve Şahkulu idam edilmiştir.

Bir rivayete göre;

Şahkulunun doğum tarihi bilinmemektedir. Teke ilinin, (bugün Antalya) Korkuteli kazasının, Yalımlı köyünde doğdu. Şah İsmailin babası, Şeyh Haydarın halifelerinden Hasan Halifenin oğludur.

Küçük yaşta babası ile birlikte gittiği Erdebilde Şeyh Haydar tarafından Şii inançları doğrultusunda eğitildikten sonra, Antalyaya gönderildi. Doğduğu köyün yakınlarındaki bir mağaraya çekilerek, Batı Anadolu ve Rumeli halkını Şiilik ve Şah İsmaile bağlılık düşüncesi çevresinde toplamaya çalıştı. Yandaşlarını hızla çoğaltmasında en önemli etken, Sultan İkinci Bayezid ile oğulları arasında çıkan saltanat mücadelesidir. Şahkulu yeterince güç topladıktan sonra, 10.000 kişilik bir ordu ile ayaklanma başlattı.

Antalyadan Manisaya gitmekte olan Şehzade Korkudun kuvvetlerine saldırarak hazinesine el koyduktan sonra Kızılkaya, İstanos, Elmalı, Burdur, Keçiborlu kasabalarını basarak kadılarını ve kendisine direnenleri öldürdü ve ele geçirdiği bu bölgenin yönetimine kendi adamlarını geçirdi.

Kütahya önlerinde kendisine karşı gönderilen Karagöz Paşa ile çarpışarak Karagöz Paşayı tutsak etti. Nisan 1511de Kütahya kalesini kuşattı ama sonuç alamadı. Karaman Beylerbeyi Haydar Paşayı öldürerek kuzeye yöneldi. Karaman yakınında, Kızılkaya boğazında sadrazam Hadım Ali Paşa komutasındaki kuvvetlerce çembere alındı. Amasya valisi Şehzade Ahmedin, Yeniçeriler arasındaki ikilik ve bölünmeye yol açan tutumundan yararlanarak kuşatmayı yardı ve Sivas yönünde kaçmayı başardı. Hadım Ali Paşa az bir kuvvetle Çubukovada ona yetişti ve iki taraf 2 Temmuz 1511de Gökçay yöresinde savaşa tutuştu. Şahkulu çarpışma esnasında isabet eden bir okla öldü.

Hadım Ali Paşanın ölmesiyle Osmanlı ordusu da çarpışmaya son vererek çekildi. Şahkulunun kalan kuvvetleri de İran yönünde çekilirken Tebrizden gelen bir kervanı soydukları için Şah İsmail tarafından ağır biçimde cezalandırılarak dağıtıldılar.

Kaynaklar

Vikipedi

İlgili konuları ara

Yanıtlar