Abdullah Latif-zade, (1890-1938) - Şair, dil bilimci, edebiyat bilimci, öğretmen.

Abdullah Latif-zade

Abdullah Latif-zade, (1890-1938) - Şair, dil bilimci, edebiyat bilimci, öğretmen. Kırım Tatarıdır. Simferopol'da öğretmen ailesinde doğdu. Çocukluğunu Kırım'ın bozkırlarında geçirdi ve Kırım Tatarcasının diyalektlerini mükemmel olarak öğrendi. Simferopol'da medresede, daha sonra rüşdiyede okudu. 1908 yılında arbedeye karıştığı için rüşdiyeden çıkarıldı. İstanbul'da idadide okumaya başladı, fakat 6 ay sonra babasının ölümü üzerine eğitimini yarım bırakmak zorunda kaldı. Kırım'a dönünce ilk şiirlerini yayımladı. Eğitimini sürdürürken bir yandan da öğretmenlik yaptı. 1915-1917 yılları arasında orduda hizmet etti. Bolşevik Devrimi yıllarında Tatar Birleşik Sosyalist Partisi üyesiydi. 1927-1930 yılları arasında Kırım Tatarcasının yazısının Arap alfabesinden Latin harfli alfabeye dönüştürülmesi kampanyasına aktif olarak katıldı. Diyalektoloji araştırmalarında, Tatarcanın edebi dilinin sözlüğünün ve gramerinin hazırlanmasında rol aldı. 1930 yılında Moskova'ya Doğu Halkları Enstitüsü'nde okumak için gönderildi. Daha sonra Devlet Sanat Tarihi Akademisi'nde yüksek lisans ve doktora yaptı (1931-1932 yıllarında Moskova'da; 1932-1934 yıllarında Leningrad'da). 19 Nisan 1937 tarihinde "aşırı milliyetçilik" suçlamasıyla hapsedildi. 17 Nisan 1938'de NKVD'nin Simferopol Cezaevi'nin bahçesinde infaz edildi.

Eserleri

* "Kırım Tatar Edebiyatının En Yeni Evresi", Okuv İşleri, nu. 4-5, 1927 * "Kırım Tatar Edebiyatına Kısa Nazar", Çervon. Şlyak., nu. 11, 1927

Kaynaklar

Vikipedi

Yanıtlar