Dâ’î

Dâ'î (, ''Dā'ī'' ) İsmâilîyye mezhebinin İslâmiyet ve İsmâilîlik mezhebine dâvet için görevlendirmiş oluğu din adamlarına verilen ad. Geniş anlamda, insanlar arasında bir diyalog ortamı oluşturduktan sonra onları İslâm'ı anlamağa ve tatbik etmeğe, dua etmeğe, İslâmî usullere göre yaşamağa ve ibâdet yapmağa çağıran kişi olarak tanımlanır. Dâ'î birçok hal için Hristiyanlık'taki misyonerlerin eşdeğeri olarak algılanabilir.

Da'i (, Dā'ī ) İsmailiyye mezhebinin İslamiyet ve İsmaililik mezhebine davet için görevlendirmiş oluğu din adamlarına verilen ad. Geniş anlamda, insanlar arasında bir diyalog ortamı oluşturduktan sonra onları İslam'ı anlamağa ve tatbik etmeğe, dua etmeğe, İslami usullere göre yaşamağa ve ibadet yapmağa çağıran kişi olarak tanımlanır. Da'i birçok hal için Hristiyanlık'taki misyonerlerin eşdeğeri olarak algılanabilir. == Da'ilerin sınıflandırılması Da'i-i Â'zam Bu ünvan mezhebin en büyük yöneticileri için kullanılmaktaydı. Elli sekiz yıl Fatımi Halifeliği yapan Ebu Tamim Ma’add el-Mustensir bil-Lah bunların en uluları arasında yer almaktaydı.

Bab-ı Huccet

Da'i-i Â'zam

tarafından bir ülkeye Fatımiler'in İsmailiyye mezhebini yaymak için görevlendirilen ve o bölgenin en yüksek dini Vali verilen isimdi. Bunların içinde en meşhurlarından olan ikisi Ebu Tamim Ma’add el-Mustensir bil-Lah tarafından atanmıştı ki, "Huccet-i Mustensir" olarak adlandırılmışlardı. Görevleri Batıni-Yedicilik i'tikadını mesul oldukları ülkelerde yaymak olan bu

Bab-ı Huccet

ler arasında en meşhur olanları, Yemen'de İsmailiyye mezhebini yaymakla görevli "Banu Suleyhiler Hanedanlığı Melikesi ʾErva bint ʾAhmed bin Muhammed bin Kasım bin Musa el-Suleyhi", Taberistan-Pamir-Gürgan havalisinde İsmaililik mezhebini yaymakla görevli "Muin’ed-Din Nasır-ı Hüsrev", ve Hindistan kıt'asına

Bab-ı Huccet

olarak atanan asıl ismi Baalam Nath olan "Hindistan Fatımi Davetçi Molla Abadullah Vali’ul-Hind" (1050-1100) gelmekteydi.

Da'i el-Beliğ

Görevleri İsmaililik mezhebinin Kahire ve Yemen'deki kurulmuş olan iki büyük karargahları arasınaki irtibatı sağlamakla memur tayin edilmiş olan Da'ilere ise "

Da'i el-Beliğ

"
adı verilmekteydi. Bu

Da'i el-Beliğ

ler arasında en meşhurlarıysa yine 1126 yılında halife El-Âmir bi'Ahkami’l-Lah devrinde "

Da'i el-Beliğ

Lamak ibn Malik" ve oğlu "

Da'i el-Beliğ

Yahya ibn Lamak" idi.

Da'i el-Mutlak

Mustali-Tayyib’iyye i'tikadna göre "Gizlenen-İmam" ayni zamanda yirmi birinci İsmailiyye imamı da olan Et-Tayyib Ebu’l-Kasım'dır. Babası halife El-Âmir bi'Ahkami’l-Lah Hasan Sabbah'ın "Haşhaşin Cephesi" mensupları tarafından katledildiğinde henüz bir kaç aylık idi. Bu nedenle de İsmaililik mezhebinin Yemen'deki karargahının yöneticisi olan Yemen Melikesi Hüccet-i Mustensir "Erva el-Suleyhi el-İsmailiyye", El-Âmir bi'Ahkami’l-Lah'ın kendisine vermiş olduğu selahiyeti kullanarak Batıni İsmailiyye'nin başına dini mes'elelerde tam yetki ve mutlak sorumluluk sahibi bir Da’i'yi, Zu’ayib bin Musa'yı

Da'i el-Mutlak

olarak atamıştı.

Me’zun Mutlak (Mevazin)

Da'i el-Mutlak

’ın tam selahiyetli ve icazetli temsilcilerine ise "Me’zun Mutlak" ya da "Mevazin" adı verilmektedir. Örneğin, ilk

Da'i el-Mutlak

olarak atanan Zu’ayib bin Musa'nın Me’zun'u "Seyyidina Khattab ibn Hasan" idi. Davudilik'te Me’zunların yardımcıları da "Mukasir" veya "Mukasirin" olarak adlandırılmaktadır.

Bibiografya

* Davudi-Tayyibi Seyidnalar * Chronological List of Duatil Mutlaqin) * Daftary, Farhad, The Ismaili, Their History and Doctrine(Chapter -Mustalian Ismailism-p.300-310) * Lathan, Young, Religion, Learning and Science * Bacharach, Joseph W. Meri, Medieval Islamic Civilisation * Bin Hasan, Idris, Uyun al-akhbar (Bin Hasan was the 19th Da'i of the Dawoodi Bohra. This volume is a history of the Ismaili community from its origins up to the 12th century CE, the period of the Fatimid caliphs al-Mustansir (d. 487/1094), the time of Musta‘lian rulers including al-Musta‘li (d. 495/1101) and al-Amir (d. 524/1130), and then the Tayyibi Ismaili community in Yemen.)

Kaynaklar

Vikipedi

Görüşler

Bu konuda henüz görüş yazılmamış.
Gürüş/yorum alanı gerekli.
Markdown kodları kullanılabilir.

Dâ’î ilgili konular