Derviş Paşa 16. - 17. yüzyılda yetişmiş Osmanlı şâir ve devlet adamı.

Derviş Paşa

Derviş Paşa 16. - 17. yüzyılda yetişmiş Osmanlı şair ve devlet adamı. Bosna bölgesine bağlı Mostar şehrinde 1560’da doğdu. İkinci Selim devrinde daha çocuk yaşta iken Enderun Mektebine alınarak, İbrahim Paşa sarayında yıllarca tahsil ve terbiye gördü. Sultan Üçüncü Murad Han zamanında saray-ı amireye geçti ve doğancılık hizmetinde bulundu. Gayretli çalışmaları neticesinde sultanın yakın dostları arasına girdi. Yine sultanın emri ile İran şairi Bennani’nin Sehaname adlı eserini manzum olarak Türkçe'ye tercüme ederek Muradname adıyla padişaha takdim etti. Padişahın iltifatına kavuşarak Doğancılar Kethüdası tayin olundu.

Sultan Üçüncü Murad Hanın vefatına kadar sarayda kalan ve aynı zamanda onun Kapı Kethüdalığını yapan Derviş Paşa, Sultan Üçüncü Mehmed’in cülusuyla birlikte (1595) saray dışındaki hizmetlere gönderildi. Rumeli seferlerine katıldıktan sonra gösterdiği başarılar sebebiyle Bosna Beylerbeyliğine getirildi. Bu hizmetteyken İstolni Belgrat’ın muhafazasıyla görevlendirildi. Aynı yılın sonunda bu görevden ayrılan Derviş Paşa, Osmanlı-Avusturya harplerinin en buhranlı döneminde düşman eline geçen Peşte’ye geldi. Serdar Lala Mehmed Paşanın başında bulunduğu orduda büyük başarılar gösterdi. Düşman ordusuna fevkalade kayıplar verdirildiyse de, üstün kuvvetler karşısında ordumuz da büyük zayiat verdi. On beş bin kişiden ancak bir kaç yüz Osmanlı cengaveri sağ kalabildi. Derviş Paşa da bu muharebede şehid oldu (1603). Vefatında, tahminen 43 yaşlarında bulunuyordu.

Derviş Paşa aynı zamanda, çağının tanınmış şairlerinden biridir. Eserlerinin başında sade ve akıcı bir üsluba sahip olan Muradname’si gelmektedir. Bu eserde mesnevi tarzını kullanmış olup, hadiseleri anlatışı fevkalade güzeldir.

İlgili başlıklar

  • Türk Devlet ve Siyaset Adamları< li> Sadrazamlar
  • Müslüman Türk devletleri
  • Yanıtlar