Diyarbakır Cezaevi ya da Diyarbakır Askeri Cezaevi, Diyarbakır'da kurulan cezaevi. 12 Eylül 1980 Askeri Darbesinden sonra yaşanan işkenceler ile önplâna çıktı.

Diyarbakır Cezaevi

Diyarbakır Cezaevi ya da Diyarbakır Askeri Cezaevi, Diyarbakır'da kurulan cezaevi. 12 Eylül 1980 ihtilalinden sonra yaşanan işkenceler ile önplana çıktı.} The Times gazetesine göre "Dünyanın en kötü şöhretli 10 cezaevi" arasında yer almaktadır.} 1981 ve 1984 yılları arasında cezaevinde 34 kişi hayatını kaybetti, onlarca kişi sakat kaldı.} Cezaevi hakkında belgeseller çekildi ve kitaplar yazıldı. Günümüzde ise okul olması planlanmaktadır.} 1980 yılında E tipi olarak Adalet Bakanlığı tarafından yaptırıldı, 12 Eylül sonrası askeri yönetime devredilerek Sıkıyönetim Askeri Cezaevi olarak kullanıldı. 9 Mayıs 1988 tarihinde Adalet Bakanlığına devredildi.} E Tipi Cezaevi yaklaşık, 600 kapasiteli ancak doluluk oranı zaman zaman 900'e kadar yükselebilmekte; politik tutuklu ve hükümlüler kaldığı D Tipi Cezaevi'nde ise kapasite 700-750 arasıdır.} == Tarihi == == İşkence olayları == 1981-1984 yılları arasında işkenceye maruz kalan 34 kişi ölmüş yüzlerce kişi sakat kalmıştır. Bu kişilerden 25'i aldığı ağır darbeler sonucu 5'i açlık direnişi sonucu yaşamını yitirdi. Tutuklulardan 5'inin kendini asarak 4'ü kendini yakarak intihar ettiği cezaevindeki işkenceci görevlilerden hiçbir ceza almadı.}} == Etkileri == ===PKK=== }|Selim Dizdar }} 1980 ve 1983 yılları arasında gerçekleşen işkence ve öldürme olayları, Güneydoğu bölgesindeki etnik Kürt ırkçılığının temelinin atılmasında rol oynadı.} Diyarbakır Cezaevi'nda çıkanlardan kimisi, dağa çıktı}Tan, Altan, A.g.e., sayfa 560 ve PKK'nin ana gövdesini oluşturdu.}, büyümesini sağladı.Tan, Altan, A.g.e., sayfa 252 ===Sanat=== 38 Belgeseli ile tanınan Çayan Demirel, "tarihle yüzleşmek" için, cezaevi hakkında Diyarbakır 5 No'lu Cezaevi Belgeseli adında bir belgesel çekti.} Süresi 90 dakika olan belgeselin oluşması için yüze yakın tanıkla görüşüldü ve elliye yakın röportajlardan kesitler kullanıldı. Diyarbakır Cezaevi ile ilgili onlarca kitap yazılırken, bir de o dönemi kara kalemle anlatan Zülfükar Tak'ın resim sergisi ile anlatıldı.} 33 adet resimden olusan sergi, 1989 yılında bir ayda çizildi ve resimler, Karşı Sanat'ta sergilendi. Tak, ayrıca Diyarbakır Cezaevi'nde İşkence Çeşitleri adını verdiği bir karikatür kitabı çıkardı.} Tak'ın çıkardığı kitap daha önce Avrupa'da Almanca ve İngilizce yayımlandı. Her iki halkın anlayabilmesi için Türkiye'deki baskıda Türkçe ve Kürtçe açıklamalara da yer vererek, cezaevindeki tüm işkenceleri tasvir etti.

Kaynaklar

Vikipedi

Yanıtlar