Edmund Allenby

Edmund Henry Hynman Allenby, Birinci Allenby of Megiddo Vikontu (23 Nisan 1861 - 14 Mayıs 1936) Britanyalı mareşali. I. Dünya Savaşı'nda Filistin ve Suriye'deki Britanyalı harekâtını yönetti.

Edmund Allenby

Çift madde|Allenby Edmund Henry Hynman Allenby (1861 - 1936) İngiliz mareşali. I. Dünya Savaşı`nda Filistin ve Suriye`deki İngiliz harekatını yönetti. 9 Aralık 1917`de Kudüs`ü zaptederek "Kudüs Fatihi" ünvanını aldı. 19-21 Eylül 1918`de iki Osmanlı ordusunun tamamen tahrip edilmesiyle sonuçlanan Mecidiye (Megiddo) Muharebesinde uyguladığı süratli piyade ve süvari taktikleri, II. Dünya Savaşı`nda Almanların geliştirdiği Yıldırım Savaşı (``Blitzkrieg``) yönteminin öncüsü olarak kabul edilir.

Yaşamı

Sandhurst`deki Kraliyet Askeri Okulu`nda eğitim gördü. 1882`de Inniskilling Dragoons adlı süvari birliğine katılarak Bechuanaland (1884-1885) ve Zululand`de (1888) savaştı. 1889-1902 arasında II. Boer Savaşı`na katıldı. I. Dünya Savaşı`nda bir süvari tümenini Fransa`ya götürdü ve orada 3. Ordu komutanlığına getirildi. (Ekim 1915). Nisan 1917`de, Arras`daki savaşlarda büyük yararlılık gösterdi. Allenby, özellikle Ortadoğu`daki görevlerinde başarılı oldu.

Haziran 1917`de Mısır Sefer Birliği (Egyptian Expeditionary Force) kumandanlığına atandı. Süvari ve hareketli birliklerin kalıplaşmış savaş taktiklerinde yaptığı değişiklikler şaşkınlık uyandırdı. Kasım 1917`de Gazze`deki karargahından Cemal Paşa yönetimindeki Osmanlı kuvvetlerine karşı genel taarruz başlattı. 9 Aralık`ta düşen Kudüs`e, kentin dini kimliğine saygı ifadesi olarak yaya girdi. Filistin yönetimini kurdu. Ancak Ürdün`ü ele geçirmeyi başaramadı. Uzun bir aradan sonra 16 Eylül 1918`de yeniden saldırıya geçen Allenby 19 Eylül`de Megiddo (Mecidiye)`de Mareşal Liman von Sanders kumandasında iki ordudan oluşan Osmanlı Yıldırım Orduları Grubu`nu tamamen tahrip ederek büyük bir zafer kazandı. 1 Ekim`de Şam, 16 Ekim`de Humus ve 25 Ekim`de Halep İngilizlerin eline geçti. 8 Ekim`de ateşkes talep eden Türk tarafının isteği 30 Ekim`de kabul edilerek, 31 Ekim`de Mondros Mütarekesi imzalandı.

1919-1925 arasında Mısır yüksek komiseri olarak görev yapan Allenby, siyasi karışıklık içinde ülkeye yön vermeyi başardı. Böylece Mısır`ın 1922`de bağımsız bir devlet olarak tanınmasında etkili oldu. Ekim 1919`da vikont unvanını aldı.

Şubat 1919`da işgal orduları kumandanı sıfatıyla İstanbul`a gelen Allenby, kente beyaz bir at üzerinde girerek Fatih Sultan Mehmet`in 1453`teki jestine sembolik bir cevap verdi. Halide Edip Adıvar`ın ifadesine göre Allenby bu ziyareti sırasında Mustafa Kemal Paşa`nın özel yetkilerle donatılarak asayiş ve düzeni sağlamak üzere Anadolu`ya gönderilmesini Tevfik Paşa hükümetine önerdi.

Linkler

  • [1], İngilizce Wikipedia


DEFAULTSORT:Allenby, Edmund

Kaynaklar

Vikipedi

İlgili konuları ara

Yanıtlar