Eleştirel düşünme akıl yürütme, analiz ve değerlendirme gibi zihinsel süreçlerden oluşan bir düşünme biçimidir. Eleştirel düşünme yerine kimi zaman tartışma mantığı ya da biçim dışı (enformel) mantık terimleri de kullanılmaktadır.

Eleştirel düşünme

Eleştirel düşünme, akıl yürütme, analiz ve değerlendirme gibi zihinsel süreçlerden oluşan bir düşünme biçimidir günlük hayatta ki yansıması neticesinde ortaya çıkacak olan anlamı ise; bir konuyu birden çok yönüyle ele alıp irdelemeye çalışma biçiminde tanımlanabilir. Eleştirel düşünme sağduyu ve bilimsel kanıtlarla uyuşan net hükümlere varmak için somut veya soyut konular üzerinde düşünme süreçlerini de içermektedir. Eleştirel düşünürler tüm duyulardan, yazılı ve/veya sözlü ifadelerden, gözlem, deney ve akıl yürütmeden elde ettikleri verileri biraraya getirirler. Eleştirel düşünme netlik, açıklık, mantık, derinlik ve güvenilirlir taşır.

Eleştirel düşünmenin karar verme ve problem çözme üzerinde olumlu bir etkisinin olması beklenmektedir. Sözü edilen eleştiri ve eleştirel düşünme çevremizde neler olup bittiğini anlamaya yönelik yapıcı bir çözümlemedir. Bu çözümleme sistemi, problemlerin tanımlanmasında ve herhangi bir amaca yönelik çalışmaların başlamasında, karar vermede ve geriye dönük değerlendirmelerde kullanılabilecek bir sistemdir.

Elestirel düsünme; tenkitçi, degerlendirmeci, süpheci, analitik, açık, dikkatli, mantıksal ve bagımsız düsünme anlamlarında kullanılmaktadır. Bu tür düsünmede önemli olan yetenekler, önyargı, varsayım, tutarsızlıklar ve düsünce ve olguları tanımak olmak üzere asagıdaki gibi sıralanır.

Eleştirel düşünme süreçleri

  • Degerlendirme olarak elestirel düsünme
  • Problem çözme olarak elestirel düsüneme
  • Entelektüel gelisme süreci olarak entelektüel düsünme


Eleştirel düşünme çeşitleri

Eleştirel Düşünme Eleştirel Olmayan Düşünme
Mantıksal Düşünme Mantıksal olmayan Düşünme
Ampirik Düşünme Sezgisel Düşünme
Pragmatik Düşünme Arzuya dayalı Düşünme
Şüpheci Düşünme Otoriterci Düşünme
Yansıtmalı Düşünme Dogmatik Düşünme
Realist Düşünme İdealist Düşünme
İstatistiki Düşünme Mutlakçı Düşünme
Analitik Düşünme Vasat Düşünme








Kaynaklar

Vikipedi

İlgili konuları ara

Yanıtlar