Etna

Etna Sicilya Adasında Avrupa’nın en yüksek, dünyanın ise büyük volkanlarından biri. Faal bir volkandır. Catania’nın 29 km kuzeyindedir. Eski Yunanca ismi Aitne, Roma dilinde Aetna idi. Sicilyalılar bugün Mongibello demektedirler. Deniz seviyesinden 3308 m yüksektedir. Volkanın bir iç, bir de dış konisi vardır. İç konisinin içinde ana krater bulunur. Dış koninin ise uç kısmı patlamalardan mütevellit kısalmıştır. İç koninin yüksekliği 3260 m olup, boyu gittikçe azalmaktadır. 1190 kilometrek

Etna Sicilya Adasında Avrupa’nın en yüksek, dünyanın ise büyük volkanlarından biri. Faal bir volkandır. Catania’nın 29 km kuzeyindedir. Eski Yunanca ismi Aitne, Roma dilinde Aetna idi. Sicilyalılar bugün Mongibello demektedirler. Deniz seviyesinden 3308 m yüksektedir. Volkanın bir iç, bir de dış konisi vardır. İç konisinin içinde ana krater bulunur. Dış koninin ise uç kısmı patlamalardan mütevellit kısalmıştır. İç koninin yüksekliği 3260 m olup, boyu gittikçe azalmaktadır. 1190 kilometrekarelik bir alanı kaplar. Dış koninin bu kadar büyük olmasının sebebi, yamaçlarında yüzlerce parazit kül konisi bulunmasıdır. Ayrıca üst üste gelen lav akıntılarının da bunda rolü büyüktür. Zirve kraterinden itibaren 32 kilometrelik yarıçaplı bir daire içinde 200’den fazla parazit konisi vardır. Parazit konilere yatay patlamalar sebeb olmaktadır. Bu konilerden Rossi Dağı gibi bazıları Etna’nın tabanından 135 m yüksektedir. Dağın etrafını bir demir yolu çevirmektedir. Uzak ve az meyilli bölgelerdeki topraklar çok verimlidir. Böyle yerler değerlendirilmektedir. Nisbeten biraz daha meyilli olan bölgeler ormanlıktır. Ormanlık bölgeden biraz daha yükseğe çıkınca küllerle dolu bir bölgeye gelinir.

Etna’nın uzun bir faaliyet tarihçesi vardır. Vezüv’den farklı özelliklere sahiptir. M.Ö. 475 senesinden beri 200’den fazla patlama kaydedilmiştir. M.Ö. 800’de Homer, Etna Dağından bahsetmiştir. Virgil (M.Ö. 70-M.S. 19), eseri Aeneid’de Etna’nın bir patlamasını tasvir etmiştir. Diodorus Siculus’a göre M.Ö. 396’da Etna Dağından akan 3 km genişliğinde 38 km uzunluğundaki bir lav akıntısı Kartaca ordusunun ilerlemesini engellemiştir. Felaketlere sebeb olan patlamalardan tesbit edilen başlıcaları, 1169, 1329, 1536, 1669 tarihlerinde vuku bulmuştur. Bunlardan 1169 püskürmesi en şiddetlisidir. Bu sırada zirve konisi tamamen alçalmış, 16 km uzunluğudaki muazzam lav akıntısı, Cataina şehrini harab ederek, denize ulaşmıştır. 1971’de ise krater yakınındaki 99 senelik rasathane patlama sebebi ile tahrip olmuştur. G.İmbo tarafından, Etna Dağının volkanik faaliyetlerinin tarihçesi üzerinde 1669’dan 1928’e kadar olan dönemi ihtiva eden bir çalışma yapılmıştır. Bu dönemde 33 patlama oldu. Patlama aralıkları ortalama 8 seneden azdır. 1755’ten 1923’e kadar vuku bulan patlamalar aşağı-yukarı 6,5 senelik periyotlara rastgelir. G.İmbo bunu 3 dönem kabul eder:

1755-1898 - 54 sene.

1809-1865 - 56 sene.

1865-1908 - 43 sene.

1908-1971 arası sükun devresidir. Etna’nın patlamaları “çevresel patlamalar”dır. “Lavlar koninin yamaçlarındaki yarıklardan çıkar. Genellikle fissürlerin üst kısımlarında patlamalı erüpsiyonlar ile kül konileri meydana gelirken, alt kısımlarından lavlar çıkar. Bazı çok kuvvetli püskürmelerde lavlar kırıkların üst kısımlarından da çıkar ve yarığı tamamen kaplayıncaya kadar devam eder. G.İmbo’nun tesbit ettiği volkanik faaliyet periyoduna göre Etna’da 1963 yılında yeni bir püskürmenin olması gerekirdi. Zira, kabul ettiği 55 yıllık dönem bu tarihe rastlamaktaydı. Zayıf püskürmeler, 1963 yılına kadar ortalama 7 yıllık aralıklarla daha önce mevcut kırıklar üzerinde meydana geldi. Son iki lav akıntısı 1951’de ve 1958 yıllarında görüldü. Ayrıca, tahmin edilen 1963 erüpsiyonu 8 yıllık bir gecikmeyle 1971 yılında vuku buldu.

Sicilya’nın doğusunda sıralanmış 262 püskürme merkezi müşahede edildi. Jeologlar kırık üzerinde meydana gelecek erüpsiyonların zamanını tahmin edebilmektedir.

Kaynak: Rehber Ansiklopedisi

Haritası

Etna koordinatları: 43.692783, -72.222293

Diğer anlamları

Etna

1. anlamı (i.) ispirto ateşinde bir şey ısıtmaya mahsus kab. Mt Etna Etna yanardağı.

Etna

Etna İngilizce anlamı ve tanımı

Etna anlamları

  1. (noun) A kind of small, portable, cooking apparatus for which heat is furnished by a spirit lamp.

Etna tanım:

Kelime: etna

etna



Etna

İngilizce Etna kelimesinin İtalyanca karşılığı.
s. fornellino a spirito in uso nei laboratori

Etna

İngilizce Etna kelimesinin Portekizce karşılığı.
npr. etna

Etna

Fransızca Etna kelimesinin İngilizce karşılığı.
n. Etna, an inactive volcano in Sicily

Etna

İtalyanca Etna kelimesinin İngilizce karşılığı.
n. Etna, volcano on the eastern coast of Sicily in South Italy, highest active volcano in Europe

Etna

Portekizce Etna kelimesinin İngilizce karşılığı.
npr. etna

Etna

İspanyolca Etna kelimesinin İngilizce karşılığı.
n. Etna, forge of Volcan, home of the Cyclopses, and where the giant Enceladus (Greek Mythology); volcano located near Sicily

Etna

Flemenkçe Etna kelimesinin İngilizce karşılığı.
npr. etna

Etna

İngilizce Etna kelimesinin Flemenkçe karşılığı.
zn. gasbrandersoort

Etna

n. type of gas burner n. Etna, an inactive volcano in Sicily n. Etna, volcano on the eastern coast of Sicily in South Italy, highest active volcano in Europe

Görüşler

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    bölgede hüküm süren o bölgeyi etkisi altına almış olan çeteleri kontrol altına alarak rum ve ermeni çetelerin yok edilmesi amacı ile samsun a çıkmıştır ve bunu başarmıştır.

Gürüş/yorum alanı gerekli.
Markdown kodları kullanılabilir.

Etna ilgili konular

  • Etna

    Etna Sicilya Adasında Avrupa’nın en yüksek, dünyanın ise büyük volkanlarından biri. Faal bir volkandır. Catania’nın 29 km kuzeyindedir.
  • Thenardite

    Thenardite bir sodyum sülfat mineraldir (Na2SO4).
  • Bled

    Bled,Slovenya'nın kuzey batısındaki yukarı Carniola bölgesinde 10.899 nüfuslu belediyedir.Alan turistlerin popüler uğrak noktasıdır.
  • Niksar

    Tokat il merkezine 60 km mesafede yer alan Niksar ilçesinin güneydoğusunda Reşadiye, kuzeybatısında Erbaa, güneyinde Almus, güneybatısında T
  • Dulkadiroğulları

    Dulkadiroğulları, 14. asırdan 16. asrın ilk yarılarına kadar Anadolu tarihinde önemli rol oynayan Oğuzlar'ın Bozok koluna bağlı bir Türk h
  • Tokat tarihi

    Tokat, çok eski bir yerleşim merkezidir. Tokat il toprakları Anadolu’da ilk siyâsî birliği kuran ve târih devrini açan Hitit İmparatorl
  • Kayseri tarihi

    Kayseri çok eski bir yerleşim merkezidir. Anadolu’da ilk siyasî birliği kuran Hititler bu bölgeye hâkim olmuşlardır. Kayseri yakınları
  • Kırşehir tarihi eserler ve turistik bilgiler

    Kırşehir ilinde bulunan târihî eserlerin hemen hepsini Türklerin yaptığı eserler meydana getirir.Alâeddin Câmii: Kaletepe’de İkinci A
  • Sivas tarihi

    Sivas’ın bilinen târihi Hititlere dayanır. Sivas ilinin topraklarının bulunduğu yerler, Anadolu’da ilk siyâsî birliği kuran Hitit
  • Türk devletleri

    Hemen her dönemde devlet kuran Türklerin, günümüze kadar kaç devlet kurduğu konusu tartışmalıdır. Cumhuriyetimizin kuruluş yıllarında h
Etna
Etna