Gördes halıları

Gördes halısı, Manisa`inin Gördes ilçesi yöresine özgü özellikler taşıyan halı türüne denir. Figür ve motifleri geçmişin izlerini yaşatmaktadır.Anadolu Türk halılarının düğüm tekniğine isim veren Gördes halıcılığı 17.

Gördes halıları

} Gördes halısı, Manisa`inin Gördes ilçesi yöresine özgü özellikler taşıyan halı türüne denir. Figür ve motifleri geçmişin izlerini yaşatmaktadır.

Anadolu Türk halılarının düğüm tekniğine isim veren Gördes halıcılığı 17. yüzyıldan itibaren yayılmaya başlamış ve Gördes Anadolu`nun önemli halı merkezlerinden biri haline gelmiştir.

Gördes düğümünde, halının tüylü kısmı eskise bile bağlantı yapan kısmı asırlarca kilim gibi kullanılır, desenini kaybetmez. 10 cm2`de 3600 düğüm ile çok ince ve sanatkarane bir işçilik gösterir. Malzeme ise eski Gördes halılarının değerini arttıran en önemli unsurdur. Tamamen koyun tüyü olan yapağıdan, el ile iğrilerek yapılır. Halıların ayrı bir özelliği de kullanılan renklerin tabiatta yetişen bitkilerin köklerinden elde edilmesidir.

Tarihi Gördes halılarını İstanbul Türk ve İslam Eserleri Müzesi, Sultanahmet Camii, Konya Mevlana Müzesi`nde görmek mümkündür.

Gördes halılarında kullanılan kök boyalar



Gördes halılarında kullanılan kök boyası çeşitli bitkilerden elde edilmektedir. Bu bitkilerin başlıcaları; soğan kabuğundan koyu sarı renk; ceviz kabuğundan koyu kahverengi, krem ve bej renkleri; boya kökünden koyu kırmızı, açık kırmızı, şeker rengi ve tarçın rengi; somaktan kirli sarı; sarıkızotundan tarçın rengi; sarıkızotu-indigo (Hindistan`da yetişen bir bitkidir) karşımından yeşil renk; palamuttan kızıl devetüyü, açık devetüyü ve gri renkler; mazıdan koyu sarı; kızılçam kabuğundan sarı, kızıllı sarı, tarçın sarısı; adaçayından fildişi rengi ve bej rengi elde edilir. Sarımtırak tonlar veren basama otu ise genellikle renk karışımlarında kullanılır.

Bu boyaları elde etmek için, boya bitkileri bir gün önceden boyama kazanındaki suya bırakılıp, erimeleri sağlanır. Yünler ise;iyice ıslatılmış ve sıkılmış olarak boyaya atılır. 80 ve 90 derecede kaynatılır. Boya işlemi biten yünler, sabunlu ılık su ile yıkanıp gölgede kurutulur ve halıda kullanılmak üzere hazır hale getirilir.

Kaynaklar

Vikipedi

İlgili konuları ara

Yanıtlar