Gramafon

Kısaca: Gramafon Alm. Grammophon (n), Fr. Gramophone(m), İng. Gramophone. Sesleri tel, plak, bant gibi herhangi bir cisim üzerine kaydedip, daha sonra bunları dinlemek için kullanılan cihaz. Gramofonun tarihi 1877’de Edison’un keşfettiği aletle başlar. Bu aletle bir diyafram, iğne ve iğnenin üzerinde gezdiği kalay yaprağı kullanıldı. Kaydetme ve dinleme işleri için iki ayrı sistem vardı. Bu zamana kadar fonoğraf olarak adlandırılan alet, 1885’te telefonun kaş ...devamı ☟

Gramafon
Gramafon

Gramafon Alm. Grammophon (n), Fr. Gramophone(m), İng. Gramophone. Sesleri tel, plak, bant gibi herhangi bir cisim üzerine kaydedip, daha sonra bunları dinlemek için kullanılan cihaz.

Gramofonun tarihi 1877’de Edison’un keşfettiği aletle başlar. Bu aletle bir diyafram, iğne ve iğnenin üzerinde gezdiği kalay yaprağı kullanıldı. Kaydetme ve dinleme işleri için iki ayrı sistem vardı. Bu zamana kadar fonoğraf olarak adlandırılan alet, 1885’te telefonun kaşifi Bell’in kaydetmede balmumu kullanarak geliştirdiği makina ile birlikte grafofon adını aldı. İlk defa Graham Bell’in kullandığı silindir disk üzerinde çalışan AlmanBerliner, kaydetme sistemini geliştirerek plak üzerindeki çizintilerin derinliğine değil de yanlamasına olmasını sağladı. Berliner’in bu alanda kullandığı plakların ilkleri, üzerlerine balmumu sıkılmış çinko plaklardı. Grafofonun adı Berliner tarafından gramofona çevrilerek bu isimle patenti alındı. Berliner’in gramofona getirdiği yeniliklerin en önemlisi sadece bir plağa kaydedilebilme problemini ortadan kaldırarak kopyalanabilen plakları bulmasıdır. Berliner’in bu alanda yaptığı diğer bir önemli çalışması da gramofon sanayinin kurulmasına ön ayak olmasıdır.

İlk gramofondan Berliner’in yaptığı gelişmiş olanına kadar gramofonlar; diyafram, kaydedici iğne, ses kaydedilen plak ve bir borudan meydana geliyordu.Her hangi bir ses gramofona söylendiği zaman, diyafram titreşerek kaydedici iğneyi harekete geçirir.İğne, plak üzerinde çeşitli hareketler yaparak plağı çizer. Bu sesler dinlenilmek istenildiği zaman ise, plak döndürülerek, çizintiler üzerinde yürüyen iğne diyaframı titreştirir. Diyaframın titreşmesi ile meydana gelen küçük çapta ses dalgaları ucu huni biçiminde açılmış bir boru ile yükseltilerek duyulacak şekle getirilir.

Yirminci yüzyılda teknoloji ile birlikte gramofon da büyük gelişmeler göstermiştir.Önceleri kol ile çalıştırılan gramofonlar, çeşitli gelişmelerden sonra elektrik motoru ile işlemeye başlamıştır.Hızı ayarlanabilen bu motorlar sayesinde bir plağa değişik miktarda kayıt yapmak veya kaydedilmiş sesleri istenilen hızda dinlemek mümkün olmuştur. Gramofonun gelişmesinde plak önemli bir yer tutar.Günümüzde kullanılan plaklar mikroyivli PVC disklerdir. Bu plakların en önemli özelliği pratikte kaydetme imkanı bulunmamasıdır. Plakların doldurulmasında özel bir ana plaktan istifade edilir. Bundan çıkarılan kopyalar gramofonlarda kullanılır.Plakların bu özelliği bir dezavantajdır. Ancak kaydedilen seslerin aslına çok yakın bir nitelikte dinlenebilmesi, bunu önemli bir faktör olmaktan çıkarmaktadır.Yine yüzyılımızda büyük gelişme gösteren pikap kafaları ve iğneleri günümüzde plak ve iğnenin yıpranmaması için elden geldiğince hafif olarak yapılmaya çalışılmakta, sesin niteliği içinde bu kısımlar kıymetli taşlardan imal edilmektedir.Otomatik pikaplarda herhangi bir plak bittiği zaman,makinaya müdahale edilmeksizin plak değiştirilebilir. Bugün ilk gramofondan beri kullanılan huni biçimli boruların yerini, hoparlörler almaktadır. Bunlardan elde edilen ses metalik olmakla birlikte borudan elde edilenden daha nettir.Günümüzde ismi değişen gramofon, artık pikap diye isimlendirilmektedir.

Gramofonun yaygın olarak kullanılmasını sağlayabilecek olan bu kadar cazip gelişmeler dahi, teyp cihazlarının pikapların yerini almasına mani olamamıştır. Teyp cihazlarının gramofona tercih edilmesinin sebepleri arasında; kaydedilen sesin daha net olarak ve uzun süre sonra dinlenebilmesi, daha kolay kullanılabilmesi, pratik olması ve bu cihazlarda kullanılan kasetlerin ucuz ve daha çabuk çoğaltılabilmesi ve üstüne başka kayıt yapılabilmesi gibi kolaylıklar sayılabilir.

Kaynak: Rehber Ansiklopedisi

Bu konuda henüz görüş yok.
Görüş/mesaj gerekli.
Markdown kullanılabilir.

Gramafon Resimleri

Gramofon
8 ay önce

vardır. Bu oyuklar, girintili çıkıntılıdır, özel olarak yapılmış olan gramafon iğnesi, bu oyuklar arasında dolaşırken, meydana gelen titreşimler, plâğa...

Fonograf, 1887, 29 Eylül, Müzik, Patent, Taslak, Thomas Alva Edison, Emil Berliner
Kaset
8 ay önce

kullanılmışlardır. 1960'lardan 2000'lerin başına kadar kullanılmış, önce gramafonlarla sonra CD'lerle rekabet etmiştir. Fransızcadan gelen cassette kelimesi...

Kaset, Alaşım, Albüm, Ambalaj, CD, Dakika, Desibel, Dijital, Distorsiyon, Ekran, Kayıt
Eurovision Şarkı Yarışması Türkiye Finallerinde Selmi Andak Besteleri (1975 - 1995)
4 yıl önce

Yeliz (söz: Çiğdem Talu / müzik: Selmi Andak / düzenleme: Timur Selçuk) "Gramafon" (1982) - Neco (söz: Aysel Gürel / müzik: Selmi Andak / düzenleme: Buğra...

Eurovision Şarkı Yarışması Türkiye Finallerinde Selmi Andak Besteleri (1975 - 1995), 2003, Asya (şarkıcı), Aysel Gürel, Eurovision Şarkı Yarışması Türkiye Finalleri, Müzik tarzı, Neco, Nil Burak, Nükhet Duru, O Şarkıyı Henüz Yazmadım, Pop
Arif Erkin Güzelbeyoğlu
4 yıl önce

oyunculuğa ara verdi ve sadece oyun müzikleri yaptı. Umut, Karakolda Ayna Var, Gramafon Avrat, Bir Milyara Çocuk, Bizimkiler gibi pek çok görsel yapımın müziklerine...

Arif Erkin Güzelbeyoğlu, 1969, Altın Koza, Beyoğlu, Bizimkiler, Bürokrat, Devlet Opera ve Balesi, Gaziantep, Mimar, Müzisyen, Türk
Edvard Grieg
8 ay önce

kendisine bir emekli aylığı bağladı. Besteci 1903'te Paris'te tüm eserlerinin gramafon kaydını yaptı. Daha sonra bu kayıtlar CD'lere de aktarılmıştır. Ayrıca...

Emile Berliner
8 ay önce

Mayıs 1851 – 3 Ağustos 1929) Almanya doğumlu ABD vatandaşı olan mucittir. Gramafona (Amerika'da fonograf olarak söylenmektedir) kayıt yapma çalışmalarıyla...

Emile Berliner, 1851, 1929, 20 Mayıs, 3 Ağustos, ABD, Almanya
Bir Endülüs Köpeği
7 ay önce

Oysa 1929 yılındaki filmin orijinal gösteriminde Buñuel bu müzikleri gramafondan çalmıştır. ^ Un Chien Andalou ^ Buñuel, 1968 Buñuel, Luis (1968). Classic...

Tombak (dergi)
7 ay önce

çeviri: Kerem Topuz Hacivat Karagöz Tasvirleri - Prof. Dr. Metin And Gramafonlar - Derleyen: Gülin Suner Yelpazeler - Franklin Adler Adler İle Röportaj...