Il trovatore

Il trovatore

Il trovatore |orijinaldil =İtalyanca |Müzik =Giuseppe Verdi |Libretto = "Leone Emanuele Bardare" ve "Salvatore Cammarano" |image = 150pxTorre del trovador, Aljaferia Sarayı, Saragossa |prömiyer =19 Ocak 1853 |ilkgösterilenyer =Teatro Apollo, Roma, İtalya |Devlet Operasındaki ilk temsili: |perdesayısı =4 |oyuncular =*Kont Di Luna: Aragon Prensi hizmetinde bir soylu , bariton *Manrico: trubador ve Urgel Prensi'nin ordusunda subay, tenor *Azucena: bir çingene, Manrico'nun annesi olduğu sanılmakta mezzosoprano veya kontralto *Leonora: bir soylu hanım, Manrico'ya aşık, Di Luna tarafından kur yapılmakta, soprano *Ferrando: Di Luna'nın subayı,bas *İnes: Leonora'nın aşk sırdaşı, soprano *Ruiz: Manrico'nun yardımcısı, tenor *Yaşlı bir çingene: bas *Bir haberci: tenor *Leonora'nın arkadaşları, rahibeler, Kont'un hizmetkarları, askerler, çingeneler }} Il trovatore Trubador: Orta Çağlar Avrupasında şair ve gezici şarkıcı Giuseppe Verdi'nin bestelediği, "Antonio Garcí­a Gutiíérrez"' in "El Trovador" adlı tiyatro oyunundan uyarlanan İtalyanca libretto'sunu Leone Emanuele Bardare ve Salvatore Cammaran'in yazdığı 4 perdelik opera eseri. Prömiyeri 19 Ocak 1853'de Roma'da "Teatro Apollo" sahnelenmiştir ve çok yakın ilgi görüp Ocak 1855'de birçok defa oynanmıştır. Verdi bu operanın Fransızca'sını Le Trouví¨re olarak revize etmiş ve bu eser 1854/55 sezonunda Paris'te "Thíéatre des Italiens"'de sahnelenmiştir. Bu opera, opera evleri tarafından standart opera reperatuvarının başında bulunmaktadır. Yapımlara genellikle İtalyanca orijinal verziyonuna dayanmaktadır. Kuzey Amerika'daki en çok sahnelenmis olan 20 opera eseri listesinde 17. sırayı almıştır.[1] OPERA America'nın "The Top 20" Kuzey Amerika'da en çok sahnelenmiş opera eserleri listesi. ==Roller== ==Konu özeti== Mekan: Biscay ve Aragon, İspanya.
Zaman: 15. yüzyıl. } ===I. Perde : Düello=== 1. Sahne: Zaragosa, İspanya'da di Luna'nin şatosu olan "Aljaferia Sarayı"'nda bir nöbetçiler odası } Muhafızlar komutanı olan Ferrando emrindeki askerlere Kont Di Luna, Prenses'in nedimelerinden olan Leonara'nın penceresi altında durmadan usanmadan gidip gelmekte iken dikkatle onu dikkatle korumaları emrini verir. Di Luna Leonara'yi sevmektedir ve başarılı rakibi olan trubador Manrico'yu kıskanmaktadır. Nöbetçi muhafızların uykuya dalmalarını önlemek icin Ferrando kontun yaptıklarının hikayesini anlatmaya koyulur (Ferrando: Di due figli vivea padre beato / "Kont Di Luna iki oğul babası olarak mesut bir hayat yaşadı.") Bir zaman bir çingene kadın kontun kendinden hemen küçük erkek kardeşini büyülemiş ve küçuk çocuğu zayıf ve hasta bırakmıştı. Bu nedenle yakalanan çingene kadın bir cadılık suçu ile yargılanmış, suçlu bulunmuş ve diri olarak meydan ateşinde yakılmıştı. Çingene kadın ölmeden önce kızı Azuncena'yı kendi intikamını almasını söylemişti. Buna uyan Azucena kontun küçük kardeşini kaçırmıştı. Bir çocuğun yanmış kemikleri bir ateşin külleri arasında bulunmuş olmakla beraber kontun babası küçük oğlunun öldürüldüğüne inanmamıştı ve oğlu Kont Di Luna'yi Azucena'yi arayıp bulmaya görevlendirmişti. } 2. Sahne: Prensesin sarayında bahçe } Leonara kendinin de Monrico'ya aşık olduğunu sırdaşı olan İnes'e itiraf eder.(Leonara : (Tacea la notte placida - "The sakin gece sessizliğe bürünmüştü") (Di tale amor - "Kelimelerin çok anlatabileceği bir aşk"). İki kadın sahneden ayrılınca Kont Di Luna rakibi Manriconun uzaktan sesini duyar.(Deserto sulla terra - "Bu dünyada terkedilmiş tek kaldım"). Leonara karanlikta Di Luna'yı sevdiği Manrico sanıp kollarına atılır. Bu sırada Manrico bahçeye girmektedir. Kont Manrico'nun idama mahkum edilmiş eski bir düşmanı olduğunu anlar. Onu kendiyle kılıçla düello edip çarpışmaya zorlar. Leonara onların arasına girmeye çalışır ama düelloyu durdurmayı başaramaz. (Üçlü: Di geloso amor sprezzato - "Kıskanç sevginin ateşi" ). } ===II. Perde - Çingene kadın === 1. Sahne: Çingenelerin kamp etme alanı } Manrico, annesi Azucena'nin yatagi onunde oturmaktadir. Cingeneler
'nu soyleler (Koro: Vedi le fosche notturne
- "Bak! Bitmez gokte karanlik gece elbiselerini cikartmakta.") Azucena Kont tarfindan meydan atesinde yaktirilip idam edilen Cingene kadinin kizidir ve yasi ilerlemesine ragmen hala annesinin intikamini almak istemektedir. (Arya: Stride la vampa - "Alevler gurluyerek yanmakta!"). Cingeneler kamp yaptiklari alandan ayrilmaya hazirlanirlar. Azucena Manrico'ya onu ailesinden caldigini ve eski kontun en kucuk oglunu yakip oldurmek istemekteyden fikrinde cayip kendi cocugunu ates atip oldurdugunu itiraf eder. (Aria: Condotta ell'era in ceppi - "Onu zincirlere baglayip surukleyip goturduler"). Manrico Azucena'nin oz oglu olmamasina ragmen, Azucena'ni kendine cok sdakatla baktigini ve cok anne sefakati gosterdigini bilerek onu oz annesi olarak kabul etmistir. Manrico Azucena'ya Di Luna'yi duelloda yendigini fakat gizemli bir gucun kendini kontu oldurmekten vazgecirdigini anlatir. (Duet: Mal reggendo - "Benim ofkeli saldirilarima karsi cok aciz kaldi"). Bir haberci gelir ve Manrico'nun oldugune inanan Leonara'nin dunyadan el etegini cekip rahibe olmaya karar verdigini ve rahibe pecesini takip manastira girme toreninin o aksam yapilacagini bildirir. Azucena oglunun bu zayif durumuyla yanindan ayirilmamasini ister. (Ferma! Son io che parlo a te!- "Sana konusmam gerek"). Fakat Manrico sevgilisi Leonara'yi bu kararindan caydirmak uzere hemen oradan ayrilir. } 2. Sahne: Manastırın önünde } Di Luna ve etrafindakiler Leonara'yi kacirma niyetiyle oaray gelmisdirler. Kont ona olan askini ilan eden sarkilara baslar. (Aria: Il balen del suo sorriso - "Gulusunun isigi") ve ( :Per me ora fatale- "Hayatımın ölümcül saati"). Leonara ve rahibeler sirayla yuruyup manastirdan cikarlar. Fakat Manrico, Di Luna'nin kadini kacirma planina engel olur ve Leonara ile birlikte ikisi kacarlar. } ===III. Perde - Çingene kadının oğlu=== 1. Sahne: Di Luna'nın çadırı } (Koro: Or co' dadi ma fra poco - "Simdi zar atip kumar oyanriz") Di Luna'nin askerleri ellerine gecirdileri Azucena'yi getirirler. Ferrando kadini tanimistir. Di Luna onun ateste yakilarak oldurulup idam etmesi icin adli hukum verir. } 2. Sahne: Şatoda bir oda } Leonara ve Manrico hayatlarini birlestirmeye karar verir (Manrico: Ah si, ben mio coll'essere / "Evet sevgilim senin olmak icin"). Tam birbiriyle evlilik yeminlerini vermekte iken, Manrica'nun yoldasi gelir ve Azucena'nin meydan atesinde yakilip idam edilecegi haberini getiri. Manrico hemen ona yardim etmek icin ayrilir.(Stretta: Di quella pira l'orrendo foco- "O atesin korkunc alevleri") Leonora ise bayilip yere yigilir. } ===IV. Perde - Ceza=== 1. Sahne: Şatonun zindanın önünde } Di Luna tarafindan yakalanip tutuklanmis Manrico'yu Leonara kurtaramaya calismaktadir. (Leonara: D'amor sull'ali rosee - "Askin gulden kanatlari uzerinde"). (, Leonoro, Koro: Miserere - "Allahim, sen kurtar"). Leonara Di Luna'ya Manrico'yu af etmesi icin yalvarir; sevgilisininyerine kendini tutuklamasini tercih ettigini soyler. Kont'a eger Manrico'yu afederse kendisinin olacagina soz verir. Fakat Di Luna'nin kendi vucuduna sahip olmasindan once olmek icin gizlice yuzugu icinde saklanmis olan zehiri icer. (Leonara, Di Luna ikili: Mira, d'acerbe lagrime - "Bak aci gozyaslari doktugumu gor") } 2. Sahne: Zindanda } Manrico ve Azucena zindanda idam icin tutukludurlar. Manrico düşünceleri dağlarda olan mesut gunlerine gitmis olan Azucena'yi avutmaya calisir.(Manrico ve Azucena ikili: Ai nostri monti ritorneremo - "Tekrar daglarimiza donecegiz"). Sonunda cingene kadin uykuya dalar. Leonara Manrico'yu ziyarete gelir. Ona serbest birakildigini ve zindandan hemen ayrilip gitmesini soyler. Fakat Manciro Leonora'nin kendiyle gelemiyecegini ogrenince zindandan ayrilmayi kabul etmez. Leonara'nin kendine ihanet ettigini sanir. Fakat sonunda onun Manrico'ya ihanet etmemek icin Leonara'nin zehir aldigini anlar. Leonara zehirlenmis olarak sancilarla Manrico'nun kollari arasinda olmekte iken bir baska kisiyle evlenme yerine olumu tercih ettigini aciklar. (Dortlu: Prima che d'altri vivere - "Baskasinin olarak yasayacagima"). Kont zindan gelince Leonara'yi rakibinin kollari arasinda olmus bulur. Manrico'nun hemen idam edilmesini emreder. Azucena kalmistir ve Di Luna ona idam edilmis Manrico'nun cesedini gosterir. Azucena bir zafer haykirisi ile olmus annesine bagirir (Azucena: Egli era tuo fratello! - "O senin kardesindi. Anne senin intikamini aldim!" ). Bunun anlamina eren Kont ise buyuk bir yesise duser. (Di Luna:E vivo ancor! - "Ama benim hayata devam etmek gerek!"). } } ==Ünlü müziksel parçalar== * Tacea la notte placida - Leonora (I. Perde) * Di tale amor che dirsi - Leonora (I. Perde) * Deserto sulla terra - Manrico (I. Perde) * Stride la vampa - Azucena (II. Perde) * Il balen del suo sorriso -Di Luna (II. Perde) * Ah si ben mio ! - Manrico (III. Perde ) * Di quella pira - Manrico (III. Perde) * Ai nostri monti - Manrico ve Azucena (IV. Perde) * D'amor sull'ali rosee - Leonora (IV. Perde) * Miserere - Leonora, Manrico ve koro (I. Perde) ==Seçilmiş ses kayıtları== Not: "Kat:" ses kayıt şirketinin verdiği katalog numarası; "ASIN" amazon.com ürün referans numarası. ==Medya== II.Perde Gabriella Besanzoni "Stride la vampa" aryası (1920): |center ==Dipnotlar== == Ayrıca bakınız == *Opera *Giuseppe Verdi ==Dışsal kaynaklar== *[2]: Fransızca Wikipedia Il_trovatore maddesi (Son görülme:12.2.2009). *[3]: İngilizce Wikipedia Il_trovatore maddesi (Son görülme:12.2.2009). *[4]: İtalyanca Wikipedia Il_trovatore maddesi (Son görülme:12.2.2009). *[5] Il_trovatore - Parasız (Creative Commons) lisanslı MP3 ses kaydı. *[6] Libretto. }

Kaynaklar

Vikipedi

Yanıtlar