Kırgızistan

Kırgızistan (Kırgız Türkçesi: Кыргызстан, ''Kırgızstan''; Rusça: Киргизия, ''Kirgiziya''; UFA: /ˈkəːgɪztan/), Orta Asya'da bir ülkedir. Kırgızistan, (Azerbaycan, Kazakistan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Özbekistan, Türkiye, ve Türkmenistan ile birlikte) günümüzdeki yedi bağımsız Türk devletlerinden biri olup Türk Konseyi ve TÜRKSOY'un üyesidir. Denize kıyısı olmayan ülkenin komşuları kuzeyde Kazakistan; batıda Özbekistan; güneybatıda Tacikistan ve güneydoğuda Çin Halk Cumhuriyeti'dir.

Kırgızistan Orta Asya’da yer alan bir Türk Cumhuriyetlerinden biri. Batısında Özbekistan, kuzeyinde Kazakistan, güneyinde Tacikistan, doğusunda ise Çin yer alır.

Tarihi

Yenisey Irmağı boyunda medeni bir hayat süren Kırgızlar Milad’dan sonra birinci yüzyılda Hun Devleti tabiyeti altına girdiler. Hunluların dağılması üzerine, Kırgızlar, Hakas Devletini kurdular. Dördüncü yüzyılda kurulan Hakas Devleti, Baykal Gölünden Tibet’e kadar olan kısma hakim oldu. 6. yüzyılda kurulan Göktürk Devleti ile mücadele eden Hakaslar, 840’ta Uygur Devletini yıktılar.

10. yüzyılda Karahanlıların tesiriyle İslam dinini kabul eden Kırgızlar, 13. yüzyılda Moğolların hakimiyetini tanıdılar. On yedinci yüzyılda Rus istilasına karşı diğer Türk boylarıyla hareket ettiler. Kırgızların harp kabiliyetleri yüksekti. On dokuzuncu asırda Kırgız toprakları bütünüyle Rus hakimiyetine girdi. 1924 senesine kadar Türkistan Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyetine bağlıyken, 1925’te Kara Kırgız Özerk Oblastı adını aldı. Bir süre sonra Kara kelimesi kaldırıldı. 1936’da Kırgızistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti haline getirildi ve Sovyetler Birliğini meydana getiren 15 İttifak Cumhuriyetinden biri haline geldi.

Eski Sovyetler Birliğinin 1991’de dağılması üzerine, Kırgızistan bağımsızlığını ilan etti. Bağımsız Devletler Topluluğuna üye oldu.

Fiziki Yapı

Ülke topraklarının büyük kısmı dağlarla kaplıdır. 3000 metreye kadar olan dağlar toprakların yarısından fazlasını kaplar. Tanrı Dağlarının bir parçası olan Kokpaalatau Sıradağları, Çin ile tabii sınırı meydana getirir. Yüksek dağların dorukları dört mevsim karla kaplıdır. Çok sayıda kısa nehir, dağlardan kaynaklanarak aşağılara doğru akar. Başlıca akarsuları Narin, Tar, Kubaş, Kızıl Su’dur. Dünyanın ikinci büyük krater gölü olan Issık Gölü Kırgızistan topraklarında yer alır. Deniz seviyesinden 1609 m yükseklikte olan Issık gölü 6202 km2lik bir alana sahiptir. En derin yeri 702 metredir.

İklim

Kırgızistan’ın denizlerden uzak ve yüksek bir araziye sahib olması iklimi büyük ölçüde etkiler. Dağların etekleri sıcak çöl rüzgarları tesirindedir. Yüksek bölgelerde soğuk bir iklim hakimdir. Arada kalan bölgede bol yağışlı bir iklim görülür. Batı ve kuzeydeki sıradağlar yılda ortalama 600-900 mm, güney etekleri 200-335 mm, yüksek vadiler ise 100-150 mm civarında yağış alır. Yaz ile kış, gündüz ile gece arasında ısı farkı çok fazladır.

Tabii Kaynaklar

Kırgızistan maden yönünden zengin yataklara sahiptir. Tanrı Dağlarında demir, cıva, sürme, altın; Fergana Vadisinde petrol ve gaz yatakları bulunur. Ayrıca kömür, tuz, kaolin, cam tozu yatakları vardır. Kömür yatakları 31 milyon ton rezerv ile Orta Asya’da birincidir.

Bitki örtüsü ve hayvanlar: Dağların kuzeye bakan yamaçları ve alçak vadiler ormanlarla kaplıdır. Bu ormanlar ülke topraklarının ancak % 6’sını kaplar. Ormanlarda yabandomuzu, kurt, vaşak, dağkeçisi, as, geyik, leopar gibi av hayvanları yaşar.

Nüfus ve Sosyal Hayat

Kırgızistan’ın nüfusu 4.468.000’dir. Başkent Bişkek olup nüfusu 641.000’dir. Nüfusun % 52.4’ü Kırgız, % 21’i Rus, % 12.9’u Özbek, % 2.5’i Ukraynalı, % 8.1’i diğer milletler, % 1.6’sı Tatardır. Kırgızistan 6 vilayete bölünmüştür. Bunlar Celiabad, Issıkul, Narin, Oş, Talas ve Çuy’dur.

Kırgızistan yüksek bir eğitim düzeyine sahiptir. Ülkede 9 üniversite olup, ilk üniversite 1932’de kurulmuştur. Okuma yazma oranı % 99.8’dir. Ülke genelinde 1806 ortaokul, 48 teknik lise vardır. Diğer Türk Cumhuriyetlerinde olduğu gibi Kırgızistan’da eğitim devlet tarafından yapılırken 1992’de çıkarılan yeni kanunlarla özel okul ve üniversite eğitimine izin verildi.

Kırgızlar Müslüman olup, Sünni ve Hanefi mezhebindedirler. Kırgızların İslamiyeti kabulünde tasavvuf büyükleri önemli rol oynamışlardır. Kırgızlarda mevcut olan güçlü kabile sistemi İslamiyetin hızlı yayılmasını sağlamıştır. Kırgızistan’da dini hayatın çok canlı olması, Orta Asya cumhuriyetleri içinde Özbekistan’ın dışında en çok bu cumhuriyette din aleyhtarı propaganda yapılmasına sebeb olmuştur. 1948’den sonra günümüze kadar Bişkek’te 100’e yakın İslamiyet aleyhtarı kitap basılmıştır. Aynı zamanda devamlı din aleyhtarı konferanslar veriliyordu. Buna rağmen bölgede İslamiyet unutulmamış, Kırgızistan bağımsızlığını kazandıktan sonra, gizli yapılan ibadetler, açık olarak yapılmaya başlanmıştır.

Ekonomi

Ülke ekonomisi tarım ve madenciliğe dayalıdır. Daha çok hayvancılık kesimi ağırlıklı bir tarım ekonomisi hakimdir. Başlıca tarım ürünleri buğday, pamuk, şekerpancarı, mısır, tütün, sebze ve meyvedir. Dağlık bölgelerde yarış atları yetiştirilir, tavşan beslenir, arıcılık yapılır. En çok küçükbaş hayvan beslenir.

Kırgızistan’da 1970’li yıllarda çeşitli madenler çıkarılmaya başlanınca maden sektörü büyük hızla gelişti. Makina, otomotiv, gıda, çimento, cam ve konserve fabrikaları başlıca sanayi kuruluşlarıdır. Akarsu üzerlerinde kurulan hidroelektrik santralleri ekonomiye önemli ölçüde katkıda bulunur. Ülkede 600 civarında sanayi kuruluşu vardır.

Linkler

http://www.manas.kg/index?id=15

Haritası

Kırgızistan koordinatları: 41.204380, 74.766098

Diğer anlamları

Kırgızistan

Türkçe Kırgızistan kelimesinin İngilizce karşılığı.
[Kyrgyzstan] n. Kirghizistan

Görüşler

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    sakınnnnnnnnnn gelmeyınnn burayaaaaaaaaaaaaaaaaaa

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    arkadaslar ben ankardan dogan ben bır kırgız kızıyla tanıstım cokda sevdım ama mutlu sona ulasamadık cunku evlencektık ama onu bır anda sınır dısı ettıler bana yardım edecek arkadaslar kırgızıstanda olan kardeslerım yardımlarınız beklıyorum msn barjuvax118@hotmail.com

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    ben kırgızistanı çok ama çok seviyorum

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    Bişkek, altyapısı ve binalarıyla eski sovyet illerini hatırlatan bir görünümde. Belli ki, herşey değişim içinde. Kızların bazıları pek çekici. Kırgızların tarih bilinci, kendi geçmişleri açısından, ne yazık ki sovyet döneminde tamamen gerilemiş. Yinede gezilmesi ve görülmesi gereken bir yer.

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    evet kirgizistanin suyunu içipde kötülemeniz çok yanlis eger gerçekten kötüysek neden 4yil kaliyosunuzki zorlami tuttular sizi kirgizlar,bende türkiyedeyim iuside var kötüsüde var ama ben yinede kötülemem çünkü suyunu içiyorum hem kardesiz kardes kardesi kötülerse baskalarinin bizlere yaptigi kötülükler hiç bise sayilmaz ltf insafli olalim türk kardesler üstümüzden güldürmeyelim tesekürler

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    sen kimsin benim MEMLEKETİM KİRİGİZSTANA KOTU DİYOSUN SEN KİMSİN DE BOYLE YORUM YAPİYORSUN KİRGİZSTAN NASİL OLSA OLSUN O TOPRAK BİZİM BENİM KİRGİZLARİN HER BİR ULKE BASHİNAN KİRGİZSTAN GECHİREN OLAYLARİ GECHİRMİSHTİR KİRGİZSTAN HENUZ GENCH BAGİMSİZLİGİNİ ALDİGİNA 20 YİL OLDU İNSH GELİSHEJEK CHUNKU KİRGİZSTANİ SEVEN VAR......... KORUYAN GENCHLER VAAAAAAAARRRRRR

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    ben mehmet yakında kırgızistana gidicem çok merak ediyorum insan atalarının yaşadığı yerlere gitmeli diye düşünüyorum evet benimde oraf-da bir arkadaşım var oşhda önümüzdeki ay oradayım

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    maraba arkadaşlar siz kötü düşünenler iç savaş neden çıktı çünkü bir sorun vardı siz kırgıstana gidiginizde durup durup dövmezler sadece onlar hırçından böyle yapıyorlar korkmayın allah sizi korursun diyorum. bu sadece bazı şehirlerde yaşanmaktadı mesele türislerin ziyaret etikleri yere gidin orda her yer yem yeşil inanılmaz bir yer narın diye bir şehir ordan sorun size jer göçkü diye bir yeri sorun onlar zize gösterir

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    arkadaslar evet kırgısıztanta rusvet olayı var ama o yre getırmemek lazım uzulerek kırgıstan ıcın yazan arkadasların çogu promlemlerı olan orada goze batan ısler yapan çok hoplayan zıplayan arkadaslar olsa gerek yoldanda cvırseler evrakların tamamsa sabaha kadarda gezsen kımse bırsey demez ama orada bızde oldugu gıbı bır kırgız vatandası gıbı olamazsın bunuda nerede hıssedersın polıslık ısın olursa yada gece 3 4lerde gece sarhoso rasgelır veya yıne gec saatlerde kırgız kızını alenen koluna takarsan problem olabılır buda dogaldır o ıslr turkıyedede olsa kıskanırsn sen yolcuusun o hancı ama gercek manadada kırgız kızıyla yuruyorsan kıymetınıde bılırler sımdı sıkıntı bızım vatandasımızın turkıyede akrabasının bıle hos gormedıgı hareketlerı bu ulkede yapıyorlar yoksa kendını bılen adama orda problem olacagını sanmıyorum ben 7 yıl orada yasadım ve restaurant ve dısko calıstırdım hem bıskekte son olayların oldugu osta ve yenı geldım os tan bu olaylarda kendı ıc meselelerı yabancıya karsı degıl kısasında tavsıyelerımı kulak ardı etmez ısenız cok guzel ınsanları olan fakır dogası harıka olan ozgur ısıne bakan ınsanlarında yatırım yapabılecegı gorulmeye deger bır yer bıskek korkmadan guvenerek gıdebılırsınız

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    benim 2.eşim kırgız oradaki yaşamla alakalı olumsuzlukların çogu doru bilgi biliyorum fakat biz türklere ata yurdumuzu ziyaret etmeye hiç bir şey engel olamaz o insanlar yıllarca ruslar tarafından asimile edilmeye çalışılmış biz gitmezsek başkaları gider hayır biz gitmeliyiz evlenmeliyiz onlarla her anlamda özünde iyi insanlar ama şartlar biraz farklılaştırmış ben bütün çekik gözlü türk ırklarını seviyorum.uğur hızarcı 5366018642

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    KIRGIZİSTAN,MI AMAN UZAK DURSUN BENDE BİR KIRGIZLA EVLİYİM AMA LANET OLSUN İNANMAZSANIZ GİDİN GÖRÜN HELE POLİSLERİ TAM Bİ RÜŞVET CANLISI DAHA DÜNYADA GİDECEĞİM SON ÜLKE BURASI

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    benım esım kırgız kırgız halkı en onem verdıgı sözdür tutamayacagınız sözleri asla söylemeyın

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    ben bu sene tarih okumaya gidicem oraya kırgızistan türkiye manas üniversitesine

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    ben orada tarih okudum sizin kadar da ben yaşadım orada arkadaşlar türkiye yi sadece alfabe konusunda özledim unutmayın ki orası ata vatan dır türk ırkının doğduğu yerdir siz ipsiz sapsız olursanız tabi ki barınamazsınız kızlar gerçekten çok güzel hele birisi var kii allah onu bana bağışlasın

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    havasi çok guzel daglar dereler kizler çok guzel ateşli istedigin herşeyi bulursunuz 100\100 eminim şehrlar guzel herşey uçuz insanler sicak kanli

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    slm ben turkiyeden kaan deniz kırgısıztan insanları cok sevdim sıcak insanlar bir gün ziyaret ederim

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    kırgızınsanları kdae sıcak ve yakın ınsan gormedım.rusyada cok karsılastım hatta kız arkadasımda kırgız bır gun kırgızıstana gıdecegım

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    Kırgızistan hakkında kötü şeyler yazanlar ilk önce siz kendinize bir çeki düzen verin. Tabi her gün disko, klub, her gün kırgız kızıyla yatıyorsan gerçekten durumunuz kötü olur. Ben kırgızım. Keşke bir kırgız kızıyla seni beraber görseydim fena yapardım. Burası öyledir, böyledir, gelmeyin, diyorsunuz. Ne bu ya böyle. İnsaflı olun. Suyunu içtiniz, ekmeğini yediniz. İnsanlık dışı davranmayın.

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    ben orda 4 yıl yasadım aklı olan gıtmesım . vermedıgım rusvet kalmadı . orda cok kotu bır ortam var . bu sıtede gelın dıye cagıran ınsanlar orda dıkolardan cluplerden cıkmayan ınsandır . kımse aldanıpta gıtmesın onceden cok ucuzdu ama sımdı dehset pahalı . benden kardes tavsıyesı ne olur gıtmeyın . ben yandım sız yanmayın .

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    özelikle kızları güzel talasta kaldım inş bidaha gitmek nasip olur

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    oatmos feri yaşamak istiyorum kırgızitanda bir ay tatil yapacam görüşlerinizi okudum olumlu veya olumsuz cevaplar aldım yinede deniyecegim teşekürler ormancı

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    osa gelmeyin,pisman olursunuz!her taraf berbat!burda istedigin seyleri yapamazsin!aksam disari cıkamazsiniz!birisi satassa,suclu sizsiniz!buranın polisi kendi milletini tutuyor!hepsi rusvetci,en iyi gelmeyin!sorular icin msn bu: sametizm54@hotmail.com AEO

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    tarihin malesef dili olmadigi icin onune gelen tarihi karalarcasina konusuyor/gardasim ne zamandaN BERI ASLINIZI UNUTTUNUZ /bizler bu cografyada TALAS sehrinde musluman olduk kursad buradaki TANRI daglarindan 40 yigidiyle CIN e akin etti.ergenekonu unutan kursadi unutan en onemlisi muslumanlikla sereflendigi topraklari unutanlar ve karahanlilarin baskentinin burada MUNARA da oldugunu bilmeyenler. Kutlu kitap KUTADGU BBILIGin yazildigi cografyadan haberi olmayanlar ne hakla agzini acip bu torpaklar icin konusurlar bilmem .ama unutmayinki bu topraklarada bir zamanlar ABDULKERIM SALTUK BUGRALAR bir zamanlar DEDEM korkut bir zamanlarda ALPARSLANLAR atlarini suladilar issik golden.simdi ne hakla ata yurdunu gormeye gelmek isteyenlere engel olunur anlamiyor, onlari kiniyorum/Gonul dostlari eger bu ata yurt topraklari icin gonul baginiz varsa ata yurt gonul baglarina bir camcak kimiz ile karsilik verir.yok gonulden baska bag kurmaya gelenler (sozum batililasmis fikirli insanlaradir) varsa tanri dagi yuceligini gosterip bagrinda boguyor onlari/niyetiniz salih dusuncemiz salih olunca Tanri dagi koskacaman yurekle karsimiza cikiyor altimizda kisrak elimizde kisrak sutuyle karsiliyor bizi/Tum turk islam alemi gencleri icin sesleniyorum. gonlunde HALA silinmezis olan TURKluk askina TURK ISLAM askina sesleniyorum. gezmek icin degil ziyaret etmek icin daha ne beklersiniz. ALLAHA EMANET OLUN/.

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    slm ben türkiyeden yusuf annem ve babam orada olduğu içn ben ALLAH nasip kısmet ederse ben de birdaha ki ay gideceğim çok merak ediyorum inşallah tahmin ettiğim gibidir... :D:D:D

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    galiba bu arkadaslar baska bır memlekette yasıyorlar baskarına da sebep olmayın lütfen jaguya katılıyorum sakıııııııın gelmeyiiiiiiiin pişman olursunuz ben de gitmeden sizler gibi düşünüyordum

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    slm ben merve 2 yıldır kırgzstn oşda yaşiyorum burası çok güzl havası suyu insanın içini açıyor ve çok da yeşillk herkese tavsiye ederim her ne kadar bir çok ön yargyla gelsem de gelince gördüklerim önyargılarımı silip attı gelip görüp gezmeye değer burası

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    Merhaba bende kırgızistan ı ziyaret edecegim mutlaka

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    kırgızistan bizim kardeş milletimiz onların yanındayız

  • misafir Avatar
    misafir - 4 yıl önce
    osh şehrinde buyudum ben orasida çok gözal Sulaymn dasi tarihiy şair BABUR DAN KALAN BEYAZ EV VAR

  • BayanPonçik Avatar
    BayanPonçik - 1 ay önce
    🇰🇬💙🇹🇷

Gürüş/yorum alanı gerekli.
Markdown kodları kullanılabilir.

Kırgızistan ilgili konular

  • China

    Çin Halk Cumhuriyeti (Kısaca: ÇHC) (Çince: 中华人民共和国 , Hanyu Pinyin: Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó), bir Uzakdoğu ülkesi. Kuzeyi
  • Ixodes

    ''Ixodes'', yaz kenesigiller (Ixodidae) familyasından tipik kene cinsidir.
  • Türkçe

    Türkçe, diğer Türk dilleriyle birlikte Altay dil ailesinin bir kolunu oluşturur. Bu ailenin diğer üyeleri Moğolca, Mançu-Tunguzca ve Korecedi
  • Kyrgyzstan

    Kırgızistan (Kırgız Türkçesi: Кыргызстан, Kırgızstan; Rusça: Киргизия, Kirgiziya; UFA: /ˈkəːgɪztan/), Orta Asya'da bir
  • Kırgızistan

    Kırgızistan (Kırgız Türkçesi: Кыргызстан, ''Kırgızstan''; Rusça: Киргизия, ''Kirgiziya''; UFA: /ˈkəːgɪztan/), Orta Asya
  • Kırım Tatarca

    Kırım Tatarcası, Kırım Türkçesi ya da Kırımca (Qırımtatarca, Qırımca), Türk dillerinin Kıpçak koluna ait bir dildir. Ancak bazı Oğuz
  • PRC

    Çin Halk Cumhuriyeti (Kısaca: ÇHC) (Çince: 中华人民共和国 , Hanyu Pinyin: Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó), bir Uzakdoğu ülkesi. Kuzeyi
  • People's Republic of China

    Çin Halk Cumhuriyeti (Kısaca: ÇHC) (Çince: 中华人民共和国 , Hanyu Pinyin: Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó), bir Uzakdoğu ülkesi. Kuzeyi
  • Tajikistan

    Tacikistan (Tacikçe: Тоҷикистон, Tocikiston), resmî adıyla Tacikistan Cumhuriyeti, (Tacikçe: Ҷумҳурии Тоҷикистон) Orta
  • Turkmenistan

    Türkmenistan, resmî adıyla Türkmenistan Cumhuriyeti, 1991'de Sovyetler Birliği'nin dağılışından sonra bağımsızlığını kazanan Orta Asy
Kırgızistan
Kırgızistan