Laz alfabesi

Lazcada, Lazuri Alboni/ლაზური ალბონი olarak adlandırılan alfabenin dili yakın zamana kadar yazılı durumda değildi. Ancak 1920`li yıllardan itibaren Lazcayı yazılı bir dil haline getirme çabaları görülmeye başlandı.

Laz alfabesi

} thumb|200px|Abhazya'da basılmış bir Lazca gazete "Mç'it'a Murutsxi " Lazcada, Lazuri Alboni/ლაზური ალბონი olarak adlandırılan alfabenin dili yakın zamana kadar yazılı durumda değildi. Ancak 1920`li yıllardan itibaren Lazca`yı yazılı bir dil haline getirme çabaları görülmeye başlandı. Prof.Niko Maar`dan öğrendiğimize göre ikinci Abdül Hamit döneminde bu alanda çalışmalar yapan Hopalı Faik Efendi baskılara maruz kaldı; ailesi ile birlikte sürüldü; çalışmalarına el konuldu. Lazca`nın yazılı bir dil haline getirilmesi çabalarında en önemli pay İskender 3'it'aşi ye aittir. İskender 3'it'aşi, 1920`li yıllarda SSCB`de, Latin kökenli bir Laz Alfabe`si hazırladı. O dönemde SSCB`de açılan Laz okullarında bu alfabe ile Laz çocuklarına, Lazca eğitim verildi. Ayrıca İskender 3'it'aşi, Latin harflerini temel alarak kendi hazırladığı bu alfabe ile birçok Lazca kitap yazdı. İskender 3'it'aşi, Lazca`nın yazılı bir dil haline getirilmesi için gösterdiği çabalardan ötürü 1938`lerde öldürüldü. Fahri Lazoğlu(Kahraman) tarafından Latin harflerine dayalı olarak hazırlanan Lazuri Alboni, 1984 yılında kamuoyuna duyuruldu. Fahri Lazoğlu, Laz Alfabesi oluşturma çalışmalarına 1970`li yıllarda başlamıştı. Lazoğlu Alfabesi, ilk kez Almanya`da bir grup Laz tarafından LAZEBURA isimli dergide yayınlanmış, ayrıca Kafkasoloji kongrelerine sunulmuştur. 35 harf`li Laz Alfabesi (Lazuri Alboni) 1993 yılında OGNİ dergisinde yayınlanarak, Türkiye Lazları içinde Laz diline ilgi duyanlar tarafından da kullanılmaya başlandı. Bunun yanında Gürcistan'da yaşayan Lazlar, Gürcü alfabesini de kullanmaktadırlar. } | Q | Q |---- | L | L | M | M |---- | N | N | O | O |---- | P | P | P' | P' |---- | R | R | S | S |---- | Ş | Ş | T | T |---- | T' | Ť | U | U |---- | V | V | Y | Y |---- | Z | Z | Z' | Ž |---- | Ts / 3 | } | Tz / 3' | } |}

Kaynaklar

Vikipedi

Yanıtlar