Osmanlı Saray Mutfağı, Matbah-ı í‚mire, Osmanlı Devletinde saray mutfağına verilen isim.

Osmanlı Saray Mutfağı

Osmanlı Saray Mutfağı, Matbah-ı í‚mire, Osmanlı Devletinde saray mutfağına verilen isim.

Topkapı Sarayı`nın inşa edildiği Fatih devrinden itibaren yemekler Matbah-ı Amire adı verilen mutfaklarda pişirilmekteydi.

Matbah-ı Amire saray halkınin yemeklerinin yapıldığı büyük ve padişahın özel yemeklerinin pişirildiği küçük olmak üzere iki kısımdı.

Sarayda mutfak işlerine bakan memura Hacegan rütbesinde olur ve Matbah-ı Amire Emini adı verilirdi. Matbah-ı í‚mire Emini, mutfak ihtiyaçlarını karşılayan, masraf ve gider defterlerini tutan ve baş muhasebeye karşı sorumlu bulunan kişiydi.

Osmanlı sarayının 19. yüzyılda tanıklık ettiği tarihsel süreçlere paralel olarak mutfak teşkilatı ve harcamalarında da değişiklikler meydana gelmiştir. Tanzimat döneminde sarayın tüm mutfak harcamaları ortalama 400-500 bin kuruş arasında tespit edilirken, daha sonraki süreçte özellikle de II. Meşrutiyet`ten itibaren (1909) sarayla ilgili her konuda olduğu gibi gıda masraflarında da önemli kısıtlamalara gidilmiştir. Bu dönemde saray mutfaklarında tabldot sistemine (standart mönü) geçilerek bu masraf kaleminden tasarruf edilmesi amaçlanmıştır. Arşivlerimzdeki belgelere göre bu dönemde Osmanlı saray mutfaklarında günlük olarak pişirilen yemekler şöyledir:

Çorba, Tavuk, Pilav, Mevsim Sebzesi, Börek, Tatlı, Muhallebi, Soğukluk, Süt, Haftalık Tatlı (Perşembe, Pazartesi), Haftada iki defa balık, Ekşi takımı (Tabak ve Tepsi)





}

Kaynaklar

Vikipedi

İlgili konuları ara

Yanıtlar