Standart Model

Standard Model, atomun yapıtaşları ile bunlar arasındaki etkileşimleri parçacıklar modeli ile açıklamaya çalışan bir fizik teorisidir.

Standard Model, atomun yapıtaşları ile bunlar arasındaki etkileşimleri parçacıklar modeli ile açıklamaya çalışan bir fizik teorisidir.

Atomlar parçacık hızlandırıcılarında hızlandırılıp çarpıştırılarak ne gibi daha küçük parçacıklara ayrıldıkları gözlenmekte, bu gözlemlerden yapıtaşlarına ilişkin matematiksel formüller üretilmekte, bu formüllerden çıkarım yolu ile daha başka alt parçacıklar olduğu tahmin edilip daha da büyük ve güçlü hızlandırıcılar inşa edilmeye çalışılmaktadır.

Standard model birçok eksiklik ve yetersizliğe sahip olduğu halde bugun en iyi anlaşılabilen ve teorik olarak öne sürdüğü parçacıkların zamanla keşfedilmiş olması sayesinde önemini yitirmeyen bir modeldir.

Yapısı



Araştırma sonuçlarına göre bugun 12 temel yapıtaşı ve 4 temel kuvvet taşıyıcı bilinmektedir. Ne var ki bu 12 temel yapıtaşının yüzlerce alt yapıtaşı ve onların da binlerce daha alt yapıtaşı keşfedilmiş ve bunun nereye kadar gidebileceği hala tartışılmaktadır.

Standard Model'de yapıtaşları Lepton ve Quark lar olarak iki ana gruba ayrılır. Quark'lar atomun çekirdeğini (proton, nötron) oluşturan yapıtaşları, Lepton'lar ise atomun kabuğunu (elektron)oluşturan yapıtaşlarıdır.

  1. Quark'ların 6 ana elemanı
* u up (üst)
* d down (alt)
* c charm (çekici)
* s strange (tuhaf)
* t top (tavan)
* b bottom (taban)
olarak adlandırılmaktadır.

  1. Lepton'ların 6 ana elemanı
* e electron
* m muon
* T tau
* Ve electron-neutrino
* Vm muon-neutrino
* Vt tau-neutino
olarak adlandırılmaktadır.

4 kuvvet taşıyıcı ise
* y Photon
* g Gluon
* Z Z boson
* W W boson


Photon, elektro-manyetik denen enerjilerin taşıyıcısıdır. Günlük hayatta iç içe yaşadığımız: Isı, Işık, Radyo-TV sinyalleri, Mikrodalga sinyalleri, X-ışınları, Gamma ışınları ve bunlara benzer enerji yayılımlarını taşımakla yükümlüdür.

Gluon, atom çekirdeğindeki Quark'ları bir ada tutan "Kuvvetli Çekirdek Etkileşimi" adı verilen en guçlü ana kuvvetten sorumlu tutulmaktadır.

Z ve W boson'lar ise "Zayıf Çekirdek Etkileşimi" adı verilen ana kuvvetin taşınmasından sorumludur.

Bunlar dışında Standard Modelin öngördüğü fakat bugüne dek bulunamamış parçacıklar vardır. Bunlardan biri Kütleçekim ana kuvvetinin taşıyıcısı varsayılan Graviton'dur. Bir diğeri de maddeye ve atomlara Kütle verdiği düşünülen Higgs parçacığıdır. Bilimciler özellikle Higgs parçacığına takmış durumdalar ve İsviçre CERN'de dünyanın en büyük ve güçlü parçacık hızlandırıcı-çarpıştırıcısını inşa etmektedirler.

Kaynaklar

* Vikipedi

İlgili konuları ara


Görüşler

Bu konuda henüz görüş yazılmamış.
Gürüş/yorum alanı gerekli.
Markdown kodları kullanılabilir.

Standart Model ilgili konular

  • Kristallografi

    Kristalografi mineralojinin bir dalı olup, minerallerin şekillerini ve iç yapılarını inceler. X ışınları ile yapılan yapi incelemelerinde,
  • Radyasyon

    Radyasyon, elektromanyetik dalgalar veya parçacıklar biçimindeki enerji emisyonu (yayımı) ya da aktarımıdır. Bilindiği gibi maddenin temel ya
  • Elektromanyetik dalga

    Elektromanyetik Dalga Alm. Elektromanyetische Welle (f), Fr. Onde (f) électromagnétique, İng. Electromanyetic wave. Elektrik ve manyetik alan tesir
  • Kristalografi

    Kristalografi mineralojinin bir dalı olup, minerallerin şekillerini ve iç yapılarını inceler. X ışınları ile yapılan yapi incelemelerinde,
  • Röntgen ışınları

    Röntgen Işınları Işığa benzeyen fakat gözle görülmeyen, oldukça delici özellikli bir radyasyon (şua). Röntgen ışınlarına X ışını
  • Kozmik ışınlar

    Kozmik Işınlar Çok yüksek eneriye sahip gök ışınları, 1911’de AvustralyalıV.F.Hess tarafından, dünyanın dışardan gelen ışınlarla b
  • Astronominin yöntemleri

    Astronomi araştırmaları, öbür deneysel bilimlerle karşılaştırılamayacak kadar büyük kısıtlamalarla karşı karşıyadır. Göktaşları,
  • Fayans Kanunu

    Fayans Kanunu (Soddy-Fajans) Kendiliğinden Alfa, Beta ve Gamma ışınları yayan radyoaktif cisimlerin, atom numarasının değişmesi ile ilgili
  • Işınlar

    Işınlar Alm. Strahl (m), Fr. rayon (m), İng. rays. Işık kaynaklarından çıkan hayali ışık çizgileri. Homojen bir ortamda doğrusal bir yol
  • Standart model

    Standard Model, atomun yapıtaşları ile bunlar arasındaki etkileşimleri parçacıklar modeli ile açıklamaya çalışan bir fizik teorisidir.
Standart Model
Standart model