Tamamlayıcılık (moleküler Biyoloji)

tamamlayıcılık, veya komplementerlik, iki molekülün birbiriyle temas ettikleri yüzeylerindeki şekillerin uyumu sayesinde birbirlerine sıkı bir şekilde bağlanarak bir bütün oluşturma özellikleridir. Tamamlayıcılık, nükleik asitler ve birbirine bağlanan protein-ligand ikilileri için kullanılır. Tamamlayıcılık ayrıca, birbirini tamamlayan nükleik asitlerin dizileri için de kullanılır.

tamamlayıcılık, veya komplementerlik, iki molekülün birbiriyle temas ettikleri yüzeylerindeki şekillerin uyumu sayesinde birbirlerine sıkı bir şekilde bağlanarak bir bütün oluşturma özellikleridir. Tamamlayıcılık, nükleik asitler ve birbirine bağlanan protein-ligand ikilileri için kullanılır. Tamamlayıcılık ayrıca, birbirini tamamlayan nükleik asitlerin dizileri için de kullanılır. Nükleik asitler Moleküler biyolojide tamamlayıcılık DNA ve RNA gibi çift iplikli olabilen nükleik asitlerin, ayrıca DNA:RNA ikililerinin bir özelliğidir. Bu iki iplik birbiri ile baz çifti oluşturabilirse bunların tamamlayıcı olduğu söylenir. İplikleri bir arada tutan baz çiftlerinin her biri iki veya üç hidrojen bağı ile birbirlerine bağlıdır. DNA ve RNA'da bulunan bazların her birinin tek bir tamamlayıcısı olduğu için bir iplikten yararlanarak onun tamamlayıcı ipliğini inşa etmek mümkündür. DNA ikileşmesi için bu esastır. Ters transkriptaz enzimi kullanılarak RNA molekülünden tamamlayıcı DNA sentezlenebilir.

Nükleik asit dizileri

Kimyasal anlamda tamamlayıcılığın yanı sıra, bu ipliklerin baz dizilerinin de tamamlayıcı olduğu söylenebilir. Örneğin, A G T C A T G dizisinin tamamlayıcısı: T C A G T A C Nükleotitlerin birbirine bağlanması yönlüdür, yani bir dizi ile onun tersten okunuşu kimyasal olarak aynı değildir. İki iplikli bir nükleik asitte bir iplik öbürünün tersi yönünde akar. Bu yüzden dizilerin tamamlarken tersini de almak gerekir. Yukarıda verilen örneğin yazılış yönü göz önüne alınırsa, 5'-A G T C A T G-3' dizisinin ters tamamlayıcısı 5'-C A T G A C T-3' olarak yazılır. Protein-ligand bağlanması Bir antikor bir antijene bağlandığında, antijenin bağlanma yüzeyi antikorunkini tamamlayıcı bir şekle sahiptir. Yani, bir taraftaki çıkıntılar öbür taraftaki girintilere oturarak geniş bir temas yüzeyi oluşturur. Hidrofobik ve van der Waals bağları kısa mesafeler üzerinden etki ederek tamamlayıcı şekilli iki yüzeyi birbirine bağlar. Ayrıca, yüklü gruplar arasındaki elektrostatik etkileşimler ve hidrojen bağları da bu bağlanmayı güçlendirirler. Antikorun antijene bağlanma bölgelerine "tamamlayıcılık belirleme bölgeleri" (İng., Complementarity Determining Regions) denir. Enzimlerin substratlarının tanımasında da şekil tamamlayıcılığı rol oynar. Pekçok substrat atomu ile pekçok enzim atomu ile temas ettiği zaman Van der Waals göçlerinin bağlanmaya önemli bir katkısı olur. Ancak enzimlerin yapısı esnektir, bazı enzimlerin aktif merkezinin şeklindeki tamamlayıcılık, substrat ile değil, onun geçiş halindeki şekli iledir. Ayrıca bakınız * Baz çifti * Enzim#Özgüllük * Moleküler tamamlayıcılık

Kaynaklar

Vikipedi

Görüşler

Bu konuda henüz görüş yazılmamış.
Gürüş/yorum alanı gerekli.
Markdown kodları kullanılabilir.

Tamamlayıcılık (moleküler Biyoloji) ilgili konular

  • Moleküler Biyoloji

    Moleküler Biyoloji, canlılardaki olayları moleküler seviyede tetkik eden biyoloji dalı. Moleküler biyoloji son yıllarda ehemmiyet kazanan genet
  • Molekuler biyoloji

    Moleküler biyoloji, canlılardaki olayları moleküler seviyede tetkik eden biyoloji dalıdır. Moleküler biyoloji son yıllarda önem kazanan genet
  • Moleküler biyoloji tarihi

    Moleküler biyolojideki ilk gelişmeler, hızlı çoğalan ve kullanışlı bakteri (E. coli ) ve virüslerin incelenmeleriyle elde edilmiştir.
  • Moleküler biyolojinin tarihçesi

    Moleküler biyolojideki ilk gelişmeler, hızlı çoğalan ve kullanışlı bakteri (E. coli ) ve virüslerin incelenmeleriyle elde edilmiştir.
  • Moleküler genetik

    Moleküler genetik, canlıların kalıtım materyali olan genlerin yapılarını ve işlevlerini moleküler düzeyde inceleyen bir genetik altdalıdı
  • Moleküler genetik tarihi

    Moleküler biyolojideki ilk gelişmeler, hızlı çoğalan ve kullanışlı bakteri (E. coli ) ve virüslerin incelenmeleriyle elde edilmiştir.
  • Lusiferaz

    Lusiferaz, biyolüminesansta rol oynayan oksidatif enzimlerin genel adıdır. Photinus pyralis adlı ateş böceğinin kuyruğunda bulunan ateşböce
  • İlknur Melis Durası

    İlknur Melis Durası (d. 10.12.1989) moleküler biyoloji ve genetik mühendisi, model, aktris.
Tamamlayıcılık (moleküler Biyoloji)
Tamamlayıcılık (moleküler biyoloji)