Uluru

Uluru (UFA: /uluɻu/) Ayers Rock olarak da bilinir, Avustralya çöl bölgesinde kumtaşından oluşan bir kaya formasyonu.

Uluru

Ulu<u>r</u>u (UFA: /uluÉ»u/) Ayers Rock olarak da bilinir, Avustralya çöl bölgesinde kumtaşından oluşan bir kaya formasyonu. Ulu<u>r</u>u-Kata Tju<u>t</u>a Milli Parkı`nın içinde bulunur. Alice Springs`in yaklaşık 340 km güneybatısında Northern Territory`dedir.

Ulu<u>r</u>u adı , Ananguların (lokal yerleşmiş Aborjinler) Pitjantjatjara dilinden gelir. Bu, derinlemesine bir anlamı olmayan yer tanımlamasıdır.

Coğrafya

Ulu<u>r</u>u yaklaşık 3,4 km uzunlukta, 2 km`yi bulan genişliktedir ve çevresi 10 kilometredir. Zirve deniz seviyesinden 869 metre yüksekte olup, Orta Avustralya`nın zemini üzerinde 350 metre yükselir. Bir kenarı oval üçgen şeklindedir.

Ulu<u>r</u>u, Ulu<u>r</u>u-Kata Tju<u>t</u>a Milli Parkı içinde, Alice Springs`in yaklaşık 390 km güneybatısındaki Yulara yerleşim merkezinin yakınındadır. 1336&nbsp;km² büyüklüğündeki milli park, Ulu<u>r</u>u`nun yanında, buraya komşu Kata Tju<u>t</u>a`yı da kapsar ve UNESCO tarafından, ``Dünya Kültür`` ve ``Dünya Doğa Mirası`` olarak ilan edilmiştir. thumb|300px| Ulu<u>r</u>u havadan resmi

Jeoloji ve oluşum

Ulu<u>r</u>u komşusu Kata Tju<u>t</u>a ile beraber yaklaşık 600 Milyon yıl önce oluşmuştur. Çakıl birikinti ve çamur, bir arazi çöküntüsünde toplanmış ve yüksek basınçta yoğurulmuştur. Bu yoğrultunun bir kısmı depremlerlerin akabinde tekrar yüzeye çıkmıştır. Ulu<u>r</u>u`nun arka tarafında, Aborjinler tarafından kutsal olarak kabul edilen su havzaları bulunur. Ulu<u>r</u>u, o zamandan beri sürekli bir şekilde havanın bozucu etkisine maruz kalan, paslı kırmızı renkte arkose-kumtaşından (arkose: kırmızı bir kayaç) oluşmuştur. Rengi, yüksek oranda demir içermesinden ileri gelir.

Ulu<u>r</u>u, yaygın görüşün aksine, aslında ``monolit`` olmayıp, ayrıca Kata Tju<u>t</u>a`yı da kapsayan ve büyük kısmı yer altındaki bir kaya formasyonunun sadece bir parçasıdır. Formasyonun 5 km kalınlığa ve 100 km genişliğe sahip olduğu tahmin edilir. Buna karşın, bu bünye içinde hesap edilen Mount Conner ise artık bu oluşuma dahil değildir. Ulu<u>r</u>u`nun dünyanın en büyük monoliti olması iddiası böylece her iki bağlamda yanlıştır. Birincisi Ulu<u>r</u>u monolit değilidir, diğer yandan aynı şekilde Avustralya`da bulunan Mt. Augustus, Ulu<u>r</u>u`dan büyük olup, bu iddiayi kendi adına taşır.

Tarihçe

Ulu<u>r</u>u, 1873 `te Avrupalı kaşif William Gosse tarafından a€žAyers Rock“ olarak (Güney Avustralya`nın o zamanki başbakanı Sir Henry Ayers adıyla) adlandırır. Ulu<u>r</u>u bölgesinde Anangular yaşar.

Dış bağlantılar

}

Kaynakça

  • } (Kısmi)


Kaynaklar

Vikipedi

İlgili konuları ara

Yanıtlar