Bilge Tonyukuk

Kısaca: Bilge Tonyukuk Adı bilinen ilk Türk yazar, tarihçi ve büyük devlet adamı. Milattan sonra 8. asırda Göktürkler devrinde yaşamış İlteriş (Kutluk) Kağan, Kapagan Kağan, Bögü Han ile Bilge Kağana baş vezirlik yapmış, bazı savaşlarda başkomutan olarak vazife görmüştür. ...devamı ☟

Bilge Tonyukuk Adı bilinen ilk Türk yazar, tarihçi ve büyük devlet adamı. Milattan sonra 8. asırda Göktürkler devrinde yaşamış İlteriş Kağan (Kutluk), Kapagan Kağan, Bögü Han ile Bilge Kağana baş vezirlik yapmış, bazı savaşlarda başkomutan olarak vazife görmüştür.

Kendi adına dikilen abideye yazdırdıklarından anlaşıldığına göre; Çin’de doğmuş, Çin esaretinden İlteriş (Kutluk ) Kağanla birlikte kurtularak Türklerin Çin esaretinden kurtuluş savaşını idare etmiş, gençlik yıllarında ataklık ve cesaretiyle, yaşlılığında da tecrübe ve bilgisi ile devletine hizmet vermiştir. Damadı Bilge Kağanın Türk milletini yerleştirmek ve Budist tapınakları açmak gibi fikirlerini reddetmiştir. Bu sebeple milleti her an at sırtında harbe hazır tutmuş ve Türklüğün İslamiyete girmesine zemin hazırlamıştır. Politikayı iyi bilen, halk ruhunu derinlemesine kavramış olan bu meşhur Göktürk vezirinin kendi adına M.S. 720-725 yıllarında dikilen kitabesi, Moğolistan’ın Bayın Çoktu mevkiindedir.

Sade ve sanatsız bir dille yazılan bu kitabede; Çin esaretinin çilesinden, Çinlilerin hile ve zulümlerinden bahsedilerek halka öğütler verilir. Bazı bölümlerde de kendi hayatından bahisler vardır.

Bilge Tonyukuk kitabesinden:

“Tanrı yarlıgadığı için Türk milleti içinde silahlı düşmanı gezdirmedim. Damgalı atı koşturmadım. İlteriş Kağan çalışmasaydı ona uyarak ben kendim çalışmasaydım, il de millet de yok olacaktı. Çalıştığı, çalıştığım için il, il oldu. Millet de millet oldu. Kendim artık kocadım... Şimdi Türk Bilge Kağan, Türk müstakil milletini, Oğuz milletini iyi idare ederek tahtında oturuyor."

Ayrıca Bakınız

*Türk Devlet ve Siyaset Adamları*Sadrazamlar *Müslüman Türk devletleri

Bu konuda henüz görüş yok.
Görüş/mesaj gerekli.
Markdown kullanılabilir.

Bilge Tonyukuk Resimleri

Tonyukuk
7 ay önce

Tonyukuk, (Eski Türkçe: , Çince: 暾欲谷; Pinyin: tūnyùgǔ, Wade-Giles:, T'un-yü-ku, tam: Bilge Tonyukuk Boyla Bağa Tarkan, Çince adı: Ashide Yuan-zhen, 阿史徳元珍;...

Tonyukuk, 724, Bilge Kağan, Göktürk, Tarih, Taslak
Tonyukuk Yazıtı
7 ay önce

savaşlar, Bilge Tonyukuk'un Türk milleti için verdiği mücadeleler göze çarpmaktadır. Türk tarihinin en eski yazılı belgelerinden olan Tonyukuk yazıtları...

Tonyukuk Yazıtı, 725, Bilge Kağan, Bilge Kağan Yazıtı, Göktürkçe, Kül Tigin Yazıtı, Tonyukuk, Kapagan Kağan, İlteriş Kağan
Bilge Kağan
7 ay önce

Bilge Kağan (Eski Türkçe: , Bilge qaγan, 毗伽可汗, Pinyin: píjiā kěhàn, Wade-Giles: p'i-chia k'o-han, resmî unvan: , Tengriteg Тengride bolmuş Türk Bilge...

Göktürkler, Kül Tigin, Türkler, Türk, Göktürk Yazıtları, Kül Tigin Yazıtı, Türkçe
Bilge Kağan Yazıtı
7 ay önce

silinti Bilge Kağan Kitabesinde çok fazladır. Bu abidenin etrafında yine türbe enkazı, heykeller ve balballar bulunmaktadır. Kül Tigin Yazıtı Tonyukuk Yazıtı...

Bilge Kağan Yazıtı, Bilge Kağan, Göktürk, Kül Tigin Yazıtı, Moğolistan, Tonyukuk Yazıtı, Türkçe, Çince, Tenri Kağan, Yollug Tigin
726
4 yıl önce

Grifo, Charles Martel'in çocuğu (ö. 753) Bilge Tonyukuk, İkinci Göktürk Kağanlığı tarkanı (d. 646) Marcello Tegalliano, Venedik Cumhuriyeti'ne "Doçe" unvanı...

726, 7. yüzyıl, 721, 722, 723, 724, 725, 727, 728, 729, 730
Orhun Yazıtları
7 ay önce

Yazıtı, Bilge Kağan dönemine kadar başkomutanlık ve vezirlik yapmış olan Tonyukuk dikmiştir. Metnin yazarı da yine Tonyukuk'tur. Kül Tigin ve Bilge Kağan...

Orhun yazıtları, Orhun yazıtları
Kapgan Kağan
7 ay önce

düzenlenmesi görevini Tonyukuk vesayetinde oğlu İnel Kağan ve yeğeni Bilge Kağan devretti. Çin'in 30 akınla vurulduğu 698 yılında Tonyukuk, Bilge Kağan ve İnel...

Kapgan Kağan, Kapgan Kağan
Kül Tigin
7 ay önce

döneminde geri plana itilen Tonyukuk'u ve Alp Eletmiş'i yanına alarak büyük bir temizlik yaptı ve sonunda, tahta ağabeyini oturttu. Bilge Kağan 32 yaşında, Kül...

Kül Tigin, Bilge Kağan, Kişi, Orhun yazıtları, Taslak, İstemi Kağan, Gültekin, Kutlukhan, Göktürkler, Türkler