İbni Haldun

Kısaca: 1332-1406 yılları arasında ya­şamış ünlü İslam tarihçisi ve düşünürü. Temel eseri Mukaddime olan İbni Haldun, bir tarihçi olarak, deneyime, gözleme daya­nan, konusu kültür varlıkları ve toplumsal yaşam olan, toplumun geçimini, kültür aşa­malarını, iç yapısını, geçirdiği değişim ve dönemleri inceleyen bilim olarak tanımladı­ğı tarih biliminde, önemli bir kilometre taşı oluşturur. ...devamı ☟

İbni Haldun
İbni Haldun

1332-1406 yılları arasında ya­şamış ünlü İslam tarihçisi ve düşünürü. Temel eseri Mukaddime olan İbni Haldun, bir tarihçi olarak, deneyime, gözleme daya­nan, konusu kültür varlıkları ve toplumsal yaşam olan, toplumun geçimini, kültür aşa­malarını, iç yapısını, geçirdiği değişim ve dönemleri inceleyen bilim olarak tanımladı­ğı tarih biliminde, önemli bir kilometre taşı oluşturur.

İnsanın alışkanlıklarının, doğuştan getir­meyip, sonradan kazandıklarının ifadesi ol­duğunu, aynı şekilde toplumların ve kavim­lerin bir karakteri varsa, bu karakterin de onların alışkanlıkları ve kazandıklarının eseri olduğunu ve dolayısıyla, geleneklerin, adetlerin in-san doğasını değiştirdiğini sa­vunan İbni Haldun, toplumu ve uygarlığı in­celemek için, İnsan toplumuna etki eden ol­guların nedenlerini aramak gerektiğini belirtmiştir. Temel ve açıklayıcı ilkeyi İnsan toplumunun şekil değiştirmesinde arayan İbni Haldun, İnsan toplumunun öz oldu­ğunu ve bu özün ilineklerinin türlü toplum kategorilerini meydana getirdiğini öne sür­müştür.

İbni Haldun’a göre, 1- Bilimler ve sanatlar İnsanı hayvanlardan ayıran en temel özellik­lerdir. 2- İnsanların tek başlarına varolamama ve dolayısıyla birlikte yaşama ihtiyaçlarından, devlet ve hükümdarlık doğmuştur. 3- Mekanik sanatlar, gıdayı bölme zorunluluğunun sonu­cudur. 4- Topluma bağlılıktan işbirliği zorunlu­luğu doğmuştur. Toplumsal yaşam, işte bu du­rumun bir sonucudur.

İnsan, İbni Haldun’a göre, yaşadığı toplum içinde birçok alışkanlık kazanır. Bunlar, onun genel niteliklerini yaratır. Başka bir deyişle, İnsanın özü, kazandığı alışkanlıklara bağlı olarak biçimlenir. İbni Haldun’un, sosyoloji alanında deneyime dayanan, İnsan doğasının sonradan kazanılmış olduğunu dile getiren bu görüşü dü­şünce tarihinde oldukça özgün sayılabilecek bir görüştür. O, toplumun temelinde olduğunu söylediği dayanışmayı üçe ayırır. Buna göre, göçebelerde birliği sağlayan temel ilke olan kan bağı, kentlerde toplumsal bağlılık şeklinde ortaya çıkar. Buna karşın İnsanlar arasında, daha çok duygulara dayanan geçici ve köksüz bir dayanışma vardır. Dayanışmanın en geliş­miş şekli, toplumu devlete dayalı bir organizas­yona götürür.

Devletle toplum arasındaki bağ, ona göre, maddeyle form arasındaki ilişkiye benzer. Nasıl ki madde formdan, form da maddeden ayrı olarak varolamazsa, aynı şekilde devlet ve toplumdan birinin olmadığı yerde, diğeri de olamaz. Bundan dolayı, toplumda başla­yan dağılma devlete, devletteki dağılma da topluma yayılır. Devlet, yapısı gereği bir or­ganizmaya benzer; küçük birimlerin bir araya gelişiyle doğar, ilk çocukluk ve genç­lik çağlarını yaşadıktan sonra, olgunluk dö­nemine erişir. Devletin en güçlü dönemini gösteren bu çağdan sonra gelen yaşlılık döne­minde, kaçınılmaz olarak çözülme ve dağıl­ma başlar. İbni Haldun, kökünü tarih, coğraf­ya, iktisat ve psikolojiden alan bu determinist devlet ve tarih görüşünü, tavırlar ya da aşa­malar teorisiyle ifade etmiştir.

Devleti doğuştan çöküşe götüren bu aşa­malar, ona göre beşe ayrılmak durumunda­dır: 1- Toplumsal dayanışmadan doğan zafer tavrı. 2- Yönetimin tek elde toplanması ve do­layısıyla baskıyla belirlenen istibdat tavrı. 3- Toplumun barış ve mutluluk içinde yaşama­sıyla belirlenen ferağ tavrı. 4- Devlet yöneti­mini elinde bulunduranlarda, kurumlar ve ai­lede çözülmenin başladığı, çöküş aşaması. 5- İsraf aşaması.

Bu konuda henüz görüş yok.
Görüş/mesaj gerekli.
Markdown kullanılabilir.

İbn-i Haldun
4 ay önce

Kuramcısı Olarak İbn Haldun (PDF) (2000, Cilt 9, sayı 9), Uludağ Üniversitesi, erişim tarihi: 3 Ekim 2012  H. Emre Bağce, "İbni Haldun’un İdeoloji Kuramı:...

Asabiyye
3 yıl önce

Eylül 2012.  ^ a b c d e Gürkan, Ülker. "Hukuk Sosyolojisi Açısından İbni Haldun" (PDF). Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi (AUHF-1967-24-01-04)...

Süleyman Uludağ
3 ay önce

Esrâru't-Tevhîd/Tevhidin Sırları İbn Haldun Üzerine Araştırmalar, (Satı Husrı) Kelâm İlmi ve İslâm Akâidi Felsefe-Din İlişkileri, (İbni Rüşd) Evliyâ Menkıbeleri,...

Balıkesir Üniversitesi
3 ay önce

Botanik Bah. ve Herb. Arş. Uyg. Mr. Burslu Öğrenciler Arş. Uyg. Mr. İbni Haldun Sos. Polit. Arş. Uyg. Mr. Kariyer Geliştirme Arş. Uyg. Mr. Manevi-Psiko...

Balıkesir üniversitesi, Balıkesir üniversitesi
Hâricîler
3 yıl önce

kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mayıs 2016.  ^ İbn-i Haldun, Kitab El İbar. ^ a b İbn-i Haldun, Berberî Tarihi, Banû İrfan faslı. ^ "History of North...

27 Mayıs
3 ay önce

Genel Başkanlığı'ndaki DYP, eski Demokrat Parti'nin adını aldı. 1332 - İbni Haldun, Arap düşünür ve tarihçi (ö. 1406) 1509 - Pasquale Cicogna, Venedik Cumhuriyeti'nin...

27 Mayıs, 27 Mayıs
Serinhisar
3 ay önce

Türkmenlerinin reisi olan Ali Bey'den çeşitli kaynaklar bahsederler. İbni Haldun'da geçen Ali Bey'in, Denizli emiri ve güney Bizans Uç'u kumandanı olduğunu...

Serinhisar, Denizli, Acıpayam, Denizli, Akköy, Denizli, Babadağ, Denizli, Baklan, Denizli, Bekilli, Denizli, Beyağaç, Denizli, Bozkurt, Denizli, Buldan, Denizli, Denizli, Denizli (il)
Cezayir
3 ay önce

Augustinus Annâbe yakınlarında, Tagaste'de doğmuştur. Tunus'lu olan İbni Haldun, ünlü eseri Mukaddime'yi Cezayir'de yazmıştır. Cezayir müziğinin ülke...

Cezayir, 1962, 2005, 5 Temmuz, Abdelaziz Bouteflika, Adrar, Afrika Birliği, Angola, Annaba, Arap, Arapça