--}}

Ceza

Yasaları bilerek ve isteyerek çiğne­yen, belli bir eylemiyle suç işleyen kişiye uygulanan yaptırım. Başkalarına bir şekil­de, maddi ya da manevi zarar veren, toplu­-ma ve toplumsal hayata zararlı eylemlerde bulunan kişinin, özgürlüğünün elinden alınması, birtakım hakların kısıtlanması ve parasal kayba uğratılması suretiyle yoksunluk içinde bulunması durumu.

Yasaları bilerek ve isteyerek çiğne­yen, belli bir eylemiyle suç işleyen kişiye uygulanan yaptırım. Başkalarına bir şekil­de, maddi ya da manevi zarar veren, toplu­-ma ve toplumsal hayata zararlı eylemlerde bulunan kişinin, özgürlüğünün elinden alınması, birtakım hakların kısıtlanması ve parasal kayba uğratılması suretiyle yoksunluk içinde bulunması durumu.

Bu bağlamda, genelin iyiliği adına konul­muş yasaları ihlal ederek, yasa ya da emirlere karşı gelerek suç işleyen kişiye verilecek cezayı çeşitli şekillerde temellendirmeyi, haklı kılmayı amaçlayan bir dizi öğretiyi belirleyen genel teoriye, ceza teorisi adı verilir.

Genel ceza teorisi içinde, 1- Cezanın amacının, suçludan, işlediği suça, yaptığı kötü­lüğe eşdeğerde bir öç almak olduğunu öne süren ceza anlayışı misilleyici ceza anlayışı olarak bilinir. “Göze göz, dişe diş” atasözünde ifadesini bulan bu orantılı ceza anla­yışına göre, ceza, suçluyu ıslah etmek için değil de, söz konusu olan bir kötülük ya da adaletsizliği düzeltmek, telafi etmek için verilir; zira en büyük adaletsizlik, kişinin başkalarına, orantılı karşılığı ve kaybını görmeden zarar vermesinden, kötülük etme­sinden oluşur.

2- Cezanın amacının suçluyu ıslah etmek, suçlunun davranışını değiştirmek ve iyileştir­mek olduğunu, salt ceza vermek, öç almak için verilen cezanın kötü ve adaletsiz olup, cezanın ancak cezalandırılan kişiye yarar sağladığı zaman meşru olduğunu öne süren ceza öğreti­si, ıslah edici ceza anlayışı olarak kategorize edilir. 3- Buna karşın, suçluya, aynı suçu işle­yecek başka insanlar üzerindeki caydırıcı et­kisinden dolayı, ceza verilmesi gerektiğini sa­vunan ceza görüşü caydırıcı ceza anlayışı olarak bilinir.

4- Nihayet, cezanın kendi içinde, özü itiba­riyle kötü bir şey olduğunu, bundan dolayı ce­zanın en yüksek sayıda insanın en yüksek mutluluğuna katkı yaptığı sürece, caydırıcı et­kisinden dolayı verilebileceğini savunan ceza anlayışı; cezanın olumlu sonuçlar ürettiği zaman meşru, aksi takdirde anlamsız ve ge­reksiz olduğunu savunan görüş ise yaratıcı ceza olarak tanımlanır.

Diğer anlamları

ceza

Osmanlıca ceza kelimesinin Türkçe karşılığı.
Karşılık, mukabil, ivaz. Cürüm veya günâh işleyenlere verilen azab. * Gr: Şart cümlelerinde ikinci kısım. (Bak: Şart)

ceza

Türkçe ceza kelimesinin İngilizce karşılığı.
[Ceza] adj. criminal, penal, punitive n. punishment, penalty, fine, correction, forfeit, infliction, pain, recompense, retribution

ceza

suç işleyen bir kimsenin yaşantısına, özgürlüğüne, mallarına, onuruna karşı devletin koyduğu sınırlama. kötü davranışın, suçun ya da hatanın karşılığı.

ceza

Türkçe ceza kelimesinin Fransızca karşılığı.
punition [la], châtiment [le], peine [la], pénalité [la], sanction [la], pénalisation [la]

ceza

Türkçe ceza kelimesinin Almanca karşılığı.
n. Bestrafung, Strafe, Sühne

İlgili konuları ara


Görüşler

Bu konuda henüz görüş yazılmamış.
Gürüş/yorum alanı gerekli.
Markdown kodları kullanılabilir.