Pamuk

Pamuk, alüvyonlu ve kuvvetli toprakları sever. Derin sürülmüş ve iyi gübrelenmiş topraklara ekilir. Ekim; sıcak bölgelerde şubat, soğuk bölgelerde mart-nisan aylarında yapılır. Ağustos ve eylülde hasat edilir. Pamuk için en büyük tehlike yağmurlardır. Yağmurlar, verimin ve kalitenin düşmesine sebep olur.

Pamuk Türkiye’de yetiştiği yerler: Batı ve Güney Anadolu’da yetiştirilir.

Temmuz-ağustos ayları arasında, beyazımsı veya sarı renkli çiçekler açan, 30-100 cm boylarında, 1-2 yıllık otsu bir bitki. Afrika’da, çok yıllık ağaç şeklinde olan pamuk çeşitleri de vardır. Pamuk gövdeleri dik, dallanmış ve çok tüylüdür. Yapraklar uzun saplı, parçalı ve tabanı kalp şeklindedir. Çiçekler saplı ve yaprakların koltuğunda tek tek bulunur. Dış çanak yaprakları üç parçalı, taç yaprakları ise beş serbest parçalıdır. Meyve, olgunlukta açılan veya kapalı kalan, 3-5 gözlü bir kapsüldür. Bu kapsüle koza da denir. Her gözde siyahımsı renkli, oval şekilli ve üzeri uzun, sık ve beyaz renkli tüylerle örtülü 5-10 tohum bulunur. Pamuk tohumu, etrafındaki bu tüy veya liflerle beraber kütlü adını alır.

Pamuk, çok eski tarihlerden beri yetiştirilen bir kültür bitkisidir. Vatanı Asya’dır. Genellikle sıcak iklimi seven bir bitkidir. Pamuk, kozaları olgunlukta açılan ve açılmayan olmak üzere ikiye ayrılır. Memleketimizde daha çok açılmayan kozalar tercih edilir. Olgunlukta kozaları açılan pamuk, iyi kaliteli mahsul verirse de, tam zamanında toplanmadığı zaman rüzgar ve yağmur ile ziyan olmaktadır. Kozaları kapalı kalan pamuğa “dağ pamuğu” adı verilir. Beyaz renkli olup, soğuk ve hastalıklara daha dayanıklıdır. Hasat zamanı, kozalar değil, üzerinde pamuk bulunan çekirdekler toplanır. Olgunlukta toplanan meyvelerin kabuk, tohum ve lifleri özel makinalarla birbirinden ayrılır. Tohumdan pamuk liflerinin ayrılmasına, çırçırlama denir. Çırçır makinaları ile yapılan çırçırlamada, çekirdekler bir yana, pamuk lifleri bir yana ayrılır. Yerli pamuk meyvelerinin işlenmesi sonunda elde edilen ürünün % 15-22’si pamuk, % 40-60’ı tohum ve % 15-30’u da kabuktur. Pamuk tohumu yağ bakımından zengin olup, % 30-40 kadar yağ ihtiva eder.

Pamuk, alüvyonlu ve kuvvetli toprakları sever. Derin sürülmüş ve iyi gübrelenmiş topraklara ekilir. Ekim; sıcak bölgelerde şubat, soğuk bölgelerde mart-nisan aylarında yapılır. Ağustos ve eylülde hasat edilir. Pamuk için en büyük tehlike yağmurlardır. Yağmurlar, verimin ve kalitenin düşmesine sebep olur.

Kullanıldığı yerler: Pamuk lifleri, hemen hemen saf selülozdan ibarettir. Tohumlar, yağ, nişasta ve müsilaj taşır. Pamuk yağı, yarı kuruyan yağlardandır. Kökler, fenolik bileşikler ve reçine tabiatında maddeler taşırlar. Pamuk, mekanik bir kan dindiricidir. Cerrahide gerek saf, gerek sterilize veya ilaçlı olarak kullanılmaktadır. Sun’i ipek imalinde de kullanılan önemli bir hammaddedir. Temizlenmiş pamuk yağı tıpta kullanıldığı gibi yemek yağı olarak veya sabun imalinde kullanılır.

Türkiye, takribi 200-250.000 tonluk pamuk ihracatı ile dünya üretiminin % 5,6’sını karşılamaktadır. Pamuk üreten ülkeler arasında sekizinci sırayı almaktadır. 600 bin hektar alandan 500 bin tonun üzerinde yıllık üretim yapılmaktadır. Memleketimizdeki hektar başına ortalama verim dünya ortalamasının üstündedir.

Diğer anlamları

pamuk

1 . Ebegümecigillerden, koza biçimindeki meyvesi üç, dört, beş dilimli olan, sıcak bölgelerde yetişen tarım bitkisi (Gossypium).
2 . Bu bitkinin tohumlarının çevresinde oluşmuş ince, yumuşak tellerin adı.
3 . Bu tellerin işlenmiş biçimi:
"Yaraya pamuk koydu."-
4 . sıfatİşlenmiş pamuktan yapılmış:
"Pamuk iplik. Pamuk bez."-
5 . Yere serili halı, kilim vb. yaygıların üzerinde oluşan, uçuşabilen toz kümecikleri, hav.
Atasözü, deyim ve birleşik fiiller
pamuk atmak , pamuk gibi

pamuk

Türkçe pamuk kelimesinin İngilizce karşılığı.
[Orhan Pamuk] adj. cotton, cottony
n. cotton

pamuk

ebegümecigillerden, koza biçimindeki meyvesi üç, dört, beş dilimli olan, sıcak bölgelerde yetişen tarım bitkisi (gossypium); işlenmiş pamuk.
bu bitkinin tohumlarının çevresinde oluşmuş ince, yumuşak tellerin adı.
(dokumacılıkta) ışlenmiş pamuktan yapılmış.

pamuk

Türkçe pamuk kelimesinin Fransızca karşılığı.
coton [le], ouate [la]

pamuk

Türkçe pamuk kelimesinin Almanca karşılığı.
n. Baumwolle, Watte

İlgili konuları ara


Görüşler

Bu konuda henüz görüş yazılmamış.
Gürüş/yorum alanı gerekli.
Markdown kodları kullanılabilir.

Pamuk ilgili konular

  • Alt takım

    Bilimsel sınıflandırma veya biyolojik sınıflandırma, biyologların yaşayan veya soyu tükenmiş canlılara ait türleri nasıl gruplandıracakl
  • Binomial adlandırma

    İkili adlandırma ya da binomial nomenklatür, tür adlarının iki kelimeden oluşacak biçimde gösterilmesi sistemi. Carl Linne'nin (1707-1778) bi
  • Binomial nomenklatür

    İkili adlandırma ya da binomial nomenklatür, tür adlarının iki kelimeden oluşacak biçimde gösterilmesi sistemi. Carl Linne'nin (1707-1778) bi
  • Binominal nomenklatür

    Binominal nomenklatür, İkili adlandırma olarak da bilinir, 1707-1778 yılları arasında yaşamış İsveçli bilim adamı Carl Linnaeus, tabii sı
  • Trinomial nomenklatür

    Trinomial nomenklatür, biyolojide sınıflandırma için kullanılan bir derecedir. Bitkiler ve hayvanlar için farklıdır.
  • Âlem (biyoloji)

    Âlem (Latince: Regnum), taksonomide organizmaların bilimsel sınıflandırmasında kullanılan en üst sınıflandırma taksonudur. Modern sınıfla
  • İkili adlandırma

    İkili adlandırma ya da binomial nomenklatür, tür adlarının iki kelimeden oluşacak biçimde gösterilmesi sistemi. Carl Linne'nin (1707-1778) bi
  • İkili isimlendirme

    İkili adlandırma ya da binomial nomenklatür, tür adlarının iki kelimeden oluşacak biçimde gösterilmesi sistemi. Carl Linne'nin (1707-1778) bi
Pamuk
pamuk