Alkoller

ALKOLLER Alm. Alkohol (m.), Fr. Alcool, İng. Alcohols. Karbon atomuna doğrudan doğruya -OH grubunun bağlı olduğu organik bileşikler. -OH grubunun bağlı olduğu karbon atomuna C veya H atomları bağlı olabilir. Alkollerin sınıflandırılması ve adlandırılmaları: 1. Alifatik alkoller, düz zincirli alkollerdir. İki sınıfta incelenebilir: Mono alkoller: Bileşiğin yapısında bir tek hidroksil (-OH) grubu vardır. Poli alkoller: Bileşiğin yapısında birden

Alm. Alkohol (m.), Fr. Alcool, İng. Alcohols. Karbon atomuna doğrudan doğruya -OH grubunun bağlı olduğu organik bileşikler. -OH grubunun bağlı olduğu karbon atomuna C veya H atomları bağlı olabilir.

Alkollerin sınıflandırılması ve adlandırılmaları:

1. Alifatik alkoller, düz zincirli alkollerdir. İki sınıfta incelenebilir:

Mono alkoller: Bileşiğin yapısında bir tek hidroksil (-OH) grubu vardır.

Poli alkoller: Bileşiğin yapısında birden fazla -OH grubu vardır. Bu -OH gruplarının herbiri farklı karbona bağlıdır.

A. Mono alkoller: Doymuş hidrokarbonlardan türemiş olanların genel formülü CnH2n+1-OH (R-OH) şeklindedir. Bir alkil (R) grubuna bir -OH grubunun bağlanmasıyla teşekkül etmektedirler. Mono alkoller üç ayrı sınıfta toplanır:

a) Primer (birincil) alkoller: -OH grubu bir uçtaki karbona bağlı olup bu karbona en az iki H atomu bağlı olur. CH3 -CH2-OH gibi.

b) Sekonder (ikincil) alkoller: -OH grubu aradaki herhangi bir karbona bağlı olan alkollerdir. -OH grubunun bağlı olduğu karbona bir H atomu bağlı olur. CH3-CHOH-CH3 gibi.

c)Tersiyer (üçüncül) alkoller: -OH grubu H’sı olmayan karbona bağlıdır. (CH3)3COH gibi.

Mono alkollerin adlandırılması:

Türediği parafinin sonuna ol - eki veya alkilin isminden sonra “alkol” kelimesi getirilerek adlandırılırlar:

CH3-OH metanol (metilalkol)

C2H5-OH etanol (etil alkol)

C3H7-OH propanol (propil alkol)

C4H9-OH bütanol (butil alkol)

Dört karbonlu bir alkol primer, sekonder veya tersiyer olabilir. Farkı belirtebilmek için ol-ekinden önce -OH grubunun bağlı olduğu karbonun numarası söylenmelidir:

CH3-CH2-CH2-CH2-OH Butan-l-ol (primer)

CH3-CH2-CHOH-CH3 Butan-2-ol (sekonder)

Önemli mono alkoller:

a) Metil alkol (metanol, karbinol): CH3OH

Elde edilişi:

Metanol ilk defa 1661’de odunun kuru kuruya damıtılmasıyla elde edildi. Damıtma ürününde % 1,5-3 metanol, % 10 asetik asit, % 0,5 aseton ve başkaları bulunmaktadır.

Endüstride, karbonmonoksit ile hidrojenin reaksiyonundan elde edilir.

Bu metodla saf metanol elde edilirse de sıcaklığın 30-40 derece yükselmesi halinde n- propanol ve izobutanol teşekkül edebilir.

Özellikleri : Saf metanol 64,6 derecede kaynayan akışkan bir sıvı olup, parlak olmayan mavimsi bir alevle yanar. Bütün organik çözücülerde her oranda çözünür. Fraksiyonlu destilasyonla sulu çözeltisinden % 99’luk bir saflıkta elde edilir. Susuz (mutlak) metanol elde etmek için Mg kullanılır:

Kaynak: Rehber Ansiklopedisi

İlgili konuları ara


Görüşler

Bu konuda henüz görüş yazılmamış.
Gürüş/yorum alanı gerekli.
Markdown kodları kullanılabilir.

Alkoller
Alkoller