Mayalar

Kısaca: Orta Amerika Yerlileri olan Mayalar’ın kurduğu büyük uygarlık 16. yüzyılda yıkılmıştır. Bugünkü Meksika’nın güneyi, Guatemala ve Belize’nin kuzeyinde kalan yerlerde gelişen bu uygarlıktan kalma büyük taş yapılardan oluşan kent kalıntıları günümüze kadar ulaşmıştır. ...devamı ☟

Mayalar
Mayalar

Orta Amerika Yerlileri olan Mayalar’ın kurduğu büyük uygarlık 16. yüzyılda yıkılmıştır. Bugünkü Meksika’nın güneyi, Guatemala ve Belize’nin kuzeyinde kalan yerlerde gelişen bu uygarlıktan kalma büyük taş yapılardan oluşan kent kalıntıları günümüze kadar ulaşmıştır.

Maya halkının tarihi M.Ö. 1000 yılına kadar uzanır. Uygarlığın en parlak dönemi M.S. 250 ile 900 seneleri arasındadır. Bu dönemde Mayalar nüfusları 5-20 bin arasında değişen 40’tan fazla yerleşim merkezi kurmuşlardı. Tikal, Uaxactün, Copàn, Bonampak, Palenque ve Rio Bec bu şehirlerin en büyükleri idi. 900 senesinden sonra Klasik Maya Medeniyeti, bilinmeyen bir sebepten dolayı hızla çöktü. Boşalan şehirler ve tören merkezleri ormanlarla kaplandı. Buna karşılık klasik dönem sonrası dönemde (900-1519) Chichen Hza ve Mayapàn gibi Yucatàn Yarımadasının dağlık bölgelerindeki şehirler gelişmelerini sürdürdüler. 1546’da İspanyollar Yucatan Yarımadası ve Guatemala’yı işgal ettiler. Maya medeniyetini tahrip edip bölgede pekçok katliam yaptılar. Şehirleri yağmalayarak, meşhur Maya eserleri zenginliklerini Avrupa’ya taşıdılar. Ancak Guatemala’nın bir kısmında, bir grup Maya halkı bağımsızlıklarını 150 yıl korudular.

Günümüzde Guatemala ve Yucatan’da yaşayan halkın çoğunluğu Maya’dır (Guatemala halkının yaklaşık % 65’i Maya’dır). Bunlar 15 Maya lisanından birini konuşurlar. Yucatan’daki Merida şehrinin halkı İspanyolca ve Maya lisanı veya Yucatan lisanı konuşur. Guatemala’nın uzak bölgelerinde batıl inançlar başta olmak üzere pekçok eski kültür devam etmektedir.

Maya uygarlığının en parlak dönemi İS 250-900 arasına rastlar. Mayalar kurdukları kentleri piramitler, saraylar ve güzel heykellerle süslemişlerdir. Ne var ki , yalnızca dinsel törenler için yönetim merkezleri olarak kullanılan bu kentlerde kimse yaşamazdı. Mayalar bu görkemli kentlerin çevresindeki çiftliklerde yaşar, yöreye özgü ürünler olan mısır, fasulye biber ve domates yetiştirirlerdi. Uzmanlar yıllarca Mayalar’ın barışsever bir halk olduğuna inanmışlarsa da, son yıllarda elde edilen bilgiler Mayalar’ın savaşçı bir halk olduğunu, savaş tutsaklarını işkenceyle öldürdüklerini, dinsel törenlerde de çok kan döktüklerini ortaya koymuştur.

Maya kültürünün ana merkezleri Meksika’nın güneyinde Chiapas ve Guatemala’nın kuzeyinde Petèn idi. Ama yaklaşık İS 975’te savaş ve yoksulluk, halk evlerini bırakıp kuzeye, Yucàtan Yarımadasına’a göç etmeye zorladı. Burada, Toltek Yerlilerini’nin törelerinin etkisi altında kaldılar.

İspanyollar, Mayalar’ın yaşadığı toprakları 16. yüzyılın ilk yarısında istila ettiler. Mayalar tıpkı Aztekler gibi kendilerini savunamadılar. Çoğu öldürüldü, kalanlar da tutsak edildi.

Maya uygarlığı özellikle astronomi, mimarlık, matematik, heykel ve hiyeroglif yazısı gibi bir çok alanda çok ilerlemişti. Çok karmaşık bir takvim sistemleri vardı. El sanatlarında da ileriydiler, güzel boyalı çömlekler ve pamuklu dokumalar yaptılar.

Bugün, genellikle Meksika ve Guatemala’da yaşayan yaklaşık 2 milyon Maya Yerlisi vardır. Çoğu Çiftçidir. Hemen hepsi Katolik olmakla birlikte, inançları geleneksel Maya dininden çok etkilenmiştir; yağmur ve bereket için putperest ayinler düzenlerler

Bu konuda henüz görüş yok.
Görüş/mesaj gerekli.
Markdown kullanılabilir.

Mayalar Resimleri

Balkondaki Mayalar
6 yıl önce

Balkondaki Mayalar ya da Balkondaki Majalar (İbyolca: Las Majas en el balcón), İbyol ressam Francisco Goya'nın 1808 - 1812 yılları arasında çizdiği...

Yukatek Mayaları
6 yıl önce

Yukatek Mayaları ya da Yukatekler veya kısaca Mayalar (Yukatekçe Maaya'ob ; İbyolca los mayas yucatecos/yucatecos/yukatekos ; İngilizce Yukatek Maya), Yukatan...

Mayan
3 yıl önce

MaYaN, Mark Jansen ve Frank Schiphorst tarafından 2010 yılında kurulan Hollandalı bir senfonik/progresif/death metal grubudur. İlk albümleri Quarterpast...

Maya (biyoloji)
3 yıl önce

eşeyli üreyebilen mayalar askospor oluştururlar. Tam bir üreme döngüsüne sahip olmayan mayalar Candida türünde sınıflandırılır. Çoğu maya, yüksek şekerli...

Maya (biyoloji), Ascomycota, Aşı, Basidiomycota, Bira, Biyoteknoloji, Bulaşıcı hastalık, Candida, Candida albicans, Ekmek, Elma
Çikolata
3 yıl önce

M.S. 600 yılında, Mayalar çikolatalı bir içecek yaparlar.Azteklerde ve Mayalarda çikolata içmek önemli bir olay sayılırdı. Mayalarda daha çok kraliyet...

Çikolata, 16. yüzyıl, 17. yüzyıl, 1876, 19. yüzyıl, Aztekler, Fındık, Hernİ¡n Cortİ©s, Kakao, Kristof Kolomb, Mayalar
Maya Uygarlığı
3 yıl önce

yaşamakta ve Maya dillerinden bazılarını konuşmaktadırlar. “Eski Mayalar”ın (Mayalar'ın bugünkü torunlarına kıyasla kullanılan deyim) astronomi, matematik...

Mayalar, Tüylü yılan, 1702, Alaska, Altın, Arkeolog, Astronomi, Ayin, Aztek, Belize, Bilim, Piramit
Maya
3 yıl önce

enzimler Mayalar, Güney Amerika'da yaşamış bir uygarlık Maya dili, Mayaların kullandığı dil Maya el yazmaları Maya sit alanları listesi Mayalar (Avustralya)...

Maya, Güney Amerika, Maya (biyoloji), Maya (din), Maya (müzik), Maya (yazılım), Mayalar, Anlam ayrım
Yucatán
6 yıl önce

yaşamakta ve Maya dillerini konuşmaya devam etmektedirler. Yucatán isminin kökeni bölgeye 1517 yılında gelen İbyol konkistadorlarla Mayalar arasındaki...